Hanefî mezhebi fıkıh âlimlerinin büyüklerinden. İsmi, Muhammed bin Ahmed bin Mahmud en Nesefî olup; künyesi, Ebu Ca'fer'dir. Doğum tarihi bilinmemektedir. 414 (m. 1023) senesinde vefat etti. Kadı idi. Ebu Bekr er-Razî, Ebu Hacib el-Esterabadî ve Ebu Nasr eş-Şirazî gibi zamanının meşhur âlimlerinden ilim öğrendi. Kendisi de birçok büyük âlim yetiştirmiştir.
Fıkıh âlimlerinin önde gelenlerindendir. Züht ve vera sahibiydi. Haramlardan ve şüpheli olan şeylerden çok sakınırdı. Allahü Teâlâ'yı çok sevmesi ve bu sevgiden mahrum olmak korkusu pek çoktu. İffet ve edebi fevkaladeydi. Herkese iyilik etmeyi severdi. Sade bir hayat yaşar, fakirliği severdi. Kanaat sahibiydi.
Fakirliği, ailesinin kalabalık ve karşılaştığı çeşitli musibetler sebebiyle çok sıkıntılar çekmekle beraber, kanaati ve Allahü Teâlâ'ya olan tevekkülü pek çoktu. Hâlinden şikayet etmezdi. Kaynaklarda Et-Ta'lika fi'l-hilaf isimli bir eseri zikredilmektedir.
