Hanefî mezhebi fıkıh ve kıraat âlimi. Edip ve şair. İsmi Abdülvehhab bin Ahmed bin Vehban ed-Dımaşkî’dir. Künyesi Ebu Muhammed ve lakabı Eminüddin’dir. Şam’da yetişen İbn-i Vehban’ın, doğum tarihi kat’i olarak tespit edilememiştir. 730 (m. 1329)’dan evvel Hama’da doğduğu tahmin edilmektedir. 768 (m. 1367) senesi Zilhicce ayında Hama’da vefat etti.
İbnü’l-Fasîh Ahmed bin Ali gibi meşhur zatların sohbetlerinde bulunarak kemale gelen İbn-i Vehban hazretleri; fıkıh, kıraat, edebiyat ve Arabî ilimlerde yükseldi. Medreselerde ders vermeye başladı. Takriben sekiz sene Hama kadılığı yaptı. Allahü tealanın ihsan ettiği nimetlere şükreden, hâli ve yaşayışı İslamiyete tam uygun olan çok kıymetli bir zattı. Vakitlerini Allahü tealaya ibadet ve taatle ve O’nun kullarına hizmet etmekle geçirirdi. Şairliği de fıkıh ilmine ait meseleleri, şiir hâlinde anlatacak kadar kuvvetliydi.
Eserleri:
Nazım ve nesir hâlinde kıymetli eserler telif etmiş olup bazılarının isimleri şunlardır:
1-Kaydü’ş-şeraid ve nazmü’l-feraid: Eser Manzumetü İbn-i Vehban diye de meşhurdur ve müellife büyük şöhret kazandırmıştır. Manzum bir fıkıh kitabıdır. Hidaye tertibine göredir. Ra kafiyeli ve tavil bahrinde yazılmıştır. Birçok yazması vardır. Mesela Süleymaniye Kütüphanesi Laleli Kısmı No: 352’de vardır. Eser 1296’da Kahire’de basılmıştır.
2-Ikdü’l-kalaid fî halli kaydi’ş-şeraid: Bir önceki eserin şerhi olup Süleymaniye Kütüphanesi Laleli Kısmı No: 1038’de vardır. Bu iki eser üzerine birçok şerh ve haşiye yazılmıştır.
Diğer eserleri şunlardır:
İmtisalü’l-emr fî kıraati Ebî Amr, Ehasinü’lahbar fî mehasini’s-seb’ati’l-ahyar, Şerhu Düreri’l-bihar vb.dir.
