Helikopter ebeveyn sakıncalı! Sürekli çocuğunuzun tepesinde dolaşmayın...

Çocuğunuzun hayatıyla aşırı derecede iç içe ve her problemini siz çözüyor olabilirsiniz. Ancak uzmanlar çocukların bu şekilde ilerleyen yıllarda ihtiyaç duyacakları becerileri geliştiremeyeceklerine dikkat çekerek her şeyin fazlasının zarar olduğunu vurguluyor.

Duygu YILMAZ

Anne ve babaların hayat boyu evlatları için birtakım endişeleri vardır. Günümüzde ise eskiye göre çok daha farklı endişelere sahibiz. Artık çocukların sokak aralarında güvenle oynayamadığı korkutucu ve arkadaş ortamında rekabetin daha çok kendini hissettirdiği bir dünyada yaşıyoruz. İşte tüm bu endişelerimizin dışa yansıması ise karşımıza “helikopter ebeveyn” terimini çıkarıyor. Bu terim ilk olarak takvimler 1969 yılını gösterdiğinde Dr. Haim Ginott tarafından kullanılmış. Danışanlarından küçük bir çocuğun annesini tanımlarken “annem başımda helikopter gibi dönüyor” ifadesi literatüre bu terimin eklenmesini sağlamış.

Peki nedir bu helikopter ebeveynlik? Kısaca anne ya da babanın çocuğunun hayatı ile aşırı ilgili olma hâli şeklinde tanımlanabilir. Bu tip ebeveynler çocuklarının sosyal ve öğrenim hayatlarını çok yakından takip eder ve çocuklarının bireysel sorumluluklarını bile üstlenirler. Evlatlarının karşısına çıkan her zorluğu ‘kıyamama’nın arkasına sığınarak ortadan kaldıran ebeveynler aslında olumsuz bir şey yapmıyor gibi gözükseler de uzmanlar bu tutumun çocuğa faydadan çok zarar verdiğine dikkat çekiyor.

Helikopter ebeveyn misiniz anlamak için kendinize şu soruları sorabilirsiniz;

>> Çocuğunuzun okulundan, arkadaş buluşmalarına kadar sürekli yanında mısınız?

>>Çocuğunuz proje ödevini yaparken ona destek olmak yerine oturup ödevi onun yerine yapıyor musunuz? Bu görev üstlenme yapabilecek yaşta olmasına rağmen ayakkabı bağcıklarını bağlamak, kıyafetlerini giydirmek, yemeğini yedirmek bile olabilir.

>> Arkadaşlarıyla tartıştığında ya da okuldaki herhangi bir sorunda, sorunu kendi başına çözmesi için yol göstermek yerine direkt devreye giriyor musunuz?

>> Sorulan sorulara çocuğunuza fırsat vermeden onun adına cevaplandırıyor musunuz?

>> Çocuğunuzu korumak adına en basit örnekle ağaca tırmanmasını bile engellemeye çalışıyor musunuz?

>> Kendi hırs ve hayallerinizi çocuğunuza yüklüyor musunuz?

Uzmanlara göre aşırı müdahalenin olduğu bu ebeveynlik tutumuna maruz kalan çocuğun psikolojik gelişimi olumsuz yönde etkileniyor. Bu çocuklar duygularını kontrol etmekte zorlanabilir, herhangi bir sorun karşısında ise gereğinden fazla kaygılanabilirler. Çünkü her daim onlar adına sorunu çözen birisinin varlığına alışmışlardır. Mutlu ve öz güvenli bir çocuk yetiştirmek onu dinlemek ve karşısına çıkan büyük ya da küçük her problemi kendisinin çözmesi için desteklemekten geçiyor.