Güncel refah problemi elektrikli şarj üniteleri

Elektrikli otomobil sahibi olmak için hayat şeklinizi değiştirmeniz gerekiyor. Benzin istasyonuna giderek 5 dakikada deponuzu doldurmanız şimdilik mümkün değil. Bu sebeple ev tipi şarj üniteleri kritik önem taşıyor.

NECMİ ÇİÇEKÇİ'NİN HABERİ - Elektrikli otomobiller hayatımıza hızlı bir giriş yaptı. Yerli ve millî otomobilimiz Togg, bu dönüşümde kilit rol oynadı. Ülke çapında şarj istasyonları çoğalmaya başladı. Ancak maliyeti düşürmek ve konfor için ev önlerine veya site otoparklarında kurulacak olan şarj istasyonları kritik önem taşıyor. Elektrikli otomobil kullanıcıları akşam evlerine geldiklerinde otomobillerini şarja takıp, sabah dolu şekilde almak istiyor. Mevcut durumda uygulanan ‘evlerden kablo çekme veya otoparklardaki düşük amperli prizler’ ihtiyacı karşılamıyor. Bu hafta ev ve sitelerde elektrikli şarj ünitelerinin kurulumunu inceledik, bütün merak edilen soruları cevapladık…

> Türkiye’deki elektrikli otomobil sayısı nedir?

TÜİK verilerine göre ülkemizde elektrikli otomobil sayısı 5 yıl önce 952 iken bugün, 17 bini aşmış durumda. Bu rakamın 2030 yılına kadar 2 milyonu bulması bekleniyor. Bu artışta Togg’un önemli bir payı var. Yerli ve millî otomobilimizin 2030 yılına kadar 1 milyon adetli üretim sayısına yükselmesi planlanıyor.

> Elektrikli şarj istasyonu sayısı ne kadar?

Türkiye Elektrikli ve Hibrid Araçlar Derneği verilerine göre; ülkemizde 2022 sonu itibarıyla elektrikli şarj istasyonu sayısı 4.800 idi. Bugün hızlı bir şekilde yükselerek 6.500’ü buldu. Yıl sonunda rakamın 10 bini geçmesi planlanıyor. 2025 yılında ise 50 binin üstüne çıkacağı belirtiliyor.

> Ev önü ve site otoparkına kurulan şarj ünitelerine talep nasıl?

Bugün itibarıyla kurulu olan 6.800 şarj istasyonunun yüzde 85’i ticari faaliyet kapsamında hizmet veriyor. AVM otoparkları, benzin istasyonları, otomobil bayileri ve sosyal donatı alanlarında yer alıyor. Site otoparklarında veya ev önlerinde kişisel hizmet veren şarj istasyonu sayısı oldukça az. Ancak elektrikli otomobil kullanımın artması bu talebi hızla artırıyor.

> Sitelere şarj istasyonu kurulumu nasıl olacak?

Belediyelerden gerekli izinlerin alınması ile kişisel olarak site veya ev önüne elektrikli şarj istasyonu kurmak mümkün. Bu, ticari değil yalnızca kişinin kendi otomobiline enerji sağlıyor. Toplu konutların otoparklarına kurulacak olan şarj istasyonlarında ise durum daha farklı. Kat maliki kendisine ait olan otoparkına şarj istasyonu kurabiliyor. Öte yandan site yönetimi ile ortak karar alınarak, otoparkın tamamına kurulum da sağlanabiliyor. Bu durumda maliyetler daha da aşağı iniyor.

> Projenin kurulum kararı nasıl alınır?

Şayet bir sitede elektrikli şarj istasyonu kurulması ile ilgili bir talep varsa, bunun için bütün kat maliklerinin görüşüne başvurulmalıdır. O sebeple site yöneticisi genel kurulu toplamalıdır. Kat maliki yalnızca kendisi için bir istasyon kuracaksa, genel kurul şartı aranmamaktadır. Ancak sitenin geneline böyle bir proje düşünülüyorsa, mutlaka kurula sunulması gerekmektedir. Kurulda bütün maliklerin beşte dördünün oyu veya yazılı rızası gerekir.

> Maliyeti ne kadar?

DC ve AC şekilde iki ayrı enerji modülü bulunan bir elektrikli şarj istasyonunun kurulum maliyeti 500 bin liradan başlıyor. Markadan markaya değişiklik göstermekle birlikte rakamlar 2 milyon TL’ye kadar çıkabiliyor. Siteler için toplu alımlarda fiyatlar değişiklik gösterebilir. Konuyla ilgili Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının belli destekleri bulunuyor.

> Kurulum giderlerini kimler öder?

Yapılacak olan genel kurulda oy çokluğuyla kurulum yapılmasına karar verildiyse, site yönetimi bu projeyi ihaleye açar. Teklifler alınır ve siteye maddi anlamda en faydalı olacak şekilde projelendirilir. Bu işin maliyetinin hesaplanması için yeni bir sözleşme yapılması gerekir. Yeni bir oylama ile elektrikli şarj istasyonlarını kullanacak olanlar belirlenir. Kuruldan onay çıkmış olsa bile, yeni sözleşmede ‘yalnızca bu istasyonları kullanacak olanlar’ ödeme yapacaklardır.

> Kat maliki sonradan projeye katılabilir mi?

Başlangıçta bu giderlere katılmayan kat maliki yapım, bakım giderlerinden kendi arsa payına düşen miktarı öderse sonradan bu tesisten yararlanma hakkını kazanabilir.

> Kiracılar bu imkândan faydalanabilir mi?

Kiracı, daire kiralayınca malik gibi ortak alan yer ve tesisleri kullanma hakkını kazanır. Ancak, şarj istasyonundan yararlanabilmesi için kiraya veren malikin bu tesisin kurulum ve bakım giderlerini ödemiş olması gerekir. Kiraya veren malik, kullanım hakkına sahipse kiracısı da kullanabilir.

> Şarj istasyonu kurulumu zorunlu mu?

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı 2021 yılında Otopark Yönetmeliği’nde bir değişikliğe gitti. Bu kapsamda 2021 yılında sonra yapılan toplu konutların otoparklarına şarj istasyonu zorunluluğu getirildi. Yapılan değişiklikte; Yeni konutların otopark alanlarında; yüzde 10’luk bir alan, sadece elektrikli araçlara ayrılması ve bu alanlara şarj istasyonu kurulması kararı verildi. 2021’den önceki binalar için böyle bir mecburiyet yok. Ancak bakanlığın eski sitelerde de kurulum mecburiyeti ile ilgili bir çalışması bulunuyor.

> Sitede oturmuyorum ve otoparkım yok, yine de evimin önüne şarj istasyonu kurabilir miyim?

Evet… Otoparkı olan bir toplu konutta ikamet etmiyorsanız bile evinizin önüne elektrikli şarj istasyonu kurmanız mümkün. Henüz bütün üreticiler de bu mobil şarj istasyonları bulunmuyor. Belediyelerde alınacak izinlerle kendi kapınızın önüne kişisel kullanım özelliğine sahip şarj istasyonu kurabiliyorsunuz. Ancak maliyeti toplu kurulumlara göre biraz daha yüksek.

KÜRESEL REKABETE ELİMİZ GÜÇLÜ GİRDİK

Türkiye’nin yerli otomobil hayali, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan önderliğinde gerçekleşti. Bu yıl 20 bin adet üretilecek olan yerli otomobil, 2030 yılında 1 milyon adetlik üretim kapasitesine ulaşacak. Sipariş sürecinde gelen 177 bin 467’lik talep, vatandaşlarımızın Togg’a olan teveccühünü net bir şekilde ortaya koydu. Togg ile Türkiye otomobil piyasası ve ekonomisi bambaşka bir noktaya evrildi. Ülkemiz küresel otomotiv sektöründeki kıyasıya rekabete eli güçlü girmiş oldu.

NASIL ŞARJ EDİLİR?

Elektrikli otomobillerin hem ekonomik yönden hem de çevre bakımından büyük faydaları bulunuyor. Ancak bu sektör henüz tam anlamıyla gelişmediği için menzil ile ilgili problemler görülüyor. Yerli otomobilimiz Togg, 523 kilometre menzili ile bu alanda en iyi alternatifi sunuyor. Yeni AR-GE çalışmaları ile bu rakamların daha yükseltilmesi planlanıyor.

ÜÇ ALTERNATİF BULUNUYOR

> Ev tipi (AC): Bu, şarj etmenin en yavaş ve en basit şeklidir. Standart bir 220 voltluk ev prizi ile yapılabilen herhangi bir güç dönüştürücüsüne ihtiyaç duyulmayan bir sistemdir. Batarya boyutuna bağlı olarak bir otomobilin şarj olması genellikle 7 ila 20 saat sürer.

> Ticari AC: Bu sistem 240-400 voltluk bir elektrik kaynağı kullanan ev tipine göre daha hızlı bir şarj şeklidir. AVM, otopark gibi genel kullanım alanlarında bulunan şarj sistemleridir. Batarya boyutuna bağlı olarak genellikle 2 ila 8 saatte aracı şarj edebilmektedir.

> Hızlı Şarj (DC): Bu, şarj etmenin en hızlı şeklidir ve genel olarak halka açık şarj istasyonlarında bulunur. DC hızlı şarj, aracın yerleşik şarj cihazını atlayarak aküye doğru akım (DC) sağlayan özel bir yüksek güçlü şarj istasyonu kullanır. Bu şarj tipinde şarj elemanları araçta montelidir. DC hızlı şarj, batarya boyutuna ve istasyonun şarj etme hızına bağlı olarak 20 ila 40 dakika gibi kısa bir sürede şarj edebilmektedir.

FAYDALARI NELER?

> Maliyet tasarrufu: Elektrikli araçlar, fosil yakıtlı araçlara göre daha uygun maliyetlidir. Elektrikli araç şarj maliyeti benzin veya mazot maliyetine göre daha ucuza mal olduğundan araç sahipleri için özellikle uzun vadede önemli ölçülerde tasarruf sağlar.

> Çevresel faydalar: Bu otomobiller, benzinli araçlara göre minimum boyutlarda sera gazı oluşturur. Sıfır emisyona yönelik yapılan çalışmalar doğrultusunda çevreye önemli katkı sağlar.

> Enerji bağımlılığı: Ülkemiz enerji alanında dışa bağımlı pozisyonda bulunmaktadır. Hükûmetin son hamleleri bu bağımlılığı azaltsa da tamamen ortadan kaldırmak uzun yıllar alacaktır. Elektrikli otomobil kullanımı dışa enerji bağımlılığının azaltılmasında önemli rol oynamaktadır.

BU VİDEO DA İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR