Kartlı harcamaya fren! Harcamalar arttı, üçlü sıkılaştırma başladı

Kredi kartında nakit avans taksit sayısı 3’e düştü, nakit avans tutarı da kart limitinin yüzde 25’i ile sınırlandırıldı. İhtiyaç kredilerinde ise faizler yükseldi, vade 12 aya indi.

Seçim sonrası kredi kartına taksit sınırı geleceği iddiaları üzerine harcamalar rekor seviyeye ulaşınca bankalar Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’i beklemeden düzenlemeye gitti. Nakit avansta taksit sayısı 12’den 3’e düşürülürken, faiz oranı yüzde 15,5’e yükseldi. Kredi kartında nakit avans çekimini de kart limitinin yüzde 25’i ile sınırlandırıldı. Merkez Bankasından bankalara nakit avansta taksit sınırına dair bir yazılı talimat gitmediği, ancak sözlü yönlendirme yapıldığı ifade ediliyor. Bu gelişme, enflasyonla mücadele için alınan tedbirler çerçevesinde bankaların kredi kartı harcamalarını sınırlama yolunda adımlar atmaya başladığı olarak yorumlandı.

Özellikle kredi kartı harcamalarındaki artış oranının dikkate alınması ve enflasyonun beklentileri aşması üzerine Merkez Bankası, seçim öncesi ilave sıkılaşma tedbirlerini hayata geçirmeye başlarken; ekonomist Şenol Babuşçu yaptığı paylaşımda “Kredi kartında nakit avans çekimi kart limitinin % 25’i ile sınırlandırılıyor. Nakit avansta maksimum taksit sayısı 3’e indiriliyor” dedi.

İHTİYAÇ KREDİSİNDE VADE 12 AYA KADAR DÜŞTÜ

Kredi kartının yanı sıra ihtiyaç kredilerinde de faiz oranları yüzde 5’i aştı. Daha önce 24 ve 36 ay olarak uygulanan kredi vadeleri de 12 aya kadar düştü. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek kredi kartlarında bankaların limit belirlerken kurallara uyması gerektiğine dikkat çekmiş “Merkez Bankasının yapacağı birtakım çalışmalar var. Finansal İstikrar Komitesinde bu konular gündeme geldi. Limit belirlerken, gerçekten gerçekçi beyan, belgeye dayalı olması. İkincisi bu limitlerin bütünlük arz etmesi. Yani her banka kendi kafasına göre bir limit belirlemesi şeklinde değil. O konulara çalışacağız. Ama yaptığımız, sonuçlandırdığımız bir çalışma yok. Önümüzdeki dönemde hiçbir sürpriz yapmadan, piyasaları bozmadan bu konuları çalışacağız” demişti.

KARTLI HARCAMALAR YÜZDE 153 ARTTI

Kredi kartı sınırlamalarında kartlı harcamalardaki artış etkili oldu. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunun (BDDK) verilerine göre, şubat ayının son haftası itibarıyla kredi kartı harcamaları geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 153 artarak 1 trilyon 274 milyar TL seviyesine yükseldi. Kredi kartı borçlanmaları 1 trilyon 274 milyar TL olurken bunun 562 milyar TL’sini taksitli, 712 milyar TL’sini taksitsiz borçlanmalar oluşturdu. 2023’te toplam borçlanma 503 milyar TL iken, bunun 258 milyar TL’sini taksitli borçlanmalar, 245 milyar TL’sini taksitsiz borçlanmalar oluşturmuştu. Yani taksitli kredi kartı kullanımları yüzde 117 artarken taksitsiz kredi kartı borçlanmaları yüzde 190 arttı. Sadece bireysel kredi kartı kullanımında artış yaşanmadı. Kurumsal kredi kartı borçlanmalarında da bu yıl artış yaşandığı görüldü. 2023’te 241 milyar TL olan kurumsal kredi kartı borçlanmaları, bu yıl 439 milyar TL’ye yükseldi. Bunun 185 milyar TL’sini taksitli borçlanmalar, 254 milyar TL’sini taksitsiz borçlanmalar oluşturdu. Veriler geçen yıla göre, yüzde 82 oranında bir artış yaşandığını ortaya koydu.