‘Yas’ sürecini aşmak için yardım alın!

Depremde yakınlarını kaybedip hayata bağlanamayanlara uzman tavsiyesi...

SORU: Hocam merhaba, 6 Şubat depreminde annemi ve teyzemi kaybettim. Annem beş senedir yatağa bağımlıydı. Teyzem de ona bakıyordu. Her ikisi de kolonların altında kaldı. Çıkarıldıklarında oradaydım, tabloyu anlatmak istemiyorum. Benim hayatım da onların çıkarıldığı 10 Şubat gününde kaldı. O günden bu yana içimde kocaman bir boşluk var. Hayat devam ediyor; gülüyorum, ağlıyorum, çocuklarımla ilgileniyorum, işime devam ediyorum. Ancak hayat benim için devam etmiyor. Aslında iyiyim. Ama iyi de değilim. Bu durumu nasıl açıklayabileceğimi de bilmiyorum. Keyif alacağım şeyler yaparken birden annem ve teyzem aklıma geliyor ve yüreğime bir bıçak saplanıyor. Depremde yakınlarını kaybeden herkes benim gibi mi? Herkes nasıl hayatına devam ediyor? Bana bir yol gösterin lütfen. Selime S. 46-İstanbul

SİBEL CESUR AKYUNAK'IN CEVABI: Selime Hanım öncelikle başınız sağ olsun.

Çok büyük bir acı yaşadığınızı anlıyorum. Deprem maalesef birçok canı aldığı gibi birçok insanın da büyük acılar ve ‘yas’ içinde kalmasına sebep oldu.

Toplum olarak büyük bir deprem sonrası olay alanında olan ya da olmayan herkesi etkileyen ve sarsan büyük bir üzüntü ve kayıp yaşamaktayız. Maruz kalanların çok daha fazla etkilendiği fiziksel, duygusal ve psikolojik etkileri çok fazla, uzun süre kalıcı olan bir süreç yaşanıyor.

Depremden zarar gören bireylerde şok, öfke, çaresizlik, boşlukta hissetme, aşırı korku ve kaygı hâli, hissizlik, karamsarlık, kimlik kaybı, değersizlik gibi birçok duygusal tepkileri görüyoruz. Davranışsal olarak, hatırlatıcı uyaranlara aşırı tepki verme, ani irkilmeler, uyku bozuklukları, iştah kayıpları, sürekli gerginlik ve tedirginlik yaşanıyor.

DUYGUSAL İYİLEŞME ZAMAN ALIR

Şiddetli deprem sonrasında insanlar üzerindeki şok çok büyüktür ve bu zamanla farklı tepkilere sebep olabilir. İlk haftalarda kendini uyuşmuş, hayattan kopmuş, yoğun ızdırap içinde hissedebilir. Duygusal olarak iyileşme, hayatın kontrolünü ele alabilmek için zamana ihtiyaç vardır.

PSİKOLOJİK İLK YARDIM ŞART

Depreme maruz kalanların psikolojik ilk yardıma ihtiyaçları vardır. Öncelikle temel güven duygusunu yerleştirme, ilk psikolojik tepkileri hafifletmek, orta ve uzun dönemde uyumu desteklemek gerekir. Temel güven için, güvenli ve sakin fiziksel ortamın sağlanması ilk yapılması gerekendir. Anlamaya çalışmak, aktif dinlemek, konuşmaya teşvik etmek sakinleşmelerine yardımcı olur. Bu süreçte teselli etmeye çalışmadan, boş sözler vermeden sadece dinlemek önemlidir.

TRAVMA SONRASI STRES BOZUKLUĞU

Sizi de deprem sırasında bölgede olmasanız da iki büyük kayıp yaşamışsınız. Bunun sonucunda en önemli tepkilerden biri olan ‘yas’ süreci içindesiniz. O anlar zihninizde sürekli olarak canlanıyor ve etkisi azalmadan devam ediyorsa lütfen bir profesyonele başvurun. Travma terapisi, mümkünse EMDR uygulaması sizin için uygun olacaktır.