Bilim insanları dünyanın en büyük teleskobu için nefeslerini tuttu: Karış karış tarayıp uzaylıları arayacak

21. yüzyılın büyük bilimsel projelerinden biri bugün inşaat aşamasına başlıyor. Bilim insanları ve mühendislerin ortak çalışmasıyla, Kilometre Kare Dizisi (SKA) olarak adlandırılan teleskop sisteminin inşaat sürecinin açılışı yapılacak. Teleskop, 2028'de tamamlandığında dünyanın en büyük radyo teleskopu olacak.

Bir kısmı Güney Afrika’da bir kısmı Avustralya'da, merkezi ise İngiltere'de bulunan Kilometre Kare Dizisi (SKA), astrofizikteki en büyük soruları ele alacak. Ünlü teorik fizikçi Albert Einstein'ın teorilerini test edecek olan teleskop aynı zamanda uzaylıları da arayacak. Tesisin inşaatı bugün başlayacak ve törene, projeye liderlik eden sekiz ülkeden delegasyonlar katılacak. Törenler, hem Batı Avustralya'nın Murchison bölgesinde hem de Güney Afrika'nın Kuzey Burnu'ndaki Karoo'da yapılacak.

Kilometre Kare Dizisi’nin genel müdürü Prof Phil Diamond, "30 yıllık bir yolculuk oldu. İlk 10 yıl kavram ve fikir geliştirmekle geçti. İkinci 10 yıl teknoloji geliştirmekle geçti. Son on yıl, detaylı tasarım, sitelerin güvenliğini sağlamak, hükümetlerin bir antlaşma organizasyonu (SKAO) kurmayı kabul etmesini sağlamak ve fon sağlamakla geçti.” dedi.

YÜZBİNLERCE METRE KARELİK ALANI GÖZLEMLEYECEK

Teleskop ilk etapta 200'den az parabolik anten (çanak) ve 131 bin çift kutuplu antenle çalışacak. Böylece yüzbinlerce metrekarelik bir veri toplama alanı oluşturulabilecek ve gökyüzündeki hedefler incelenirken büyük bir hassasiyet ve çözünürlük sağlanacak.

Teleskop sistemi, kabaca 50 megahertz ile 25 gigahertz arasında bir frekans aralığında çalışacak. Dalga boyu açısından, bu santimetre ila metre aralığındadır. Bu durum, teleskobun Büyük Patlama'dan sonraki ilk birkaç yüz milyon yılda yayılan sinyaller de dahil olmak üzere, Dünya'dan milyarlarca ışık yılı uzaklıktaki kozmik alanlardan gelen çok zayıf radyo sinyallerini tespit etmesine imkan tanıyacak.

SKA'nın büyük görevlerinden biri, Evrendeki en bol element olan hidrojenin izini sürmek olacak. Gözlemevinin bilim operasyonları başkanı Dr. Shari Breen, "SKA astronominin pek çok alanına katkıda bulunacak. Bunlardan biri, tespit edilmiş olan 'hızlı radyo patlamaları' olabilir. Bunlar, saniyenin çok küçük bir bölümünde Güneşimizden bir yıllık enerjiye eşdeğer enerji çıkarıyor. Bunların ne olduğu hakkında hiçbir fikrimiz yok. Bu nasıl mümkün oluyor? Umarım SKA bir cevap verir." şeklinde değerlendirme yaptı.

Şu anda Kilometre Kare Dizisi’nin (SKA) mevcut üyeleri Güney Afrika, Avustralya, İngiltere, Çin, İtalya, Hollanda, Portekiz ve İsviçre. Bu ülkeler anlaşmayı onayladı. Fransa, İspanya ve son olarak da Almanya katılım yoluna girdiler. Kanada, Hindistan, İsveç, Güney Kore ve Japonya bir noktada katılma niyetlerini belirtti.

(BBC News)