Su havzaları için süper valiler şart

Türkiye’deki kuraklık riski her geçen gün artarken, konunun uzmanlarından muhtemel tehlikelere ilişkin önemli tespitler ve alınabilecek tedbirlere ilişkin öneri geldi.

CEVDET FIRAT AYDOĞMUŞ

TBMM Küresel İklim Değişikliği Araştırma Komisyonunda sunum yapan Ankara Üniversitesi öğretim üyeleri, özellikle su kaynaklarımızın korunmasına dikkat çekti.

KURAKLIĞA TEDBİRLER...
TERÖRLE MÜCADELE ETMEK GİBİ ÖNEMLİ
Türkiye'nin yüzde 8,5’i kadar bir alan yarı kurak. Yarı nemli kurak alanların oranı da yüzde 33 civarında. Yani kuraklığa meyilli alanlar, ülkenin yüzde 41’inden daha büyük. Prof. Dr. İhsan Çiçek “O yüzden kuraklık bizim için çok önemli. Şimdi de kuvvetli geliyor. Entegre çalışabilmek için jeofizik, atmosfer, yer gibi bütün ölçümler tek kurum altında yürütülmeli, havza bazlı yönetim yapmalıyız. Nasıl bir zamanlar süper vali vardı, terörle mücadele için, su yönetiminde süper vali atamalıyız. Çünkü bir havzada 6 il varsa, 6 ilin farklı önlemler almasıyla kaotik durumlar ortaya çıkıyor, sorunların yönetiminde problemler oluyor. Bu sebeple 26 havzaya su yönetiminde ‘süper vali’ şart” önerisinde bulundu.

EGE-AKDENİZ RİSKLİ
YAZLIKLAR DOLDUKÇA KAYNAKLAR TÜKENİYOR
Pandemi ile birlikte yazlık konut trendi de yükseldi. İmkanı bulan hemen herkes bu konutlara yöneldi. Prof. Dr. Mehmet Somuncu, özellikle yazlık konutlardaki su kullanımına dikkat çekti. Somuncu "Şu anda, Akdeniz ve Ege kıyılarında turizm bölgelerini bekleyen en önemli problem kuraklık ve su. Turizmi sadece sektör bazında ve oteller gibi görüyoruz. Şu anda resmî verilere göre ikinci konutlar, Türkiye'de aşağı yukarı 550 bin. TÜRSAB verilerine göre bu rakam 3 milyon. İkinci konut derken, yazlık konutlardan bahsediyorum. Bunların sayısı gittikçe artıyor ve bu yerler de yine ağırlıklı olarak Ege, Akdeniz... Bunlar sisteme dâhil oldukça bir süre sonra otellere dahi su bulunamayacak” diye konuştu.

ÜRÜNDE KALİTE DÜŞÜYOR
REKOLTE İLE BİRLİKTE VİTAMİN DE AZALIYOR
Prof. Dr. İlkay Dellal, diğer bir önemli problem olan verim riskine vurgu yaptı. Dellal, şöyle devam etti: Ürün miktarı aynı olsa bile yapılan araştırmalar önemli uyarılar veriyor. Örneğin atmosferdeki karbondioksit oranının 550 ppm’ler civarında olması; buğdayın protein miktarında yüzde 5 ila yüzde 13, çinkosunda yüzde 4 ila yüzde 6,5, demirinde yüzde 5 ila 7,5 oranında bir azalma olacağı anlamına geliyor. İklim değişikliğinin etkileri olarak ifade edilebilir. Bu yıl hububat grubuna baktığımızda yüzde 14, mısırda yüzde 16, baklagillerde yüzde 12, ayçiçeğinde yüzde 12, şeker pancarında yüzde 16, süt üretiminde yüzde 20 civarında azalış olacağını tahmin ediyoruz. Tedbir gerektiren rakamlar.