Ölçüyle ye midende bayram etsin

Bayramda kontrolsüz et, tatlı ve karbonhidrat tüketmenin başta kalp ve damar hastaları diyabetliler ve proteine duyarlı kişiler olmak üzere herkes için risk oluşturduğunu söyleyen Türkiye Hastanesi Beslenme Uzmanı Bahattin Aslan, sağlıklı bayram beslenmesinin ipuçlarını verdi.

ZİYNETİ KOCABIYIK

Kurban vazifesini yerine getirebilenlerin iç huzuru, büyüklerini ziyaret edebilenlerin mutluluğu, evlatlarıyla aynı sofraya oturabilenlerin şükürü; kısacası güzel duyguların bir arada yaşandığı günlerdir bayram günleri… Ah bir de şu mide fesadı olmasa. Mükellef bir bayram kahvaltısında kurban kavurmasıyla başlayan yeme maratonu, gün boyu ve hatta geceye kadar devam eder. Dolmalar, börekler, şekerlemeler, baklavalar, çikolatalar, şerbetler… Bir günde neredeyse 3 günde yiyebileceğimiz miktarda yemek yeriz. Uzmanlar, ağır bayram beslenmesinin başta kalp ve damar sağlığı olmak üzere genel sağlığı olumsuz etkilediğini belirterek “Bayramda yiyip içtiğinize dikkat edin, bayramı hem kendinize hem de çevrenizdekilere zehir etmeyin” diyorlar. Türkiye Hastanesi Beslenme Uzmanı Diyetisyen Bahattin Aslan sağlıklı bir bayram beslenmesinin nasıl olması gerektiğini anlattı…
KALP KRİZİNE DAVETİYE
Bayram gibi özel günlerde mideye fazla yüklenmenin damar problemlerini de beraberinde getirdiğini söyleyen Dyt. Bahattin Aslan, “Fazla ağır yemek yediğimiz zaman midemiz normalden çok daha fazla genişler. Bu genişleme mide damarlarındaki kan hacminin artışına sebep olur. Bu da kalbe giden kan akışının azalarak kalbin beslenmesi ve oksijenlenmesinin azalmasına sebep olur. Özellikle koroner kalp yetmezliği olan kişilerde ağır yemeklerden sonra bu daralmanın yüzdesi daha da artarak kalp ağrıları ve sonrasında kalp krizleri ortaya çıkar” dedi.
FELÇ RİSKİ ARTIYOR
Bayramda yeme kontrolünü kaybetmenin şeker hastaları için de risk oluşturduğuna dikkat çeken Dyt. Bahattin Aslan, şeker hastalarını sadece tatlıya karşı değil, aşırı karbonhidrat ve meyve suyu tüketimine karşı da ikaz ediyor. Pankreas ve beynin, vücudumuzda açlığı kontrol ve idare eden iki önemli organ olduğuna dikkat çeken Dyt. Aslan, “Bayramda istemesek de ‘hayır’ diyemediğimiz şeker ağırlıklı beslenme şekli kanımızdaki glikoz seviyesini aniden yükselterek şeker komasına ve bayılmalara sebep olur. Bu şekilde beyne giden kanın azalması beyin krizlerine yani felçlere de yol açabilir” dedi.

1 PORSİYON BAKLAVA İÇİN 1 SAAT YÜRÜYÜN

4 gün sürecek olan bayram ziyaretleri sırasındaki “ölçüsüz yeme”nin sonuçlarından biri de bir sonraki hafta kemerimizde açılacak olan fazladan bir delik olabilir. “Nasılsa hareket ediyorum ne gelirse yerim” diye düşünüyorsanız yanılıyorsunuz. Diyetisyen Bahattin Aslan âdeta şeker, yağ ve karbonhidrat bombası olan bir dilim baklavanın enerjisinin yaklaşık 80-100 kalori arasında değiştiğini söyleyerek “Bir porsiyon baklavanın verdiği enerjiyi tamamen harcayabilmek için hafif tempoda yaklaşık 1 saat yürümek gerekir. 1 madlen çikolata 50 kalori civarındadır. Çikolatalar ise içeriğine göre bir miktar daha fazla kalori içerebilir. Günlük beslenmeniz dışına çıkarak yediğiniz her çikolata ya da baklava için ekstradan hareket etmeniz gerekir” dedi.

HAYIR DEMEK AYIP DEĞİL!

Güne hafif bir kahvaltı yaparak başlayın, az tuzlu ve zeytinyağlı yemeklerin de içinde olduğu dengeli öğünlerle devam edin. Öğünleri tatlıyla geçiştirmeyin. Öğün atlayarak uzun süre aç kalmak safra kesesi ve damar sistemini de olumsuz etkiler.
¥ Bayram süresince sadece 1 öğünde et tüketin; diğer öğünlerde sebzeli yiyecekleri tercih edin. Kalp, hipertansiyon ve şeker gibi kronik hastalığı olan kişilerin aşırı et yemekten kaçınması ve protein hassasiyeti olan hastaların diyetlerini bozmaması gerekir.
¥ Etin yanında sebze ve uygun miktarda karbonhidrat tüketilerek dengeli beslenme sağlanabilir. Et düşük miktarlarda yenildiğinde bile hızlı doyurma, uzun süre tok tutma özeliği olan bir besindir. Bu sebeple bayram olmasını bahane ederek, zorlanarak sık öğünler hâlinde tüketilmemelidir.
¥ Kansızlığı olanların etin yanına ayran, yoğurt ve kepekli gıdalar tüketmemesi gerekir.
¥ Sıcak ve nemli havalar sıvı kaybını artırır. Kaybettiğimiz sıvıyı yerine koyabilmek için diğer günlerde olduğu gibi bayramda da yeterli su içmeyi unutmayın. Gün içinde en az 8 bardak su tüketin.
¥ Hazır meyve suyu ve kolalı içeceklerden kesinlikle uzak durun. Bunların yerine ev yapımı ayran ya da limonatayı tercih edin.
¥ Beyaz ekmek kan şekerini hızla yükseltip daha çabuk açlık hissine neden olacağı için, kepek ya da çavdar ekmeği yiyin.
¥ Bayramların değişmez yiyeceği baklava-tatlı ve çikolataları 1 porsiyondan fazla tüketmeyin. İsrarlara “hayır” demeyi ayıp saymayın.
¥ Misafirlerinize ikram ettiğiniz tatlı porsiyonlarını küçülterek yanına tatlıya yakışan meyve ekleyin.