Sağlıklı sandığınız anda ortaya çıkıyor! 6 kanser türü endişe verici boyutlara ulaştı

ABD’de kanser ölümleri genel olarak düşüşteyken, altı kanser türü sessizce ölüm saçıyor. Yeni yayımlanan kapsamlı ulusal rapora göre, karaciğer, pankreas, rahim, kemik, ağız ve cilt kanserlerinden kaynaklı ölüm oranları son yıllarda dikkat çekici şekilde artış gösterdi.

Amerika Birleşik Devletleri’nde yayımlanan kapsamlı bir sağlık raporu, karaciğer, pankreas, rahim, kemik, ağız ve cilt kanserlerinden kaynaklı ölüm oranlarının son yıllarda arttığını ortaya koydu.

Ulusal Sağlık Enstitüleri (NIH) ve Amerikan Kalp Derneği tarafından hazırlanan çalışmada, bu altı kanser türünün “sessizce” ilerlediği, belirtilerinin hafif olması nedeniyle teşhislerinde gecikmeler yaşandığı vurgulandı.

Raporda genel kanser ölümlerinde düşüş eğilimi olsa da, bazı türlerin ters yönde seyrettiği dikkat çekti.

ÖLÜMLER AZALIYOR AMA BAZI KANSERLER ARTIYOR

2018 ile 2022 yılları arasında erkeklerde yıllık yüzde 1,7, kadınlarda ise yüzde 1,3 oranında genel bir düşüş kaydedildi. Ancak söz konusu sessiz kanserler, istatistiklerin dışına çıkarak yükseliş göstermeye devam etti. Kanser türlerinin çoğunda belirtilerin başlangıçta çok hafif seyretmesi, bireylerin tıbbi yardım aramasını geciktiriyor. Örneğin melanom tipi cilt kanseri genellikle kanayan, kaşınan ya da renginde değişiklik olan bir ben ile kendini göstermekte.

ARTIŞ GÖSTEREN SESSİZ KANSERLER AÇIKLANDI

Ağız ve boğaz kanserleri yutkunma zorluğu, ses kısıklığı ya da iyileşmeyen yaralarla ortaya çıkıyor.

Kemik ve eklem kanserlerinde şiddetli gece ağrıları veya ani kırıklar gözlenebiliyor. Pankreas kanseri üst karın ağrısı ve sarılık ile karşımıza çıkarken, karaciğer kanseri de benzer şekilde sağ karın ağrısı ve hızlı kilo kaybına neden olabiliyor. Rahim kanseri ise anormal vajinal kanama ve pelvik basınç hissiyle fark ediliyor.

Uzmanlar bu türlerdeki artışın başlıca nedenleri arasında yüksek obezite oranları, hormonal dengesizlikler, kronik iltihaplanmalar, viral enfeksiyonlar ve yaşlanan nüfusun artan duyarlılığı olduğunu belirtti. Geciken teşhisler ve ileri evrede saptanan vakalar, ölüm oranlarını doğrudan etkiliyor. Özellikle yaşlı bireylerde hücrelerin daha uzun süre DNA hasarı biriktirmesi ve bağışıklık sisteminin zayıflaması, bu kanserlerin daha sık görülmesine yol açıyor.

PANDEMİNİN GÖLGESİ

COVID-19 pandemisi sürecinde sağlık hizmetlerine erişimde yaşanan kesintiler de tabloyu ağırlaştırdı. 2020 yılında kanser teşhis oranlarının yaklaşık yüzde 8 oranında düştüğü belirtilirken, birçok vakanın gecikmeli teşhis edildiği ve bu nedenle tedaviye geç başlandığı ifade edildi. Pandemi süresince tarama programlarının aksaması, özellikle mamografi gibi erken tanı araçlarının kullanımında ciddi düşüşler yaşanmasına neden oldu.

KADINLAR VE ERKEKLER FARKLI ETKİLENİYOR

Kadınlarda ağız boşluğu, rahim, karaciğer ve pankreas kanserlerinden ölüm oranlarında artış gözlenirken, erkeklerde en çok ağız-yutak, kemik-eklem, cilt ve pankreas kanserleri öne çıkmakta. Siyahi kadınlar arasında mide kanseri oranlarının da belirgin şekilde yükseldiği belirtildi. Etnik gruplar arasında ise Amerikan Yerlileri ve Alaska Yerlileri en yüksek kanser oranlarına sahipken, Asya/Pasifik Adalı topluluklar en düşük insidans oranlarıyla dikkat çekti.

Akciğer kanserine bağlı ölüm oranları hem kadınlarda hem erkeklerde en hızlı azalanlar arasında yer aldı. Araştırmacılar, erken teşhis araçlarına daha geniş erişim sağlanmasının ve halk sağlığı politikalarının bu sessiz kanserlerle mücadelede kilit rol oynayacağını vurguladı.