578 milyar liralık riskli işlem! Binlerce kişi Maliye'nin incelemesine takıldı

Vergi Denetim Kurulu (VDK), yapay zeka destekli KURGAN Sistemi ile iki yıl boyunca 578 milyar liralık alım-satım işlemini riskli olarak tespit etti. Sistem, yalnızca yüksek riskli işlemleri belirleyerek mükelleflere kayıtlarını düzeltme imkânı sunuyor. Bu adım, sahte fatura ile mücadelede yeni bir dönemi başlatıyor.

Vergi Denetim Kurulu (VDK), sahte faturayla mücadelede yeni bir adım attı. Yapay zeka destekli Kuruluş Gözetimli Analiz (KURGAN) Sistemi, iki yıl için 17 bin 373 satıcı ve 77 bin 834 alıcının taraf olduğu yaklaşık 578 milyar lira tutarındaki işlemleri risk analizine tabi tutuyor. Riskli işlemler tespit edildiğinde, mükelleflere kayıt ve beyanlarını düzeltme imkânı tanınıyor.

KURGAN SİSTEMİ NASIL ÇALIŞIYOR?

Hazine ve Maliye Bakanlığı’ndan alınan bilgilere göre, KURGAN Sistemi 1 Ekim itibarıyla sahte belgeyle mücadelede aktif olarak devreye alındı. Sistemin özelliği, cari verilerle çalışarak ekonomideki tüm alım-satım işlemlerini taraması ve riskli işlemleri hızlıca tespit etmesi.

Sistem, geçmişe dönük verilerle yapılan analizlerde şunları ortaya çıkardı:

• 2023 yılı için 8 bin 753 satıcı ve 35 bin 901 alıcının taraf olduğu yaklaşık 190 milyar lira riskli işlem bulundu.
• 2024 yılı için 11 bin 530 satıcı ve 52 bin 557 alıcının taraf olduğu yaklaşık 389 milyar lira riskli işlem tespit edildi.

Mükerrer işlem yapan satıcı ve alıcılar çıkarıldığında, iki yıllık süreçte 17 bin 373 satıcı ve 77 bin 834 alıcının taraf olduğu 578 milyar liralık işlem risk analizine dahil edilmiş oldu. Sistem, yalnızca yüksek riskli işlemleri hedefliyor.

ALICILARA VE MÜŞAVİRLERE BİLGİLENDİRME

VDK, riskli işlemlere taraf olan alıcı mükelleflere yazı göndererek bilgi talep etmeye başladı. Bugüne kadar 70 bini aşkın yazı gönderildi. Bu adım, muhtemel bir denetim öncesinde mükellefleri risk durumları hakkında bilgilendirmeyi amaçlıyor.

İki yıl boyunca işlemlere taraf olan 17 bin 373 satıcı da incelemeye alındı. Alıcılardan gelecek cevaplar, satıcılar nezdindeki incelemelerde delil teşkil edecek ve gerektiğinde incelemelerin kapatılmasını sağlayacak.

Ayrıca, riskli işlemlere taraf olan alıcı mükelleflerin mali müşavirlerine de yazı gönderiliyor. Bu bilgilendirme, müşavirlere sorumluluk yüklemek için değil, mükelleflere rehberlik sağlamak amacıyla yapılıyor.

KAYIT DÜZELTME İMKANI

KURGAN Sistemi, yalnızca riskli işlemleri tespit ediyor; bu da mükellefe otomatik olarak “sahte belge düzenleyicisi veya kullanıcısı” damgası vurulmaması anlamına geliyor. Mükellefler, bilmeden veya yanlışlıkla sahte fatura kullanmalarının önüne geçebiliyor ve kayıtlarını düzeltme imkânı elde ediyor.

“DÜRÜST MÜKELLEFİN HAK VE HUKUKU KORUNUYOR”

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, sistemin amacının mükellefleri cezalandırmak değil bilgilendirmek olduğunu vurguladı:

"Bu sistemlerle mükellefleri gönüllü uyuma davet ediyoruz. Dürüst mükelleflerin hak ve hukukunu koruyoruz; gerçek alım-satım işlemlerine taraf olanların endişelenmesine gerek yok."