Ayçiçeği yağında paniğe gerek yok! 'Fiyatlar artacak' denilerek fırsatçıların ekmeğine yağ sürmeyelim

Türkiye’nin yıllık tüketimi 2,8-3 milyon ton seviyesinde gerçekleşirken, yerli üretimin 1,2 milyon ile 1,5 milyon ton arasında olması bekleniyor.

KAAN ZENGİNLİ / İSTANBUL - Türkiye’de en çok tüketilen yemeklik yağ olan ayçiçeği yağında hasat başladı. Ancak tarımda yaşanan kuraklık ayçiçeği hasadını da etkiledi. Özellikle Trakya bölgesindeki üretimde geçen yıla kıyasla yüzde 50’ye varan kayıplar yaşanırken Konya ve Aydın’dan iyi haberler geliyor.

Bu iki bölgede sulu tarım yapıldığı için verim kaybının olmadığı ve Trakya’da yaşanan kuraklığın telafi edilebileceği belirtiliyor. Uzmanlar ise belli kesimlerin kuraklığı bahane ederek fiyatları yukarı çekmek istediğini ifade ediyor.

Ziraat Mühendisi Ömer Demir, 2022 yılında ayçiçeği hasadında verim düştü diyerek piyasada fiyatların 2 katına çıktığına işaret ederek “Evet kuraklık var, ancak belli bölgelerde de verim artışı var. Öte yandan Rusya’dan ithalatımız var. Kimse yağsız kalmaz. Panik havası oluşturarak fırsatçıların ekmeğine yağ sürmeyin” uyarısında bulunuyor.

Üretici birliklerinden yapılan açıklamalar da İlçenin ayçiçeğinde yüksek verim beklentisini destekliyor. Söke İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünden yapılan açıklamada “Hasat olgunluğuna gelen yağlık ayçiçeği ürününde verim tahmini gözlemleri yapıldı. Ayçiçeği verimlerinin geçmiş yıllara nazaran daha yukarı düzeyde gerçekleşeceği değerlendirilmektedir” denildi.

Ziraat Mühendisleri Odası (ZMO) Konya Şube Başkanı Burak Kırkgöz da Konya bölgesinde rekolte kaybı beklemediklerini belirterek “Vatandaşlarımızın herhangi bir tereddüde ve sıkıntıya girmelerini gerektirecek bir durum yok şu anda” dedi.

Herhangi bir kayıp oluşması durumunda Bakanlığın destekleme yapabileceğini dikkat çeken Kırkgöz “Bu yıl bakanlığımız muhtemelen rekolte kaybı yaşanan ürünlerde ve çiftçilerin maliyetlerini kurtaramayacakları seviyede fiyat oluşması durumunda ekstra desteklemelere de girecek. Burada ayçiçeğinde de bu şekilde bir desteklemenin yapılacağını düşünüyoruz. Bakanlığımızın bu konuda bir çalışma yürüttüğünü de biliyoruz. Bu son tüketiciye giden üründeki fiyatı çok etkileyeceğini düşünmüyoruz” ifadelerini kullandı.

RUSYA KOTAYI KALDIRDI

Öte yandan fiyat artışlarına karşı bakanlık ithalat kozunu elinde tutuyor. 2025 yılının ilk yedi ayında Rusya’dan yaptığı ayçiçeği yağı ithalatını geçen yıla göre değer bazında yüzde 63 artıran Türkiye 640 milyon doların üzerine çıktı. Bu yükseliş, Türkiye’nin Rusya’dan en çok ayçiçeği yağı alan ikinci ülke konumunu güçlendirdi. Bu süreçte 560 bin ton yağı ithalatı yapıldı.

Öte yandan Rusya hükûmeti, 24 Temmuz 2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan kararla, ayçiçeği yağı ve ayçiçeği küspesi (şrot) ihracatına uygulanan değişken (yüzen) gümrük vergilerini tamamen kaldırdı.