Türk Lirası için yeni adım! KKM hesapları için zorunlu karşılık oranı değişti

Merkez Bankası (TCMB), Türk lirası (TL) mevduata geçişin desteklenmesi amacıyla yeni bir adım attı. TCMB, bankalar için KKM hesaplarında zorunlu karşılık oranı yüzde 30'dan yüzde 25'e indirildi. Söz konusu düzenlemelerle TL mevduata geçişe yönelik adımlar daha da güçlendi.

Yılın ilk PPK toplantısında politika faizi 250 baz puan artışla yüzde 45’e yükselten Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Türk lirası (TL) mevduata geçişin desteklenmesi amacıyla yeni bir adım attı.

RESMİ GAZETE'DE YAYIMLANDI

TCMB'nin Zorunlu Karşılıklar Hakkında Tebliğ'de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliği Resmi Gazete'de yayımlandı.

Buna göre, zorunlu karşılık uygulamasında; piyasa mekanizmalarının işlevselliğini artıracak, makro finansal istikrarı güçlendirecek ve miktarsal sıkılaştırma yoluyla parasal aktarımın desteklenmesini sağlayacak değişikliler yapılması kararı alındı.

KKM HESAPLARI İÇİN ZORUNLU KARŞILIK ORANI DEĞİŞTİ

Bu kapsamda, kur koruması sağlanan hesaplar için zorunlu karşılık oranlarının 6 aya kadar olan vadelerde yüzde 30'dan yüzde 25'e indirilmesine, yabancı para cinsinden mevduat/katılım fonu (yurt dışı bankalar mevduatı/katılım fonu ve kıymetli maden depo hesapları hariç) için tüm vadelerde TL cinsinden tesis edilen ilave zorunlu karşılık oranının yüzde 4'ten yüzde 8'e yükseltilmesine karar verildi.

TL MEVDUATLARA GEÇİŞ DESTEKLENDİ

Söz konusu düzenlemelerle TL mevduata geçişe yönelik adımlar güçlendirilirken, miktarsal sıkılaştırma sürecine devam edildiği belirtildi. Sadeleşme süreci ve miktarsal sıkılaştırmaya ilişkin adımlar, Para Politikası Kurulu'nun ilan ettiği ilkeler doğrultusunda devam edecek.

Öte yandan Para Politikası Kurulu'nun 25 Ocak 2024 tarihli kararında, devam eden sadeleştirme süreciyle uyumlu şekilde kredi arzında ve mevduat faizinde gözlenebilecek oynaklıklara karşın makroihtiyati kararlarla parasal aktarım mekanizmasının destekleneceği belirtilirken, sterilizasyon araçlarının çeşitliliği artırılarak miktarsal sıkılaştırmaya devam edileceği belirtilmişti.​​​​​​​

ZORUNLU KARŞILIK ORANI NEDİR?

Zorunlu karşılık oranı, mevduat kabul eden bankaların bu mevduatlara karşılık olarak Merkez Bankası'nda bulundurmak zorunda oldukları mevduatların oranıdır ve bu oran Merkez Bankası tarafından kararlaştırılır.

Önceleri iflas riskine karşı koruma sağlanması amacıyla çıkarılan bu kural, günümüzde daha çok bir piyasa likiditesi kontrol aracı olarak kullanılmaktadır. Mevduatın vadesine göre yerli ve yabancı para cinsinden ayrı oranlar dahilinde toplanır. Zorunlu karşılıklar para politikasını uygulama aracı olarak kullanılabilir. Eğer bankalar atıl rezervlere sahip değilse, zorunlu karşılık oranı artırıldığında bankalar verdikleri kredileri geri çağırırlar ve bu durum para arzının azalmasına neden olur.

Zorunlu karşılık oranı düşürüldüğünde ise zorunlu karşılıkların bir kısmı kullanılabilir rezerv şekline dönüşür, bu da bankaların kredi tabanını artırır. Bankaların kredi tabanının genişlemesi de para arzının artmasına neden olur. Zorunlu karşılık oranının artırılması daralmacı para politikasına, oranın azaltılması ise genişlemeci para politikasına işaret eder.