Hanbelî mezhebi fıkıh âlimlerinden. İsmi Ali bin Süleyman bin Ahmed bin Muhammed es-Sa'dî ed-Dımaşkî es-Salihî'dir. Künyesi Ebü'l-Hasan ve lakabı Alaeddin olup Merdavî diye tanınır. 817 (m. 1414) senesinde Nablus'a bağlı Merda şehrinde doğdu ve orada yetişti. 885 (m. 1480) senesi Rebiulevvel ayının altısında, Cuma günü Şam'da bulunan Salihiyye'de vefat etti. Sıfh-i Kasiyun'da defnedildi.
Doğum yeri olan Merda beldesinde yetişen Merdavî, orada Kur'an-ı Kerim'i ezberledi ve Şihabeddin Ahmed bin Yusuf'tan fıkıh öğrendi. Genç yaşında oradan ayrılarak Şam'a gitti. Orada Ebu Ömer Medresesi'ne yerleşti. Ebü'l-Ferec Abdurrahman bin İbrahim et-Trablusî, Takıyyüddin bin Kundüs, Zeyneddin Abdurrahman Ebu Şa'r, İbn-i Nasireddin, Ebü'l-Kasım en-Nüveyrî, Şemseddin-i Seylî, Ebü'r-Ravh İsa el-Bağdadî, Hasan bin İbrahim es-Safdî, Zeyneddin bin Tahhan ve daha birçok âlimden ilim öğrendi. Bu âlimlerin huzurlarında; Muknî, Elfiyetü İbni Malik, Muhtasar-ı Tufî, Buharî ve daha başka kitapları okudu. Hacca gittiğinde memleketine dönmeyip Harem-i şerifte bir müddet mücavir olarak ikamet etti. Oradaki âlimlerin derslerinde bulundu. Tefsir, hadis, fıkıh, feraiz, hesap, sarf, nahiv ve Arabî ilimlerde yüksek âlim oldu.
Kadîü'l-Harameyn Mahyevî el-Hasenî el-Fasî, Bedreddin es-Sa'dî ve daha başka âlimler ondan ilim öğrenip çok istifade etmişlerdir.
Bilhassa fıkıh ilminde yüksek, hafızası çok kuvvetli, zekası keskin bir zattı. Çeşitli ilimlerde, marifet ve maharet sahibiydi. Haramlardan ve şüphelilerden çok sakınırdı. Vera sahibiydi. Güzel ahlâkı kendisinde toplamıştı. İsar sahibiydi. Başkalarını kendisine tercih eder, kendi ihtiyacı olan şeyi, başka ihtiyaç sahiplerine verirdi. Gayet mütevazı, alçak gönüllü ve çok iffetliydi. Kimseye zarar vermezdi. Dünyalık şeylere meyletmezdi. Dünyaya düşkün olanların yanlarına gitmezdi. Malayani ile yani faydasız boş şeylerle kat'iyyen vakit geçirmezdi.
Birkaç defa hacca gitti. Defalarca Beytü'l-Makdis'i ziyaret etti. İyilik, ihsan ve ikramları pek çoktu. İnsanlar arasında tanınıp meşhur oldu. Zamanındaki büyük zatlar, önde gelenler, onu ziyaret etmek ve ondan istifade etmek üzere ziyaretine gelirler, sohbetlerinde bulunurlardı.
Eserleri: Merdavî hazretlerinin yazmış olduğu kıymetli eserlerden bazılarının isimleri şöyledir:
1- El-İnsaf fi ma'rifeti'r-racih mine'l-hilaf ala mezhebi'l-İmami'l-mübeccel Ahmed bin Hanbel: Muvaffakuddin İbn-i Ku dame'nin El-Muknî adlı eserinin geniş bir şerhi olan bu çalışmada Merdavî mezhepte tercih edilen, sahih veya asah kabul edilen hükümleri delilleriyle birlikte ortaya koymuştur. Eser 1986'da Beyrut'ta basılmıştır. Ebü'l-Yümn el-Uleymî eseri El-İthaf diye kısaltmıştır. Merdavî, 867 (m. 1463) yılında tamamladığı şerhini 872 (m. 1468)'de Et-Tenkihu'l-müşbi fi tahriri ahkami'l-Mukni fi fıkhı İmami's-sünne Ahmed bin Hanbel adıyla ihtisar etmiştir. Bu da Kahire'de tarihsiz olarak basılmıştır. Bu ihtisar Hanbelî litaratüründe önemli bir yere sahip olmuş ve üzerinde çeşitli ilmî çalışmalar yapılmıştır.
2- Tahrirü'l-menkul fi tehzibi ilmi'l-usul: Merdavî 877 (m. 1472)'de kaleme aldığı, Hanbelî mezhebinin temel usul kitaplarından biri olan eserini Et-Tahbir fi şerhi't-Tahrir adıyla şerh etmiştir. Üzerine çeşitli şerh ve haşiyeler yazılmıştır. Tahrir ve şerhi Tahbir 2000 yılında Riyad'da basılmıştır.
3- Tashihu'l-fürü: İbn-i Müflih'in Kitabü'l-Füru' adlı eserini tamamlayıcı nitelikte bir çalışma olup 1985'te Beyrut'ta basılmıştır.
Bunların dışında kaynaklarda Merdavî'nin Şerhu'l-Adab, El-Menhelü'l-azbü'l-gazir fi mevlidi'l-Hadi'l-Beşiri'n-Nezir, El-Menhelü'l-azb fi şerhi esmai'r-rab adlı eserlerinin bulunduğu belirtilmektedir.
