Can sıkan liderlik! Eğitim-Bir-Sen geleneksel raporunu açıkladı: Ev genci sayısında OECD şampiyonuyuz

Türkiye, ne eğitimde ne istihdamda olan (NEET) 18-24 yaş arası genç- lerin oranı ile OECD ülkeleri arasında birinci sıraya yükseldi...

MAHMUT ÖZAY'IN HABERİ - Eğitim-Bir-Sen “Eğitime Bakış 2024: İzleme ve Değerlendirme Raporu”nu yayımladı. Geleneksel olarak yapılan araştırmada sendika, 5 başlıkta tespitlerini sıraladı ve çözüm önerilerinde bulundu. İşte o maddeler:

• 14-17 yaş grubunda okullaşma oranı düşük olan illerde ortaöğretime erişim artırılmalı. Özellikle de erkek çocukların aleyhine durum irdelenmeli. Mevcut politikalar gözden geçirilmeli ve gerekli tedbirler bir an önce alınmalı.
• 2023/24 eğitim-öğretim yılında açık öğretimdeki toplam öğrenci sayısı bir önceki yıla göre 1 milyon 117 bin azalarak 1 milyon 229 bin 802’ye geriledi. Açık öğretim lisesi öğrencilerinin ortaöğretim içindeki payı son 10 yılın en düşük seviyesinde ve yüzde 18,6 olarak gerçekleşti. Bunun nedenleri detaylı şekilde ortaya konulmalı.

TERKLERE ODAKLANILMALI

• Özel eğitim ihtiyacı olan öğrencilerin ilköğretim kademesinde özellikle son üç yıldır sayılarında ciddi bir artış söz konusu. Buna rağmen ortaöğretim kademesinde ilköğretime göre özel eğitim alan öğrencilerin sayısının çok az olması; ilköğretimde özel eğitim alan çocukların önemli bir kısmının ortaöğretime erişemediğini göstermekte. Özel eğitim ihtiyacı olan bu çocukların ilköğretimden sonra ortaöğretime erişimine ve özelliklerine göre de mesleki eğitime yönlendirilmelerine ilişkin etkili politikalara ihtiyaç duyulmakta.
• Ortaöğretim zorunlu eğitim kapsamında olmasına rağmen, 18-21 yaş grubunda özellikle erkeklerde lise mezunu olma oranlarının düşük kalmasının nedenlerine odaklanılmalı. Mezun olmayan ya da okul terk eden gençler için mevcut politikalar gözden geçirilmeli ve gerekli iyileştirmeler yapılmalı.

NEET’E TEDBİR ALINMALI

• 18-24 yaş aralığında ne eğitimde ne istihdamda olan (NEET) gençlerin oranı OECD ülkeleri ortalaması 2023 yılında %13,8 iken Türkiye %31,1 ile en fazla orana sahip olan ülke konumunda. Ne eğitimde ne istihdamda olan gençlerin oranının bu denli yüksek olması kaygı verici bir nokta. Bu nedenle Türkiye’nin, ne eğitimde ne istihdamda olan 18-24 yaş arası gençlere yönelik önemli politikalar geliştirmesi ve uygulamaya geçirmesi gerekmekte.
• Son on yıllık süreçte en az öğretmen atamasının olduğu yıllar 2017, 2022 ve 2024 yılları olup son yıllarda öğretmen atama sayıları düşmüştür. Dolayısıyla mevcut öğretmen ihtiyacının karşılanmasına yönelik hesaplamaların yapılması ve bu ihtiyaç göz önünde bulundurularak öğretmen atama sayılarının artırılması gerekmekte.

ORTALAMANIN ALTINDAYIZ

• Türkiye’de öğretmen ve okul yöneticilerinin maaşlarının kariyer düzeylerine göre OECD ülkeleri ortalamalarını yaklaştırılmasına yönelik çalışmalar yapılmalı.
• OECD verilerine bakıldığında öğretmen ve sınıf mevcudu göstergeleri üzerinden ülkelere göre yapılan analiz; Türkiye’nin hâlen öğretmen ve sınıf başına düşen öğrenci sayılarının -mesleki ve teknik ortaöğretim hariç- OECD ortalamalarının üzerinde olduğunu göstermekte.

DÜNYANIN GERİSİNDEYİZ

• İllere göre öğretmen başına düşen öğrenci sayıları ve sınıf mevcudu değişkenleri incelendiğinde iller ve bölgeler arası var olan eşitsizliklerin devam ettiği görülmekte. Bu nedenle var olan ve kronik bir problem hâline gelen bölgesel eşitsizliğin azaltılması için dezavantajlı bölgelere öncelik verilerek okul ve derslik yapımı gerçekleştirilmeli.
• Satın alma gücü paritesine göre öğrenci başına yapılan harcama Türkiye’de 4 bin 219 dolar iken OECD ülkeleri ortalaması Türkiye’nin 3 katı kadar. Aradaki fark önemli düzeyde fazla olup Türkiye’de öğrenci başına yapılan harcamaların OECD ülkeleri ortalamasına yaklaştırılması gerekmekte.