Linke Tıkla, Türkiye Gazetesi'ni Google Favorilerine Ekle!
50 yıl sonra ilk kez! Kara delik bombası patladı
50 yil sonra ilk kez! Kara delik bombasi patladi
Bilim kurgu gerçeğe dönüştü! Glasgow Üniversitesi'nde gerçekleştirilen deneyde, 1972’de öne sürülen kara delik bombası teorisi ilk kez başarıyla test edildi.
1972’de öne sürülen ‘kara delik bombası’ teorisi, yarım asır sonra ilk kez deneysel olarak doğrulandı. Southampton Üniversitesi, Glasgow Üniversitesi ve İtalya Ulusal Araştırma Konseyi’nden fizikçiler, kara deliklerin dönerken nasıl enerji yaydığını gösteren bu modeli dünyada ilk kez başarıyla simüle etti.
Bilim insanları, deneylerinde Zel'dovich etkisi adı verilen fiziksel fenomeni kullandı. Dönen alüminyum bir silindir, çevresine yerleştirilen metal bobinler aracılığıyla güçlendirilmiş manyetik dalgalar yaymaya başladı.
Deneyde, dönen alüminyum bir silindirin çevresine yerleştirilen metal bobinler aracılığıyla oluşturulan manyetik dalgalar, teoride öngörülen enerji amplifikasyonunu gerçeğe dönüştürdü. Elde edilen sonuçlar, yalnızca kara deliklerin davranışlarını açıklamakla kalmadı; Zel’dovich etkisi, kuantum fiziği, termodinamik ve dönen gök cisimlerinin dinamiği gibi birçok alana ışık tuttu.
50 yıl sonra ilk kez! Kara delik bombası patladı! - 1. Resim
"DEVRE BİLEŞENLERİ PATLADI!"
Araştırmanın ortak yazarlarından Marion Cromb, "Bazen sistemi o kadar zorladık ki devre bileşenleri patladı. Gerçek bir deneysel meydan okumaydı" diyerek yaşanan çarpıcı anları aktardı.
KARA DELİK GİBİ AMA DÜNYA'DA
Araştırmanın merkezindeki fikir, gerçek bir kara delik oluşturmak değil, kara deliklerin davranışlarını laboratuvar ortamında simüle etmekti. Bilim insanları bu deney sayesinde kara deliklerin nasıl döndüğünü, enerji salınımlarını ve dalga yansımalarını anlamak için büyük bir adım attı.
Maria Chiara Braidotti, bu çalışmanın sadece teorik amplifikasyonu değil, aynı zamanda "kararsızlığa ve kendiliğinden dalga oluşumuna geçişi" de gösterdiğini belirtti.
Uzmanlara göre bu deney, sadece bir fiziksel olguyu kanıtlamakla kalmadı, aynı zamanda kara delik süper ışıması, Zel’dovich etkisi, kuantum fiziği, termodinamik ve dönen astrofiziksel cisimlerin dinamiği gibi pek çok kritik başlığın kesişim noktasını temsil ediyor.
Henüz hakem sürecinde olan bu bilimsel çalışma, yayınlandığı takdirde kara delik fiziği ve genel görelilik kuramı gibi temel alanlarda yeni bir çağın kapısını aralayabilir.
