ABD, Avrupa’da nükleer müttefik gücünü artırmak istiyor! Türkiye'nin rolü ne olacak?

ABD, NATO’daki nükleer paylaşımı genişletmeyi gündeme aldı. Türkiye’nin de aralarında bulunduğu beş ülke B61 nükleer başlıklarına ev sahipliği yapıyor ancak F-35 programından çıkarılması iddialara göre Ankara’nın rolünü sınırlayabilir.

ALİ ÇELİK—Açıklama, Trump’ın Genelkurmay adayı Caine’den geldi. Daha fazla NATO müttefikine nükleer saldırı yeteneği kazandırma fikrini masaya yatıran ABD, kararın onaylanması durumunda ortaya çıkacak maliyet-fayda hesabı yapmaya başladı. Şu anda nükleer paylaşım anlaşması yürüten NATO üyeleri ise Belçika, Hollanda, Almanya, İtalya ve Türkiye olarak sıralanıyor.

ABD’nin doğusunda, Pasifik’te sular Çin ve Kuzey Kore’nin yakınlaşmasıyla ısınmaya devam ediyor. Öte yandan, Rusya ile ilişkilerini dengede tutmaya çalışan Trump, batıda NATO müttefiklerini nükleer destekle güçlendirmek istiyor. Konuyla ilgili en somut açıklama ise Trump’ın Genelkurmay Başkanlığı için aday gösterdiği Dan Caine’den geldi.

ABD federal hükümetinin, tüm dünyadan istihbarat toplayarak analiz yaptığı ve gizli operasyonlar yürüterek ulusal güvenliği sağlamaktan sorumlu dış istihbarat servisi CIA’in askeri kanat yöneticisi Caine, açıklamasında şu ifadeleri kullandı:

“Askeri açıdan, NATO müttefiklerinin nükleer caydırma misyonuna katılımı ülkemizin askeri kabiliyetini artıracak önemli bir adım. Onaylanması durumunda ortaya çıkacak maliyet-fayda değerlendirmesi için çalışmalara başladık.”

SİLAH ANLAŞMASINA AYKIRI

Öte yandan ABD, müttefik ülkelerin kendi nükleer silah programları üzerinde çalışmasına olumlu bakmıyor. Muhtemel bir nükleer yayılmanın, müttefik ülke olsalar dahi ABD için risk oluşturabileceğini savunan çok sayıda Senato üyesi bulunuyor. Bu üyeler, ABD’nin NATO ülkelerinde yapacağı nükleer modernizasyon desteğinin, düşman güçleri tetikleyerek karşı tarafın nükleer silah kapasitesini artıracağını savunuyor. Ayrıca, Batılı analistlerin raporlarına göre söz konusu müttefik desteği, Nükleer Silahların Yayılmasını Önleme Anlaşması'nın I. ve II. maddelerini ihlal ediyor.

TÜRKİYE MÜTTEFİKLER ARASINDA AMA...

Avrupa NATO gücünde aktif olarak Belçika, Hollanda, Almanya, İtalya ve Türkiye’de ABD yapımı nükleer silah sistemleri bulunuyor. Muhtemel bir savaş durumunda hızlı erişim sağlanabilmesi adına B61 savaş başlıkları şeklinde stoklanan bu sistemlerin kullanımı ise söz konusu tüm ülkelerde yasaklanmış durumda. NATO’nun ortak tatbikat eğitim programlarına dahil olan B61 nükleer başlıkları, daha önce F-16’larda kullanılıyordu. Ancak sistemin F-35 savaş uçağı platformlarına entegrasyonuyla Türkiye otomatik olarak sistem dışında kalmış durumda.

RUSYA İÇİN BÜYÜK TEHDİT

B61 savaş başlıklarıyla donatılan F-35 savaş uçakları ve nükleer saldırı yetenekleri, özellikle Rusya için önemli bir endişe kaynağı oluşturuyor.

Kasım ayında ABD medya kuruluşlarının yayınladığı raporlara göre, sadece bir adet nükleer başlığa sahip tek bir F-35, Moskova'da 310.000’den fazla veya St. Petersburg'da 360.000’den fazla insanı öldürebilecek güçte bir tehdit oluşturuyor. Rusya ve Çin’in, ABD’nin NATO müttefiklerini nükleer alanda güçlendirmesine nasıl bir cevap vereceği ise şimdilik merak konusu.