İBNÜ'L-MÜNADÎ

Ahmed bin Ca'fer bin Muhammed bin Abdullahi bni Münadî el-Bağdadî Bağdat'ta yetişen Hanbelî mezhebi âlimlerinden
A- A+

Bağdat'ta yetişen Hanbelî mezhebi âlimlerinden. İsmi, Ahmed bin Ca'fer bin Muhammed bin Abdullahi bni Münadî el-Bağdadî'dir. Künyesi, Ebü'l-Hasan veya Hüseyin'dir. “İbn-i Münadî” olarak meşhur oldu. 250 (m. 864) senesi Rebiülevvel ayında doğdu. 257 senesinde doğduğu da rivayet edildi. 273 (m. 887) senesinde hac için Mekke'ye gitti. Bağdat'ta yetişen âlimlerin, en çok ilim sahibi olanlarından idi. Çok kitap yazdı. Hadis ilminde saduk ve emin bir ravidir. Takva ve verası çoktu, yani haram ve şüphelilerden çok sakınırdı. 336 (m. 947) senesi Muharrem ayında Bağdat'ta vefat etti. Hayzuran Kabristanı'na defnedildi.

Ahmed bin Ca'fer, birçok ilimlerde yüksek bir âlimdir. Yaşadığı asırda, Kur'an-ı Kerim ilimlerinde ondan daha üstün olanı yoktu. O, dedesi Muhammed ve babası Ca'fer'den sonra, Muhammed bin Abdülmelik ed-Dakikî, Ebu Bekr Muhammed bin İshak es-Saganî, Ebu Davud es-Sicistanî, Abbas bin Muhammed ed-Durî, Zekeriyya bin Yahya el-Mervezî, Ebü'l-Bühterî Abdullah bin Muhammed bin Şakir, İsa bin Ca'fer el-Verrak ve daha pek çok âlimden ilim aldı. Bizzat ilim meclislerinde bulunup, onlarla sohbet etti. Çok şeyler öğrendi. Her ilimdeyükseldi. Kur'an-ı Kerim ile ilgili kıraat bilgilerinde üstün bir mevki kazandı. Çok hadis-i şerif ezberledi ve rivayet etti.

Kendisinden az kimse ilim aldı. Ebu Ömer bin Hayve ve onun gibi olanlar ondan rivayette bulundular. Annesinin babası Sa'id, ondan ilim öğretmek için icazet aldı. Talebelerinin hepsi, yaşı kendinden büyük olanlardı. Yaşıtları ve sonrakiler, az istifade etti. Bunun sebebi de, ilminin çok olmasına ve dinine bağlılıktaki yüksek derecesine rağmen, mizacının sert olmasıydı. Ondan en sonra ilim alıp rivayet eden, Muhammed bin Faris el-Lügavî'dir. İbn-i Cevzî, Ebu Yusuf-i Kudsî'den naklederek diyor ki: “Ebü'l-Hüseyin bin Münadî, Kur'an-ı Kerim ilimleri hakkında dörtyüz (400), diğer ilimlere ait de kırk (40) küsur kitap yazdı. Onun sözlerinde lüzumsuz olan hiçbir şey yoktu. Her birisi çok kıymetli idi. Rivayet ve dirayet bilgilerini çok güzel birleştirip telif etti. Eserlerini hakkıyla inceleyen kimse, onun faziletine (üstünlüğüne), mütalaasının çokluğuna ve onun eserleri dışında başka hiçbir yerde bulunmayan faydalı bilgilere vakıf olur.”

Ubeydullah bin Ahmed es-Sayrafî diyor ki: “İbn-i Münadî, dinde çok gayretliydi. Çok sert mizaçlı idi. Bunun için onun sahip olduğu ilimleri, çok kimse öğrenip yayamadı.”

Ebü'l-Hüseyin bin Salt diyor ki: “İbn-i Kac el-Verrak ile beraber İbn-i Münadî'nin yanına ilim öğrenmek için gitmiştik. Kapısına vardığımız zaman, onun cariyesi kapıya çıktı ve; “Siz kaç Bağdat'ta vefat eden İbnü'l-Münadî hazretleri Hayzuran Kabristanı'na defnedildi. kişisiniz?” diye sordu. Biz de sayımızı haber verdik. Eve girmek ve hadis-i şerif öğrenmek için bize izin verildi. Bir keresinde bizimle beraber, yanındaki kölesi olan birisi de girdi. Biz izin istediğimiz zaman, cariye yine; “Siz kaç kişisiniz?” diye sordu. Biz de; “Onüç kişi kadarız.” dedik. Yabancıyı ve kölesini sayıya dahil etmemiştik. Bizi onbeş kişi görünce dedi ki: “Bugün dönüp gidiniz. Size hadis-i şerif öğretmeyeceğim.” Biz de dönüp gittik. Kendisinin bir meşguliyeti olduğunu zannetmiştik. Sonra ikinci günkü ilim meclisine geldik. Bizi geri çevirdi ve hadis-i şerif öğretmedi. Biz de ona, hadis-i şerif öğretmemesine sebep olan şey nedir diye sorduk. Dedi ki: “Siz her defasında cariyeme, ders için geldiğiniz sayınızı doğru söylüyordunuz. Son defa geldiğinizde yalan söylediniz. Bu kadar yalan söyleyen kimsenin, ondan daha çok şeylerde yalan söylemesinden emin olunmaz.” Ondan özür dileyerek: “Bundan sonra daha dikkatli davranacağız.” dedik.”

Eserlerinden bazıları şunlardır:

1- Müteşabihu'l-Kur'ani'l-azim: Günümüze ulaşan tek eseridir. Demenhur'da 1993'te yayınlanmıştır. Kaynaklarda geçen diğer eserleri şunlardır:

2- Nasihü'l-Kur'an ve mensuhuhü,

3- İhtilafü'l-aded,

4- Duaü envai'l-istiazatü min sairi'l-afati ve'l-ahad,

5- Efvacü'l-kurra,

6- Kitabü'l-menasik, vb.

Whatsapp İkon Facebook İkon Bağlantıyı Kopyala
İslam Alimleri Ansiklopedisi, Türkiye Gazetesi Yayınları