Türkiye''de yaprak kımıldasa, Avrupa''da duyuluyor inanır mısınız? İletişim öylesine hızlı. Yeter ki siz merak edin, isteyin. Mark''ın düşüşü sürüyor mu, liglerde üç büyükleri sıkıştıran Anadolu takımı hangisi, üçlü koalisyon hükümetimizin sorunları nelerdir falan gibi. Anında Almanya''da gelişme. Prof. Adnan Çoker-Hülya Avşar kavgası bile öyle EXPO 2000 Fuarı''nı gezerken soruyorlar, Avşar''ın dediği gibi kocası gerçekten "o" profesörün ağzını burnunu kırar mı? Heyetimizin programını bu gelişme bozamayacak. EXPO fuar değil bir şehir adeta. TOBB yönetiminde, Egeli işadamı ve eski meslektaşım Atıl Akkan''a soruyorum: "Ne olacak böylesi gelişmeler karşısında İzmir Fuarı''nın vaziyeti? "Enternasyonal fuarımız miniminnacık kaldı?" EXPO, 149 yıldan bu yana dünya fuarı olarak 20. defa gerçekleşmiş. Bu sonuncusu. Ne zaman yenileneceğine dair bir ipucu da yok. Onun için bugüne değin 19 milyon dünyalı gezmiş fuarı. 22 milyona ulaşması bekleniyor kapanacağı önümüzdeki 15 gün içinde. Her ülke temsil ediliyor. Bittabi Türkiye de.
Tokalaşan barış eli göğüslerde Bana cazip gelmedi standımız ama, benim için yapılmıyor, yabancılar için gerçekleştirilmiş. Cam işlerimiz ve ebru sanatımız büyük ilgi görüyor. Eksen de bu standda. 400 kişi falan sandım gezen ziyaretçileri. Günde 15 bin insan Türkiye standında. Büyük başarı. Evrensel bu pazar yerinde soluğumuz etkili. Dilimiz de evrensel ve barış dolu. Nemrut ve kutsal alan, Aslanlı Horoskop, İznik panoları ve takılarımız hep mitolojiden aktarma. Göğsüme taktıkları rozetlerin asılları Kommagene Kralı 1. Antiokhos''nın Thykhe ile el sıkışmalarını sembolize ediyor ve barışı simgeliyor. Nemrut''tan 2062 yıllık bir selam. Ötekilerle birlikte Türkiye''deki uygarlık armonisinin göksel ezgisi aktarılıyor. Bir nevi dünyanın öyküsünü içeriyor. Doğa ile insanın, doğu ile batının el sıkışmasının sembolü olmuş stand''da Türkiye. Kozmik ekvator ve içindeki neolitik çağdan günümüze 24 rölyef ilgiyle izleniyor. Ancak dünya gözüyle, dünya diliyle. Bizim gözümüzle net değil. Yürüyen Derviş''i bile yoksa, izah etmek durumunda kalmazdık. Gaziantep Ticaret Odası Başkanı Mustafa Geylani''nin itirazı ise bereketin paylaşmasına değil de bir yanlışlığa: "Standdaki şam veya çam fıstığı değil. Bizzat antepfıstığıdır. Tescillidir. Öyle bir yanlışlık yapılıyor ki kavanozun içine de İran fıstığı konuluyor. Ülkemizin fıstığı diye ikram ediliyor. Her taraf yanlış." Rizelinin tepkisi de öyle "Neden Karadeniz''imizin çayı servise konmaz da, seylan ve öteki hazır çaylar konuklara ikram edilir standımızda." Ama bir görün koskoca fuar "döner" ile çalkalanıyor, "lahmacun" ile fır dönüyor. Kuyruğun ucunu görmek mümkün değil aynı standımızda olduğu gibi. Mübalağasız her ikisi de zaman alıyor kuyrukta.
Önce araştırma ve yatırım Hannover bir fuar kenti. Fuar zamanı ise fiyatlar katlanıyor. Buna Almanlar da kızıyor. Oradaki otellerde değil de, civardaki pansiyonlara taşınıyorlar. Hızlı tren ile her yere ulaşmak kolay. Fuarın birkaç trilyon zarar edeceği sanılıyor, çok yatırım yapıldığından. Son iki haftasında önemli bir girdisi olmazsa öyle kapanacak. Ancak görmeyenler bu eksikliği her zaman hissedecek. Üstelik öyle bir organizasyon ki, bedava dağıttıkları kitap, broşür, gazete ve öteki propaganda araçlarıyla fuarı avucunuzun içine almanız mümkün. Yollarında bile bilgilendirmeler panolara taşınmış. Fuar''a iyi girdi Türkiye. İnsanlarımız hızlı yakaladı gelişmeyi. Frankfurt''ta da kitap fuarı başladı. Kim katıldıysa bu evrensel dili ve mesajı kim kullanıyorsa kutlamak gerek. Üstelik kendi muhasebemizi yapma imkanı da buluyoruz böylece. Bir iki fuarda acemilik çekilse bile sonrasında profesyonellik konuşacak. Türkiye''ye taşınacak. 200''ü aşkın müteşebbisimiz ile birlikteyim. Ufuklarımız doluyor bu olayları yaşadıkça. Iğdır''dan Tayyar Oral "ah bir havaalanımız yapılsa üç devlet ile komşuyuz. Bizi kimse tutamaz" diyor. Amasyalı Muammer Gedik otobüs işletmeciliği yapıyor, Ürdün''e de soğan ihraç ediyor (du). Ekonomik politikalar bugün için sıkıntıya sokmuş ama, Reyhanlı''da araştırmalar gerçekleştiriyor, yeni Suriye yönetimi dışa açılırsa, bu fursatı hemen değerlendirecek. Uyuyan dış satımı patlatacak. Berlin''e varmak üzereyim. Bu eyaleti yansıtacağım. 200 bini aşkın Türk yaşıyor, Alman Başkenti''nde. Cumhurbaşkanı Rau ile de bir davette birlikte olacağım.

