İstanbul'dan 110 milyon ton çıkacak! Ekonomik değeri 66 milyar TL

İstanbul’da yaşanan deprem sonrası hükûmet, afetlere yönelik muhtemel senaryo çalışmalarını gözden geçirmeye başladı.

CEVDET FIRAT AYDOĞMUŞ ANKARA - Atık Yönetimi ve Atıktan Enerji Üreticileri Derneği (TAYED) Başkanı Ali Rıza Öner, İletişim Başkanlığı tarafından hazırlanan Türkiye Ulusal Risk Kalkanı Modeli bünyesinde kurulan Enkaz ve Atık Yönetimi Kurulu’nun afet bölgesinde başta enkaz atıkları olmak üzere ortaya çıkan tıbbi, kompozit, metal ve plastik atıkların çevresel hassasiyetler gözetilerek bertarafına yönelik yeni modeller geliştirdiğini söyledi. Öner, deprem olduktan sonra uzaktan algılama coğrafi bilgi sistemi üzerinden yapay zekâ tekniğiyle, oluşan katı atık ve hafriyat atıklarının bölgesel yükseklik modeli, arazi ölçüsü, yüzey su kaynakları, yağış, yer altı derinlik, jeolojik toprak, doğal koruma alanları girdileriyle atıklar için harita üzerinde alan tespiti yapılacağını belirtti.

Öner, şehrin dışında uygun zeminlerde “Afet atık mezarlığı rezerv alanları” oluşturulması gerektiğini söylerken, Japonya, Şili ve Meksika gibi ülkelerden de bu konudaki iyi uygulama örneklerinin alınabileceğini ifade etti. Japonya’da hafriyattaki asbest ve geri dönüştürülebilir malzemelerin ayrıştırıldığını, Şili’de moloz ayrıştırma sahaları kurulduğunu belirten Öner, Meksika’da ise geri dönüşüm tesisleri ile atıkların hızla ekonomiye kazandırıldığını kaydetti. Öner ayrıca, İstanbul’da depreme hazırlık noktasında yapılan kentsel dönüşüm projeleri kapsamında yaklaşık 110 milyon ton inşaat atığının ortaya çıkacağının öngörüldüğünü belirtti. Burada ortaya çıkacak inşaat malzemeleri atığının ekonomik değerinin 66 milyar TL olarak hesaplandığını ifade eden Öner, binalardan çıkacak ahşap, beton, kiremit, cam, demir gibi atıkların farklı süreçlere tabi tutularak, kontrollü bir şekilde ayrıştırılması gerektiğini söyledi. Öner, “Örneğin bina camları, panelleri sağlıklı bir şekilde sökülerek hızlı bir dönüşüme tabi tutulduktan sonra yeni ürüne dönüştürülebilir. Böylece ham madde ihtiyacı da yine binaların kendisinden karşılanmış olacak” diye konuştu.