ABD'de kaybolan Türk bilim insanı Dölek'in ailesi konuştu! Laboratuvardaki ihlalleri ihbar ettikten sonra kayıplara karıştı

ABD'nin merkezindeki bir federal laboratuvarda güvenlik ihlalleri ihbarında bulunan ve 27 Ağustos'tan bu yana kayıp olan Türk fizikçi Furkan Dölek'in ailesi endişe içinde oğullarından haber almayı bekliyor. Dölek'in mobbinge maruz kaldığı, görevinden alındığı ve J-1 araştırma vizesinin iptal edildiği iddia edildi. Aile oğullarının sağlığı konusunda endişe içinde olduklarını vurguladı.

ABD'de 27 Ağustos'tan bu yana haber alınamayan Türk bilim insanı 37 yaşındaki Furkan Dölek'in Adana'nın Kozan ilçesinde yaşayan ailesi, Türkiye Today'e konuştu.

Ailenin Kanada sınırına yakın bir yerde yerel polis ve Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza (ICE) tarafından gözaltına alındığı bildirildikten sonra yedi gündür kayıp olan oğulları için endişeli bekleyişi sürüyor.

Virginia Tech Üniversitesi aracılığıyla Illinois'deki Enerji Bakanlığı'na bağlı Fermilab tesisinde çalışan 37 yaşındaki bilim insanının, dünyanın ikinci büyük parçacık hızlandırıcısındaki radyoaktif maruziyet endişeleri ve diğer güvenlik sorunlarını bildirmesinin ardından misillemeyle karşı karşıya kaldığı iddia edildi.

VIRGINIA TECH, TÜRK FİZİKÇİNİN İSTİHDAM AYRINTILARINI DOĞRULADI

Virginia Tech Üniversitesi Sözcüsü Mark Owczarski, Türkiye Today'e yaptığı açıklamada, "Furkan Dölek, 10 Mart 2023 ile 12 Nisan 2024 tarihleri ​​arasında Virginia Tech'te Fen Fakültesi Fizik Bölümü'nde doktora sonrası araştırmacı olarak çalıştı. Çalışma yeri Illinois'deki bir federal laboratuvardı." ifadelerini kullandı.

Sözcü, "Bunun ötesinde, herhangi bir personel meselesi veya görev süresinin sona ermesinden bu yana yaşanan herhangi bir mesele hakkında daha fazla yorum yapamam" dedi.

AİLENİN UMUTSUZ ARAMASI SÜRÜYOR

Dölek'in kız kardeşi Esra Dölek Coşkun, ailesinin kendisinden en son, kaybolmasından altı gün önce LinkedIn'de paylaştığı bir gönderide haber aldığını söyledi. Gönderide, Dölek'in bir protesto yürüyüşü sırasında bitkin düştüğünü ve hayatta kalmak için çantası da dahil olmak üzere kişisel eşyalarını geride bırakmak zorunda kaldığını yazdığı belirtiliyor.

Esra Dölek, gözaltı taleplerine ilişkin olarak, "Maalesef henüz resmi bir teyit veya dosya numarası almadık" dedi.

"İlk başta aktivist ve avukat bir arkadaşımızdan tutuklanmasıyla ilgili bir mesaj aldık. Ancak günlerdir nerede tutulduğu, hangi koşullar altında tutulduğu veya hayatının tehlikede olup olmadığı konusunda hiçbir bilgi alamadık." diye belirtti.

Aile, somut bir bilgi elde edemeden defalarca yerel ABD polis teşkilatlarıyla iletişime geçti. ABD'deki Türk konsolosluk yetkilileri, Furkan'ın hayatta olduğunu söyledi ancak kendisiyle henüz iletişime geçemediler.

Coşkun, "Türkiye'nin değerli bilim insanı, Dr. Furkan Dölek kardeşimizin sağlık durumundan endişe duyuyoruz. Yetkili tüm kurumların kendisiyle en kısa sürede iletişime geçmesini ve şeffaf bir açıklama yapmasını talep ediyoruz." dedi.

KORUMASIZ İHBARCI

Furkan Dölek'in ailesinin Türkiye Today'e paylaştığı bilgilere göre, Dölek, Fermilab'daki resmi kanallar aracılığıyla, çalışanların radyoaktif maddelere maruz kalması da dahil olmak üzere iş yeri güvenliği ihlallerini bildirdi. Federal ihbarcı koruma yasalarına göre anonimlik ve misillemelerden korunma zorunluluğuna rağmen, Dölek'in mobbinge maruz kaldığı, görevinden alındığı ve J-1 araştırma vizesinin iptal edildiği iddia edildi.

Bilim insanının Fransa'daki oturma izni de dahil olmak üzere kişisel eşyalarına Fermilab'da el konulduğu bildirildi. Virginia Tech'ten gerekli çıkış belgelerini alamayan veya ABD yetkililerinden ülkeyi terk etme konusunda cevap alamayan Dölek, Kanada'ya doğru bir protesto yürüyüşü başlattı.

"Dr. Furkan Dölek, Kanada sınırına doğru bir protesto yürüyüşü başlatmıştı. Hem kendisiyle yaptığımız görüşmelerde hem de sosyal medya paylaşımlarında , rotasının Mohawk bölgesine (Akwesasne) doğru olduğunu açıkça belirtmişti," diye doğruladı kız kardeşi.

Coşkun, "Vize iptali ve işten çıkarmayla ilgili herhangi bir yazılı belge veya e-postamız yok. Tüm resmi belgeler Furkan Dölek'in elindeydi. Ancak yürüyüş sırasında hayatta kalabilmek için birçok kişisel eşyasını ve belgesini teslim etmek zorunda kaldı. Kalan eşyalarına el konulduğu söyleniyor, bu nedenle bu belgelere ulaşamıyoruz," dedi.

FURKAN DÖLEK'İN KAYBOLMASININ DAHA GENİŞ BAĞLAMI

Kız kardeşinin verdiği bilgiye göre, Amerika Birleşik Devletleri'ndeki bilimsel araştırmacıların %60'ı yabancı uyruklu bilim insanlarından oluşuyor. Bilgisayar bilimleri ve matematik alanındaki doktora pozisyonlarının yaklaşık %58'i, mühendislik alanındaki doktora pozisyonlarının ise %56'sı yabancı uyruklular tarafından dolduruluyor. Doktora sonrası pozisyonların neredeyse yarısı, çoğu J-1 veya H-1B gibi geçici vizelerle çalışan yabancı uyruklu araştırmacılar tarafından dolduruluyor.

Enerji Bakanlığı'nın ihbarcı programı, güvenlik ihlallerini bildirenlere parasal ödül sunmasa da, federal yasa uyarınca misillemeye karşı koruma sağlandığı varsayılıyor. Ödüller, yalnızca Sahte Beyanlar Yasası kapsamında dolandırıcılık veya kamu fonlarının kötüye kullanımıyla ilgili davalarda veriliyor.

Dölek'in son kamuoyu açıklaması dört gün önce St. Lawrence Nehri kıyısındaki Akwesasne'den geldi. LinkedIn'de şöyle yazmıştı: "Çok bitkinim, bacaklarım yanıyor ve ayaklarım su topladı... Ama buraya kadar gelebildiğim için minnettarım."

TÜRK CERN FİZİKÇİSİNİN SEÇKİN AKADEMİK GEÇMİŞİ

Dölek'in akademik geçmişi, CERN, InspireHEP ve Scopus veri tabanlarına göre 19.564 atıf alan 664 yayını içermektedir . Alanında dünya çapında en iyi araştırmacıların %1'i arasında yer almakta ve kariyeri boyunca 481 veri setiyle çalışmıştır.

Adana doğumlu bilim insanı, Çukurova Üniversitesi Fizik Bölümü'nde yüksek lisansını tamamladıktan sonra Türkiye Atom Enerjisi Kurumu bursuyla yurtdışına gönderildi. Doktorasını İsviçre'de tamamladıktan sonra, dünyanın önde gelen parçacık fiziği laboratuvarlarından ikisi olan CERN ve Fermilab'da önemli araştırmalar yürüttü.

Son olarak kamuoyuna tek cümlelik bir çağrıda bulunması istendiğinde Coşkun, "Türkiye'nin yetiştirdiği değerli bilim insanı Dr. Furkan Dölek kardeşimizin sağlığından derin endişe duyuyoruz. İlgili tüm yetkilileri kendisiyle derhal iletişime geçmeye ve şeffaf bir açıklama yapmaya çağırıyoruz." dedi.