Şili, Latin Amerika'da nüfusuna oranla en çok Covid-19 aşısı uygulayan ülke oldu

Güney Amerika ülkesi Şili, 19 milyonluk nüfusunun yüzde 25'inden fazlasını aşılayarak, Latin Amerika'da nüfusuna oranla en çok yeni tip koronavirüs aşısı uygulayan ülke olarak öne çıktı.

Uzmanlar ve devlet yetkilileri, Şili'nin aşılama konusundaki başarısını Covid-19 aşısı temin etmek için ilk görüşme yapan ülkelerden olması ve daha önce uyguladığı sağlam aşı programlarına bağlıyor.

Nüfusu 19 milyonu aşan Şili, halkın yüzde 25'inden fazlasına en az ilk doz Covid-19 aşısı uygulamasıyla Latin Amerika'da en çok, dünyada ise İsrail, Birleşik Arap Emirlikleri ve İngiltere'nin ardından en çok Covid-19 aşısı yapan ülke olarak dikkati çekiyor.

Salgının başlarında bir yandan yoğun bakım ünitelerinde doluluk ve sokağa çıkma yasaklarına rağmen virüsün yayılmasını kontrol altına almak gibi sorunlar yaşayan Şili diğer yandan ülkenin Covid-19 aşılarına erken erişimini sağlayacak girişimlere başlamıştı.

Şili Bilim ve Teknoloji Bakanı Andres Couve, AP'ye yaptığı açıklamada, aşı üreten şirketlerle görüşmelere, Nisan 2020'de, Covid-19'un salgın olarak ilan edilmesinden bir ay sonra başladıklarını, mayıs ayına kadar da uzmanlar ve yetkililerden oluşan bir ekibin Devlet Başkanı Sebastian Pinera'ya ülkenin ticaret anlaşmaları ağının ve ilaç şirketleriyle önceki temaslarının aşı temin edilmesi için nasıl kullanılacağına dair bir plan sunduğunu söyledi.

Şilili Biyokimyager Alexis Kalergis'in Ekim 2019'da bir bağışıklık bilimi kongresi için Çin'in başkenti Pekin'e giderek orada Sinovac ve Biontech uzmanlarıyla bir araya gelmesi, ülkenin aşıya erken ulaşımını kolaylaştırdı.

Şili Katolik Üniversitesi Millennium İmmünoloji ve İmmünoterapi Enstitüsü Müdürü Kalergis, aşı araştırmaları için daha önce Sinovac'a başvuru yaptığını, temaslarından faydalanarak Ocak ve Şubat 2020'de Sinovac'daki meslektaşlarıyla konuştuğunu ve ardından ayrıntıların hükümete aktarılması gerektiğini belirterek Katolik Üniversitesi Dekanı Ignacio Sanchez ile görüştüğünü söyledi.

Sanchez de sağlık ve dışişleri bakanlarıyla görüşerek, ülkenin Sinovac ile ilk görüşmelerini ve Şili'nin klinik deneylerin bir parçası olmasını sağladı.

Kalergis, Haziran 2020'de bütün Latin Amerika ülkelerinden çok önce, ülkesinin Sinovac ile bir anlaşma yaparak, aşının onaylanmasının ardından şirketin erken bir parti aşı teslimini kabul ettiğini belirtti.

Şili Uluslararası Ekonomik İlişkiler Müsteşarı ve ülkenin aşı alması için firmalarla görüşen baş müzakerecisi Rodrigo Yanez, Şili'nin aynı anda farklı ilaç şirketleriyle çalışması gerektiğini başından beri anladığını ve farklı alternatifler aradığını söyledi.

Sinovac, AstraZeneca, Janssen ve CanSino gibi firmalar, Şili'de klinik deneyler gerçekleştirdi.

Ülkeye ilk Covid-19 aşıları, Aralık 2020'de Biontech/Pfizer'ın geliştirdiği aşıdan 21 bin doz olarak anlaşılan sayının altında geldi. İlk olarak sağlık çalışanlarının aşılandığı Şili'ye ocak ayının sonlarında 4 milyon doz Sinovac aşısı getirildi ve ülkede toplu aşılama şubat ayında başladı.

Şubat ayının başlarında günlük 100 bin doz aşı uygulayan Şili'de bu rakam, bu hafta 3 katına çıkarıldı. 10 Mart'ta, dünyada günlük uygulanan en yüksek rakamlardan biri olan her 100 bin kişide 1,3 aşılama sayısına ulaştı.

Şili'nin aşı konusunda ulaştığı rakamlara henüz Latin Amerika bölgesinde ulaşan başka bir ülke bulunmuyor. Brezilya şu ana kadar nüfusunun yüzde 4'ünü, Arjantin ise yaklaşık yüzde 3'ünü aşılayabildi.

Ülkede şu ana kadar 4 milyon 789 bin 553 kişiye Covid-19 aşısı uygulandı. Ancak başarılı aşı programına rağmen Şili'de son günlerde çıkan yüksek vaka ve Covid-19 kaynaklı ölümler endişeleri artırıyor.

Uzmanlar, bu duruma, ülkede yaz ve tatil mevsiminin hakim olmasıyla gelen salgının ikinci dalgasının neden olduğunu düşünüyor.

Şili'de 21 bin 674 kişinin hayatına mal olan Covid-19, bugüne kadar 891 bin 110 kişide görüldü.