Türk tıbbının başarısı domino nakil: Hastalıklı karaciğerle sağlığına kavuştu

Filistinli gencin Akçaağaç Şurubu Hastalığı (MSUD) adı verilen nadir görülen bir genetik bozukluk yüzünden çalışmayan karaciğeri, karaciğer kanseri olan 63 yaşındaki bir hastaya nakledildi. Hasta karaciğer sağlıklı vücutta tıkır tıkır çalışmaya başladı.

ZİYNETİ KOCABIYIK'IN HABERİ - Karaciğer kanseriyle mücadele eden emekli öğretim üyesi, nadir görülen genetik bir hastalık sebebiyle organ nakli yapılan Filistinli gencin hastalıklı karaciğeri ile sağlığına kavuştu. Tıp tarihinde ender yapılan bu tür domino karaciğer naklinde, nakledilen hasta karaciğer, yeni sahibinin vücudunda problemsiz çalışmaya başladı.

PROTEİN BİRİKİYOR

MSUD (Akçaağaç şurubu hastalığı) sebebiyle doğduğundun bu yana sadece özel bir mama ile beslenen 17 yaşındaki Filistinli Noureldın Ahmed, hastalığı sebebiyle beyin atakları geçirmeye başlayınca Filistin’deki doktorlar tek çözümün karaciğer nakli olduğunu söylediler. Çünkü genetik bir bozukluktan dolayı karaciğeri bazı proteinleri metabolize edemiyordu. Vücutta biriken bu proteinler nöbet geçirmesine ve sinir sisteminin hasarlanmasına sebep oluyordu. Beslenmesini sağlayan özel mamalar artık yeterli olmuyordu.

Kendi ülkelerinde nakil için çözüm bulamayan aile çareyi yurt dışında aramaya başladı. Uzun aramalardan sonra daha önce aynı hastalıktan dolayı iki kardeşe karaciğer nakli yapıldığını duydukları için Türkiye’yi tercih ettiler. Ameliyatı gerçekleştiren İstinye Üniversite Hastanesi Liv Hospital Bahçeşehir Organ Nakli Merkezi Başkanı Prof. Dr. Ayhan Dinçkan’a ulaşan gencin bütün tetkikleri yapıldı ve babasından karaciğer nakli yapılmasına karar verildi.

SİROZ HASTASI

İzmir’de yaşayan eski rektör 63 yaşındaki Bekir Zafer İlken ise karaciğer kanserine çevrilen siroz yüzünden daha önce karaciğer nakli olmak istemiş ancak vericisinin karaciğeri uygun olmayınca bekleme listesine alınmıştı. Uzun süre bekleyen İlken’in durumu da acil bir hâl almıştı.

Prof. Dr. Dinçkan, organ nakli cerrahisinde nadir bir ameliyata karar verdi. Domino nakille, MSUD hastasından alınan karaciğeri Bekir Zafer İlken’e takmayı planladı. Eş zamanlı olarak yapılan ameliyatta önce Filistinli gencin babasından alınan karaciğer, Noureldın Ahmed’e takıldı. Ardından Ahmed’in hastalıklı karaciğeri İlken’e nakledildi.

Tek verici iki alıcı ile yapılan operasyon sonucunda Noureldın Ahmed, normal besinlerle beslenmeye başladı ve sağlığına kavuştu. Ahmed’de çalışmayan karaciğer ise protein metabolizması sağlıklı olduğu için Bekir Zafer İlken’de başarıyla çalıştı. Her iki hasta da normal hayatlarına geri döndü.

200 BİN KİŞİDE BİR GÖRÜLEN GENETİK BOZUKLUK
Akçaağaç Şurubu Hastalığı

Akçaağaç Şurubu Hastalığının 200 bin kişide bir görülen genetik geçişli bir hastalık olduğunu söyleyen Prof. Dr. Ayhan Dinçkan “Hastalığın temel sebebi amino asit metabolizmasındaki bozukluktur. Bunlar vücutta biriktiği zaman bazı semptomlara neden olur. Hasta nöbet geçirebiliyor, komaya girebiliyor psiko-motor gelişim bozukluğu ya da zihinsel gerilik, büyüme gelişme geriliği görülebiliyor" dedi.

"Eğer vücutlarında bu amino asitleri metabolize eden enzim hiç yoksa hastalar daha ön planda nörolojik sorunlardan dolayı yaklaşık 12 yaşına kadar hayatlarını kaybediyorlar" diyen Prof. Dr. Dinçkan, şu ifadeleri kullandı:

"Hayatları boyunca ciddi maliyeti olan özel beslenme solüsyonları ile beslenmeleri gerekiyor. Bunu idame ettirmek mümkün değil. Çaresiz kalındığında karaciğer nakli ile kalıcı bir çözüm sunulabiliyor. Bu operasyonda akla gelen şey ‘ikinci hastada da aynı hastalık olur mu?' sorusu oluyor ama cevap hayır olmaz. Çünkü bu karaciğer bağımlı bir metabolik hastalık değil. Bekir Bey’in vücudu enzimi üretebildiği için yeni karaciğer sorunsuz çalışıyor."