Hanbelî mezhebi fıkıh âlimlerinden, tarihçi ve edip. Meşhur “Şezeratü'z-zeheb fî ahbar-i men zeheb” adlı eserin müellifidir. İsmi Abdülhay bin Ahmed bin Muhammed el-İmade'l-Akrî'dir. Künyesi Ebü'l-Felah'tır. İbnü'l-İmad diye meşhur olmuştur. 1032 (m. 1623) senesinde Şam'ın Salihiyye kasabasında doğdu. 1089 (m. 1679)'da Mekke-i Mükerreme'de vefat etti. Orada Mualla Kabristanı'na defnedildi.
Küçük yaşında ilim tahsiline başladı. İlk olarak memleketinin âlimlerinden; Şeyh Eyyub, Hanbelî müftüsü Abdülbakî gibi zatlardan fıkıh ilmini, Muhammed Şemseddin el-Belbanî es-Salihî'den de diğer ilimleri tahsil etti. Aklî ve naklî ilimlerde yükselip bu âlimlerden icazet aldıktan sonra Kahire'ye gitti. Orada uzun müddet kalıp o beldenin âlimlerinden de ilim öğrendi. Kahire'de Şeyh Sultan el-Mizahî, Nureddin eş-Şebramellisî, Şemseddin el-Balî, Şihabeddin Kalyûbî ve başka âlimlerden de aklî ve naklî ilimleri tahsil etti.
İlimde yükselip akranlarından üstün olduktan sonra memleketi olan Şam'a dönüp ilim öğretmekle meşgul oldu. Uzun müddet ilim öğretip birçok âlim yetiştirdi. Şeyh Osman bin Ahmed bin Osman en-Necdî, tarihçi olan Şeyh Mustafa el-Hamevî, “Hulasatü'l-eser” kitabının müellifi Muhibbî gibi âlimler, onun ilim meclisinden istifade ederek yükselenlerdendir. Birçok yüksek âlim yetiştirip kıymetli eserler yazmakla ömrünü geçiren İbnü'l-İmad, ömrünün sonuna yakın hac ibadetini yerine getirmek üzere Mekke-i Mükerreme'ye gitti. Hac ibadetini yapıp Sevgili Peygamberimizin mübarek kabrini ziyaret etti. Mekke-i Mükerreme'de vefat edip Mualla Kabristanı'na defnedildi.
İbnü'l-İmad, aklî ve naklî ilimlerde yüksek derece, Hanbelî fıkhı, tarih ve edebî ilimlerde özel ihtisas sahibiydi. Güler yüzlü, hoşsohbet bir zattı. Evi ilim meclisiy di. Kıymetli şiirlerinin yanında yazısı da çok güzeldi. Çok titiz bir araştırma özelliği vardı. İlmî mevzuları mütalaa edip yazmaktan usanmazdı.
Yazmış olduğu kıymetli eserlerinden bazıları şunlardır:
1- “Şezeratü'z-zeheb fî ahbari men zeheb”: İbnü'l-İmad bu eserinde Peygamber Efendimizin Mekke'den Medine'ye hicretinden itibaren, zamanına yani hicrî on birinci asrın başına kadar yaşamış âlim, velî, devlet adamı, meşhur tüccarların hayatlarını, vefat tarih sırasına göre anlatmıştır. Bu eserini yazarken birçok eserden istifade etmiş, istifade ettiği eserlerdeki bilgileri özetlemiştir. Kısa ve özet bilgi vermesi sebebiyle, anahtar kitap özelliğindedir. Sekiz cilt hâlinde 1351'de Kahire'de basılmıştır.
2- “Şerhu ala Metni'l-Münteha”: Hanbelî mezhebi fıkhına dair yazmış olduğu eseridir.
3- “Şerh-i Bediiyyet-i İbn-i Hicce”,
4- “Mu'tiyyetü'l-eman minhinsi'l-eyman”,
5- “Şerhu Manzumeti edebi'l-elel”,
6- “Esbabü'l-halas bi sureti'l-İhlas”,
7- “Nüzhetü zati'l-imad ala tefsiri'l-allameti'l-Beydavî li sureti Yasin”,
8- “Manzume fi'n-necasat”.
9- “Manzume fi şerhi müsellesati Kutrub”.
Metindeki diğer eser görselleriyle ilgili ifadeler:
İbnü'l-İmad'ın “Manzume fi şerhi müsellesati Kutrub” adlı eserinin kapak sayfası.
İbnü'l-İmad'ın yazdığı “Şezeratü'z-zeheb fî ahbari men zeheb” adlı eserinin kapak sayfası.
