MURAT ÖZTEKİN

Süreyya Atilla Sağlamçubukçu’nun koordinatörlüğünde hazırlanan “Dünden Bugüne Tarihî İstanbul Çarşıları” isimli eser, bu hareketli mekânların mazisine renkli bir bakış sunuyor. Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu tarafından neşredilen eserde, İstanbul çarşılarından 37 tanesi yansıtılıyor. Çalışma, Osmanlının bilinmeyen ticaret hayatına da ışık tutuyor.
Sağlamçubukçu eserinde “Hayatımızın bir parçası olan bu çarşıların bazıları cıvıl cıvıl iken bazıları ise kendine mahsus müşterileri olan yerlerdi. Çarşılar, sosyal hayata dinamizm veren mekânlar şeklinde bir vazife görerek, şehir hayatında önemli bir yer tutmuşlardı” ifadelerini kullanıyor. Türklerin hayatında çarşı-pazar kültürünün hep olduğunu kaydeden Sağlamçubukçu “Türklerin yerleşik hayata geçişi ve İslamiyetin kabulü ile birlikte çarşı-pazar kültürü cami çevresinde şekillenmeye başladı. Açık çarşı diye tabir edeceğimiz pazarlar geçici olarak haftada bir ya da daha fazla da olsa yine cami çevresinde kuruldu. Kapalı pazarlar ise genelde caminin hemen yanı başında camiye gelir sağlamak üzere kurulan vakıf binalarının içinde teşekkül etti” diyor. Eserde, İstanbul çarşıları Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Başkanlığında (Osmanlı Arşivi Külliyesi) yer alan orijinal belgeler üzerinden değerlendiriliyor.