Virüsler kapıda... Hangi pandemi hangi ülkeyi tehdit ediyor? Türkiye de listede!

Covid henüz bitmedi ancak bilim insanları bir sonraki pandeminin kapıda olabileceğinden endişeleniyor. Uzmanlar Ebola ve Nipah virüslerinin en büyük iki tehdidi oluşturduğunu belirtiyor. Dünyayı kasıp kavurabilecek diğer tehlikeler arasında ise kuş gribi, Kırım-Kongo kanamalı ateşi (KKKA) ve veba yer alıyor. Peki, Türkiye’yi tehdit eden salgın hastalık ne?

İngiltere’de yer alan Birleşik Krallık Sağlık Güvenliği Ajansı (UKHSA), ölümcül patojenler listesini güncelledi. Listede enfekte ettiği insanların yüzde 75'ini öldüren Ebola ve Nipah virüsleri en büyük iki tehdidi oluşturuyor.

EBOLA VE NİPAH VİRÜSLERİ İLK SIRADA…

Bir tür kanamalı ateşe yol açan Ebola, ilk kez 1976'da Sudan'ın Nzara ve Kongo Demokratik Cumhuriyeti'nin (KDC) Yambuku kentlerinde eş zamanlı salgınlarla ortaya çıkmıştı. KDC'deki salgın, Ebola Nehri yakınında bir köyde başladığı için hastalığa bu nehrin ismi verilmişti.

Ebola, Aralık 2013'te Batı Afrika'da yayılmıştı. Gine, Liberya ve Sierra Leone'de 2014-2017'de görülen salgında 30 bin kişiye virüs bulaşmış, hastaların 11 binden fazlası hayatını kaybetmişti.

Yüksek ateş, halsizlik, kas, baş ve boğaz ağrıları ebolanın ilk belirtileri olarak ortaya çıkıyor. Bunları, kusma, ishal, kurdeşen, böbrek ve karaciğer fonksiyonlarında bozulma, bazı vakalarda iç ve dış kanamalar, diş etinde kanamalar, kanamalı ishal takip ediyor.

Nipah virüsü belirtileri ise hemen ortaya çıkmasa da ateş, başağrısı, boğaz ağrısı ve kaslarda ağrı gibi belirtilerle grip benzeri bir durum gelişebiliyor. Sonraki aşamada ise baş dönmesi, yorgunluk, bilinç değişiklikleri yaşanabiliyor.

Malezya'nın Nipah bölgesinde ilk kez bir salgınla başlayan bu virüsün biyolojik silah olduğuna dair iddialar da bulunuyor. Singapur, Malezya, Hindistan ve Bangladeş'te en fazla görülen Nipah virüsünün, meyve yarasaları aracılığıyla taşındığı ifade ediliyor.
Ebola ve Nipah virüslerinin tedavisi veya aşısı bulunmuyor.

DÜNYAYI TEHDİT EDEN 15 BULAŞICI HASTALIK

UKHSA’nın son güncellenen listesinde dünya çapında her ülke için en büyük enfeksiyon tehdidi oluşturan 15 farklı ölümcül patojeni listeleniyor. Bilim insanları, bu hastalıkları yüksek sonuçlu bulaşıcı hastalıklar (HCID) olarak adlandırılıyor. Bu hastalıklar şöyle sıralanıyor:

-Kırım-Kongo kanamalı ateşi (KKKA)
-Veba
-Marburg humması
-Junin virüsü
- Andes virüsü
- Kuş gribi
- Orta Doğu solunum sendromu (MERS-CoV)
- Nipah virüsü
- Lassa ateşi
- Machupo virüsü
- Trombositopeni sendromlu şiddetli ateş (SFTS) virüsü
- Ebola virüsü
- Maymun çiçeği virüsü
- Şiddetli Akut Solunum Sendromu (SARS)
- Lujo virüsü

Liste, verileri ülkelere göre ayıyor ve virüslerin insanlarda tespit edilip edilmediğini gösteriyor.

Listeye göre Avustralya, Fransa, Tonga ve Singapur dahil olmak üzere yaklaşık 104 ülkede öngörülen yüksek bulaşıcı bir hastalık söz konusu değil.

Bunun yanı sıra Rusya için KKMA, Brezilya için veba, Çin, Hindistan ve ABD için kuş gribi tehlikesi öngörülenler arasında.

TÜRKİYE İÇİN H5N1 TEHDİTİ

UKHSA'nın listesinde Türkiye'yi tehdit eden hastalığın H5N1 olduğu görülüyor. ‘H5N1’ olarak adlandırılan kuş gribi, ilk olarak 1990'ların sonlarında Çin'de tespit edilmiş ve 1997'de Hong Kong'da virüs bulaşan 18 kişiden 6'sı ölünce insanların bu virüsü yayabileceği ve ciddi sonuçları olabileceği araştırmacılar tarafından duyurulmuştu. DSÖ'nün verilerine göre, 2003'ten bu yana kuş gribi tespit edilen 864 kişiden 456'sı (yüzde 52'si) hayatını kaybetti.