Linke Tıkla, Türkiye Gazetesi'ni Google Favorilerine Ekle!
Dolar 2.45 Lirayı gördü, Merkez'den açıklama geldi
Dolar 2.45 Lirayi gördü, Merkez'den açiklama geldi
Faizin düşeceğini gören lobi dolar silahını ateşledi.
Merkez Bankası'nın olağanüstü toplantıyla 4 Şubat'ta faiz indirimine gidebileceğini açıklamasının ardından rekor düzeylere yükselen dolar 2.45 lirayı test ederek yeni rekor kırdı. Doları yükselterek muhtemel faiz indirimini engellemeye çalışan lobi, indirimin en önemli göstergesi olan enflasyondaki düşüşü de baskı altına almaya çalışıyor.
28 Ocak 2014'te dolardaki yükselişin önüne geçebilmek için faizi agresif bir tavırla 5.5 puan artıran Merkez Bankası, petrol fiyatlarının 6.5 yılın dibine gerilediği bir dönemde aynı tavrı gösteremedi. Merkez Bankası Para Politikası Kurulu, 20 Ocak'ta politika faizini tam da lobinin istediği miktarda, yarım puan indirerek yüzde 8.25'ten 7.75'e çekti. Ancak faiz indirim kararının beklentilerin çok altında kalmasıyla tepki sesleri daha yüksel gelmeye başladı. Bu tepkiler kazanımlarını kaybetmek istemeyen faiz lobisini rahatsız etti. Lobi Merkez Bankası Başkanı Erdem Başçı'nın "Enflasyon son 45 yılın en düşük seviyesinde gelebilir" sözüyle harekete geçti. Başçı'nın 27 Ocak'ta yaptığı toplantıda 24 Şubat'taki PPK toplantısının 4 Şubat'a alabileceklerini ve enflasyonda 1 puan bile gerileme olsa bunu değerlendirecekleri sinyalini vermesiyle dolar yükselmeye başladı. Çünkü 3 Şubat'ta açıklanacak enflasyon verileri faiz indiriminde kritik öneme sahip. Düşük çıkması faizinde inmesi anlamına geliyor. Bunun önüne geçmek isteyen lobi geçen yıl ortaya konulan senaryonun aynısı uygulayarak dolara yüklendi. Pazartesi günü 2.33 olan dolar Başçı'nın 27 Ocak'taki açıklamasıyla önce 2.36'ya çıktı. Perşembe günü 2.41 ile tarihi rekorunu kıran dolar dün de 2.45'e çıkarak yükselerek rekorunu tazeledi. Ancak Merkez Bankası'ndan yapılan açıklama ile dolar 2.43'e kadar geriledi.
Dolardaki yükselişle Merkez'i baskı altına alan faiz lobisi bir taşla iki kuş vurmaya çalışıyor. Çünkü Merkez Bankası dolardaki yükselişi durdurmak için piyasaya dolar sürmek ya da faizi artırmak zorunda kalabilir. Faizler yükseldiğinde, dövizin tekrar faize yöneleceği varsayımıyla hareket eden lobi indirimi engellemeye çalıştığı gibi kurdaki yükselişle de enflasyon oranının düşmesini frenlemeye çalışıyor.
Zeybekci: Dolardaki yükseliş faiz indirim kararını etkilemez
Ekonomi Bakanı Nihat Zeybekci, dolar kurunun yükselmesinin Türkiye'de faiz indirimi beklentileri üzerinde olumsuz bir etkisinin olmayacağını söyledi. Mevcut durumda faiz indirimi kararı için çok gecikildiğini dile getiren Zeybekci, "Geçtiğimiz haftalarda söylediğim gibi bizim Türkiye olarak üçüncü indirimi konuşuyor olmamız lazımdı" dedi. ABD Merkez Bankası'nın dünyada faizlerin yükseleceği yönünde bir beklentiyi tetiklediğini, bunun için Türkiye'nin bir maliyet ödemesi gerektiğine inanmadıklarını anlatan Zeybekci, AB Merkez Bankası'nın ise tam tersi adımlar atarak faiz indirimine gitmeye ve parasal genişlemeyi artırmaya devam edeceğini ifade etti. AB Merkez Bankası'nın ihracata dayalı büyümeyi tetiklemek amacıyla atacağı bu adımların Türkiye ekonomisine olumlu etkilerinin olacağına dikkati çeken Zeybekci, sözlerini şöyle sürdürdü: "Dolayısıyla Türkiye'nin kaygıyla hareket ederek yüksek faizlere katlanmaya devam etmesini anlamsız buluyoruz. Faizin behemahal, şu anda, hiçbir şeyi beklemeden düşmeye devam etmesini destekliyoruz. Merkez Bankası'nın enflasyon beklentilerindeki aşağı doğru gidişe paralel olarak faizleri, hızlı bir şekilde aşağı doğru çekme kararlılığına devam etmesini de destekliyoruz. Faizin aşağı doğru gitmesi, TL'nin cazip halde olmamasını da beraberinde getirecektir. Yani faizin aşağı doğru trend göstermesi kurun kontrollü bir şekilde yükselmesini beraberinde getirecektir. Bu beklenen bir durum ve şu anda doğal bir süreç yaşıyoruz. Kurun yükselmesinin Türk ekonomisine olumsuz bir etkisinin olacağını zannetmiyorum."
MERKEZ BANKASI: Piyasadaki hareketler faiz indirim süreciyle uyumlu değil
Dolardaki yükseliş üzerine Merkez Bankası, öngörülen faiz indirim sürecinin temkin düzeyiyle uyumlu olmadığını açıkladı. Merkez Bankası'ndan yapılan duyuruda "Yakın dönemde gözlediğimiz piyasa hareketleri Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB) öngördüğü faiz indirim sürecinin temkin düzeyiyle uyumlu değildir. TCMB bütün politika araçlarını enflasyonda bu ay belirginleşecek düşüşün kalıcı olmasını sağlamak amacıyla kullanmaya devam edecektir" denildi. Merkez Bankası'nın açıklamasıyla dolar tekrar 2,43 seviyelerine geriledi.
Rusya dinlemedi faizleri indirdi
Türkiye'de faiz lobisi önceden belirlediği senaryoyu uygularken, Rusya Merkez Bankası, aralık ayında sürpriz faiz artırımının ardından ilk faiz toplantısında indirime gitti. Rusya Merkez Bankası politika faiz oranları yüzde 17'den yüzde 15'e çekti.
İhracatçılar: faiz indirimini Dört gözle bekliyoruz
Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkanı Mehmet Büyükekşi, hükümetin "faizler düşürülsün" talebini desteklediklerini belirterek, 2015 yılında petrol fiyatlarının 50 dolar civarına düşmesiyle emtia fiyatlarının da azalacağını, bu durumunda enflasyonun da aşağı doğru gideceğini öngördüklerini söyledi. Faizlerin düşmesiyle yatırım ve üretim maliyetlerinin rekabet hale gelebileceğinin altını çizen Büyükekşi, şu anda dolar-avro paritesi sebebiyle ihracatçıların zor günler yaşadığını bildirdi. Büyükekşi, "Faizlerin önemli bir miktarda aşağıya düşüp bizim rekabetimiz adına katkı sağlamasını dört gözle bekliyoruz" diye konuştu.
Ömer TEMÜR
