Fransızların saldırdığı Çanakkale'deki tarihi mezarlığın içler acısı hali görenleri üzüyor

Fransız askerlerinin çıkarma yaptığı sırada Osmanlı askerinin siper olarak kullandığı tarihi köy mezarlığı harabeye döndü. Askerlerin dışında devlet adamları ve alimlerin mezarlarının bulunduğu tarihi köy mezarlığının içler acısı hali ziyaretçilerin şikayetlerine sebep oldu.

Çanakkale Kara Savaşları sırasında Fransızların çıkarma yaptığı Kumkale bölgesindeki Osmanlı askerlerinin siper olarak kullandığı Kumkale köyüne ait mezarlık adeta kaderine terk edildi. Bölgede görev yapan devlet adamları ile Kumkale köyündeki vatandaşlarının bulunduğu köy mezarlığı bakımsızlıktan harabeye döndü. Bazı mezar taşlarının kırıldığı, bazı mezar taşlarının yan yattığı, bazı mezarların ise kaydığı köy mezarlığı restore edilerek yeniden ayağa kalkmayı bekliyor.

FRANSIZLAR ÇIKARMA YAPMIŞTI

Çanakkale Savaşları sırasında 25 Nisan 1915 tarihinde Kara Savaşları başladı. Fransızlar Kumkale bölgesinden asker çıkardı. Fransızların Kumkale bölgesine asker çıkarması, Gelibolu Yarımadası'ndaki asıl çıkarma için Türk askerini bu bölgede oyalamaktı.

Çıkarmanın gerçekleşmesinin ardından 26 Nisan'ı 27 Nisan'a bağlayan gece Fransız askerleri Kumkale'den çekildi. Fransız askerlerinin çıkarma yaptığı sırada Türk askerinin siper olarak kullandığı Kumkale köyüne ait mezarlık adeta kaderine terk edildi. Şu anda 400'e yakın mezar taşının bulunduğu mezarlık bakımsızlık nedeniyle harabeye döndü.

KÖY MEZARLIĞI OLDUĞU İÇİN...

Bakımsızlıktan bazı mezar taşlarının kırıldığı, bazı mezar taşlarının yan yattığı, bazı mezarların ise kaydığı köy mezarlığı, restore edilerek yeniden ayağa kalkmayı bekliyor. Mezarlık 2011 yılında Çanakkale Valiliği İl Özel İdaresi tarafından restore edilmişti. Zaman içinde korunaksızlık sebebiyle harabeye döndü.

ÇOMÜ İnsani ve Toplum Bilimleri Fakültesi Tarih Bölümü Öğretim Üyesi Dr. Mithat Atabay, Kumkale mezarlığının Çanakkale'ye yaklaşık 15 kilometre mesafede olduğunu söyledi. Mezarlığın eski ve köy mezarlığı olduğunu belirten Dr. Mithat Atabay şu bilgileri verdi:

“Kumkale'de özellikle 1659 yılında Kumkale'nin yapılmasıyla birlikte orada bir yerleşim birimi ortaya çıktı. Bu yerleşim birimi zaman içerisinde belde konumuna geldi. Osmanlı döneminde ise Nahiye konumunda bulunuyordu. Bu yer tarihte 3 temel tarihsel olaya sahnelik etti. Birincisi eski Nahiye olması ve bir ticaret merkezi olması nedeniyle orada çok sayıda devletin görevlilerin mezarları bulunmaktadır. İkincisi ise burası bir köy mezarlığıdır. Üçüncüsü ise 1915 yılında Kumkale Savaşları gerçekleşirken, Türk askerleri Fransızlarla savaşırken, Kumkale mezarlığını kendilerini siper ettirler. O nedenle de mezarlıkların içerisinde bulunan kenarlarında mermi izlerini ve kırıklarını görebiliyoruz. Bu mezarlık savaşa tanıklık etmesi nedeniyle 2011 yılında restore edildi. Ancak herhangi bir sahibinin bulunmaması ve koruma yapılmaması nedeniyle zaman içerisinde erozyon nedeniyle tahrip oldu."

Yetkililerin bölgenin de tarihi fonksiyonunu dikkate alarak restore etmesi ve korumaya alması gerektiğini vurgulayan Atabay, "Ayrıca o bölgeden geçen kişiler tarafından zaman zaman tahrip edilmiştir. Bizim tarihimizde mezarlıklar önemlidir. Hem tarihe tanıklık ederler. Hem de bir toprağın yada bir yerin adeta tapu senedi olarak karşımıza çıkar. O yüzden Türk halkının ve yetkililerin bu mezarlıkları korumaya özen göstermesi, tarihe de tanıklık etmiş bir mezarlık olması nedeniyle mutlaka restore edilerek, tekrar koruma altına alınmasının yararlı olacağını düşünüyorum” dedi.