Arap Baharı’nın mimarı Tunus, sonbaharı yaşıyor

Tunus, Arap Baharı’ndan sonra durulmadı. Ülkeye son darbeyi iki yıl önce %72,5 ile seçilen Cumhurbaşkanı vurdu. Said, ses tonunun değişmemesi ve durmadan konuşabilmesi sebebiyle “Robot” olarak anılıyor.

OSMAN SAĞIRLI

18 Aralık 2010’da Tunus’ta Yasemin devrimi olarak başlayan daha sonra Mısır, Yemen, Cezayir, Suriye, Libya ve Ürdün'e sıçrayan Arap Baharı’nın mimarı Tunus sonbaharı yaşayan son ülke oldu. İşte Tunus'un on yıllık demokrasi çizelgesi:
l Aralık 2010 - Sebze satıcısı Muhammed Bouazizi, polisin arabasına el koymasının ardından kendini ateşe verdi. Ölümü işsizlik, yolsuzluk ve baskıya karşı protestoları ateşledi.
l Ocak 2011 - Tunus Cumhurbaşkanı Zeynel Abidin bin Ali ülkeden kaçtı.
l Ekim 2011 - Bin Ali döneminde yasaklanan muhafazakâr Nahda Hareketi, seçimlerde sandalyelerin çoğunu kazandı ve yeni bir anayasa planlamak için laik partilerle koalisyon kurdu.
l Mart 2012 - Nahda'nın İslam hukukunu yeni anayasanın dışında tutma sözü vermesiyle muhafazakâr ve laikler arasında kutuplaşma başladı.
l Şubat 2013 - Laik muhalefet lideri Şükrü Beleyid'in suikasta uğraması, sokak protestolarına ve Başbakan Hammadi Cibali'nin istifasına yol açtı.
l Aralık 2013 - Nahda, kitlesel protestolardan sonra iktidarı bıraktı ve yerine teknokra hükûmet kuruldu.
l Ocak 2014 - Parlamento, azınlıkların kişisel özgürlüklerini ve haklarını güvence altına alan ve gücü cumhurbaşkanı ile başbakan arasında bölüştüren yeni bir anayasayı onayladı.
l Aralık 2015 - El-Beci Kaid es-Sibsi, Tunus'un ilk serbest cumhurbaşkanlığı seçimini kazandı. Nahda, iktidar koalisyonuna katıldı.
l Aralık 2017 - Ticaret açığı yükseldi, para birimi değer kaybetti, ekonomik krizin ilk sinyalleri görüldü.
l Ekim 2019 - Seçmenler büyük partileri ve parlamentoyu protesto ederek bağımsız aday ve siyaset dışı bir ismi Kays Said'i Cumhurbaşkanı seçti.
l Ocak 2020 - Aylarca başarısız hükûmet kurma girişimlerinin ardından İlyas el-Fahfah başbakan oldu, ancak yolsuzluk skandalı yüzünden aylar içinde görevden alındı.
l Ağustos 2020 - Cumhurbaşkanı Said, Hişam el-Meşişi'yi başbakan olarak atadı. Ancak kısa sürede araları bozuldu. Salgın ve ekonomik problemler krize dönüştü.
l Ocak 2021 - Devrimden on yıl sonra, polis şiddeti suçlamalarına ve Covid-19 pandemisinin zaten zayıf bir ekonomi üzerinde oluşturduğu yıkıma tepki olarak yeni protestolar Tunus şehirlerini sardı.
l Temmuz 2021 - Cumhurbaşkanı Kays Said, gece saatlerinde hükûmeti görevden aldığını ve Parlamento’yu feshettiğini duyurdu.