Silah sınıfına çok yakın: İran'da zenginleştirilmiş uranyum parçacıkları tespit edildi

Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA), İran'a ilişkin son raporunda önemli bir gelişmeyi aktardı. UAEA, İran’da yüzde 83,7 oranında zenginleştirilmiş uranyum parçacıkları tespit ettiklerini açıkladı. Bu uranyum miktarının silah sınıfına çok yakın olduğu vurgulanırken, askeri amaçlarla kullanılabilme ihtimalinden endişe duyulduğu aktarıldı. Öte yandan, İran ise zenginleştirilmiş uranyumun sivil amaçlar için geliştirildiğini ileri sürüyor.

Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA), üye devletlere yönelik gizli raporunda, İran’ın Fordo Yakıt Zenginleştirme Tesisi’ndeki (FFEP) silah sınıfına çok yakın olan yüzde 83,7 oranında zenginleştirilmiş uranyum parçacıkları tespit edildiğini bildirdi. Uranyum parçacıklarının kökeni konusunda İran'la görüşmelerin devam ettiğini aktaran UAEA, "FFEP'te yeni kademeli konfigürasyonun uygulanmasından sonra tanımlanan, yüzde 60'ın üzerinde zenginleştirilmiş U-235 parçacıklarının menşei ile ilgili olarak İran ile görüşmeler devam ediyor" ifadelerine yer verdi.

UAEA, zenginleştirme seviyelerinde 'istenmeyen dalgalanmaların' geçiş döneminde meydana gelmiş olabileceğini konusunda İran’ın kendilerine bilgi verdiğini aktardı.

ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ URANYUM STOKUNDA NÜKLEER ANLAŞMAYI AŞTI

İran’ın toplam zenginleştirilmiş uranyum stokunun 2015 nükleer anlaşmasındaki sınırın 18 katına denk gelen 3 bin 809,3 kilogram olduğunun tahmin edildiğini belirten UAEA, yüzde 20'ye kadar zenginleştirilmiş uranyum stokunun geçtiğimiz sene mart ayındaki son rapordan bu yana 56,3 kilogram artışla 238,4 kilograma, yüzde 60'a kadar zenginleştirilmiş uranyum miktarının ise 9,9 kilogram artışla 43,1 kilograma çıktığının tahmin edildiğini açıkladı. Bir nükleer silahta kullanım için yüzde 90 civarında zenginleştirme seviyesi gerekiyor.

İran ile Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyinin 5 daimi üyesi (İngiltere, ABD, Çin, Fransa, Rusya) ve Almanya arasında 2015’te imzalanan Kapsamlı Ortak Eylem Planı’nda, zenginleştirilmiş uranyum miktarı 202,8 kilogram olarak belirlenmişti.

İRAN SİVİL KULLANIM AMAÇLI OLDUĞUNU İDDİA EDİYOR

Diplomatik bir kaynak, yüzde 60'a kadar zenginleştirilmiş uranyum miktarının şu anda UAEA'nın 'bir nükleer patlayıcı cihaz üretme ihtimalinin göz ardı edilemeyeceği miktar' olarak tanımladığı 'önemli miktar' eşiğini aştığını ifade etti. Aynı kaynak, daha fazla zenginleştirme sürecinde bir miktar uranyumun kaybolacağına dikkat çekerek, gerçekte nükleer patlayıcı cihaz üretmek için '55 kilogramdan fazlasına' ihtiyaç olacağını belirtti.

Dün yayınlanan ayrı bir raporda ise UAEA, İran’ın Marivan, Varamin ve Turquzabad adlı üç tesiste daha önce beyan edilmemiş nükleer maddelerle ilgili hala 'açıklığa kavuşturulmamış' soruları olduğunu tekrarladı. İran, nükleer teknolojiyi silah üretmek için değil yalnızca sivil kullanım için geliştirdiği savunuyor.

(İHA)