KULUTATÎ, Ahmed bin Osman

Ahmed bin Osman bin Muhammed bin İbrahim bin Abdullah Hadis ve Hanefî mezhebi fıkıh âlimlerinden
A- A+

Hadis ve Hanefî mezhebi fıkıh âlimlerinden. İsmi Ahmed bin Osman bin Muhammed bin İbrahim bin Abdullah'tır. Lakabı Şihabeddin, künyesi Ebü'l-Feth olup Kulutatî adıyla meşhur oldu. Aslen Kirman şehrindendir. 762 veya 766 (m. 1364) senesi Ramazan ayında doğdu. 835 (m. 1432) senesi Cemaziyelevvel ayının ondördünde Kahire'de vefat etti. Babasının arkadaşı Şemseddin bin er-Riffa ona hadis-i şerif ilmini sevdirdi. Zamanındaki hadis âlimlerinin yanına giderek, onlardan hadis-i şerif öğrendi. Hadis-i şerif öğrenmeye ilk defa 779 (m. 1377) senesinde başladı. Nasireddin Herevî, Afifüddin Nesavî, Takıyyüddin bin Hatem'den, İbn-i Savvaf'ın talebeleri; Haccar, Venaî'den, Debbusî'nin talebelerinden Necib ve Fahreddin'in talebelerinden ve kendi akranlarından bile hadis-i şerif öğrendi. Bu hususta çok gayret etti, her fedakârlığa katlandı. Büyük hadis kitaplarını birkaç defa okudu. Hatta Sahih-i Buharî'yi altmış defadan fazla, altmış kadar âlimden okuduğu rivayet edilir. Bunun yanında daha birçok mu'cemler, müsnedler ve hadis cüzleri okudu. Irakî ve oğlundan, İbn-i Hacer Askalanî'den, Türkmanî ve İbn-i Salah'ın yazdıkları usul-i hadis kitaplarını okudu. Ta'liku't-Ta'lik ve Etrafü'l-Müsned adlı kitapları da okudu.

Hadis-i şerif, fıkıh, Arapça ve kıraat ilimlerini öğrenmek hususunda çok hırslı idi. İlminin çokluğunu ve gayretini gören hadis âlimlerinden birçoğu, ona hadis okutma icazeti (diploma) verdiler. İcazetlerinde; âlim, fazıl, muhaddislerin biriciği, müderrislerin başı, Seyyidü'l-mürselîn'in sünnetinin hizmetçisi gibi üstün meziyetlerle onu methettiler. En fazla hadis-i şerif ilmiyle meşgul olan Kulutatî, diğer dinî ilimlerde de büyük âlimdi. Fıkıh ilmini; İzzeddin er-Razî, Şemseddin bin Ahi'l-Car, Bedreddin bin Hasbek, Ekmelüddin, Cemaleddin et-Tebbanî gibi âlimlerden öğrendi. Bir grup âlimden kıraat ilimlerini aldı. Arabî ilimlerle de uzun zaman meşgul oldu. Şihabeddin es-Sanhacî, el-Gımarî, Abdülhamid Trablusî ve diğer âlimlerden Arabî ilimleri öğrendi.

Dinin emir ve yasaklarını yerine getiren, takva ve hayır sahibi, çok ibadet eden bir zattı. Ömrünün çoğu, yokluk ve sıkıntı içinde geçti. Kariü'l-Hidaye Siraceddin'den sonra hadis-i şerif okutmakla vazifelendirildi. Sahih-i Müslim'i birkaç sene okuttu. 834 (m. 1430) senesinde rahatsızlandığından, Şemseddin Reşidî, onun yerine getirildi. Ömrünün sonuna doğru kulakları ağır işitir oldu. Ondan; Münavî, İbn-i Hassan, İbn-i Kamer, Tagri Bermeş el-Fakih gibi büyük âlimler ilim öğrendiler. Tagri Bermeş el-Fakih; “Biz ondan daha büyük hadis âlimi görmedik.” dedi.

Eserleri: Eserlerinden bazıları şunlardır:

1- Muhtasaru'n-nasih ve'l-mensuh li'l-Hazimî
2- Muhtasar fî ulumi'l-hadis
3- Muhtasaru Tehzibi'l-kemal

Whatsapp İkon Facebook İkon Bağlantıyı Kopyala
Rehber İnsanlar Sayfası