Osmanlı Devleti zamanında İstanbul'da yetişen Hanefî mezhebi fıkıh âlimlerinden. İsmi Mehmed Emin bin Abdülhayy bin Mehmed el-Üsküdarî el-Kostantinî er-Rumî'dir. Babası Seyyid Abdülhayy Efendi, evliyanın büyüklerinden Aziz Mahmud Hüdayî hazretlerinin kızından torunudur. Doğum tarihi ve hayatı hakkında fazla bir bilgi yoktur. 1149 (m. 1736) senesinde İstanbul'da vefat etti. Üsküdar'da Bülbül Deresi Kabristanı'nda medfundur. Vefatına; “Ma'denü'l-fadli ve'l-edep.” (1149) mısrası tarih düşürülmüştür.
Ailesinden çok iyi terbiye görerek yetişen Üsküdarî, büluğ çağına gelince zamanın âlimlerinden ilim öğrenmeye başladı. Derslerinde muvaffakiyet göstererek, kısa zamanda arkadaşları arasında üstün bir seviyeye ulaştı. İlim tahsilini tamamlayıp hocalarından icazet aldıktan sonra zamanın usulüne göre medreselerde ders vermeye başladı. Bir taraftan da tasavvufta Celvetî yoluna bağlanarak feyiz aldı. İlmî üstünlüğü ve faziletleri her tarafa yayıldı. Bunun için ders halkasına birçok ilim talebesi toplandı. Naklî ilimlerle birlikte, Arabî lisanın inceliklerine ve edebî ilimlere de hakkıyla vâkıftı. Çok talebe yetiştirdi. Bir taraftan talebelere ders okuturken diğer taraftan değerli eserler de telif etti. Yazdığı eserlerin sayısı otuzdan fazladır. Vefatından sonra kitapları, Atik Valide Sultan Camii Medresesi'nde müderris olan Emir Hoca ismiyle tanınmış Abdülkadir Efendi'ye intikal etti. Onun vefatından sonra da adı geçen caminin dolabında, kıble tarafında bulunan kütüphanesinde muhafaza edildi.
Eserleri: Üsküdarî Mehmed Emin Efendi'nin yazdığı eserlerden bazılarının isimleri şöyledir:
1- Kadı Beydavî hazretlerinin Fatiha-i şerif tefsiri'ne haşiye, 2- Dürer haşiyesi, 3- Menar şerhi (“Nedretü'n-nizar”), 4- Celaleddin Devanî'nin İsbat-ı vacib risalesi haşiyesi'ne haşiye, 5- Kaside-i Nuniyye şerhi'ne haşiye, 6- Mir Ebü'l-Feth'in Adab Haşiyesi'ne haşiye, 7- Akaid-i Adudiyye'nin “İlm” bahsine şerh, 8- Birgivî Muhammed Efendi'nin Adab risalesi'ne şerh, 9- İsam'ın Vad'ıyye şerhi'ne haşiye, 10- Berahin-i Hams şerhi. Bu on eserin, müellifin kendi el yazısıyla olan birer nüshaları yukarda zikredilen kütüphanede bulunmakta idi. Daha sonra bunlar ve diğer eserleri Süleymaniye Umumî Kütüphanesi'ne naklolunmuştur.
11- Akaid-i Nesefiyye şerhi'ne haşiye, 12- Cihet-i vahdet risalesi (matbudur), 13- Eczay-ı kudsiyye risalesi (matbudur), 14- Vahdet-i vücud risalesi, 15- Akaid-i Nesefiyye şerhi'nin Hayalî haşiyesi'ne haşiye, 16- Kafiye şerhi (Molla Camî'ye haşiye), 17- Hayatî haşiyesi'ne ta'likat, 18- Hesap ilmine dair Behaiyye'ye şerh, 19- Mirza Can'ın İsbat-ı vacib risalesi'ne haşiye, 20- Fenarî haşiyesi (Kara Halil Efendi'ye haşiye), 21- Seyyid Şerif-i Cürcanî'nin Mutavvel haşiyesi'ne haşiye, 22- Mefhumat-ı kazaya risalesi.
Bunlardan başka Allame Aynî'nin Ikdü'l-cüman ismindeki yirmidört ciltlik meşhur tarihinin birinci cildini tercüme etmiş olup bunun, kendi el yazısı ile olan nüshası Yıldız Kütüphanesi'nde bulunmaktadır.
