ÖSS''yi kazanan adaylar, tercih formlarını 2-11 Ağustos 2000 tarihleri arasında lise ve dengi okul müdürlükleri veya ÖSYM sınav merkezi yöneticilerine teslim edecekler. Gençler, bu sınırlı sürede tercihlerinizi doğru ve bilinçli yapmak zorundasınız. Bildiğiniz gibi insan yaşamının en önemli seçimlerinden biri "iş ve meslek" seçimidir. Uzmanlara göre önemli diğer bir karar da evlenme. Kişi bu iki kararı verirken bir yerde geleceğini belirlemiş oluyor. Bu seçimleri isabetli yaptığı takdirde mutlu olur veya mutsuz yaşar. Bu nedenle, üniversiteye girişte tercih etmeyi düşündüğünüz yükseköğretim programlarının size uygun olanını seçebilmeniz için öncelikle, "ileride hangi mesleği yapmak istediğinizi" belirlemeniz gerekir. Ancak idealinizdeki mesleği belirlemiş olmanız da tek başına yeterli değildir. Burada önemli olan ilk şart, isteğinizin yetenekleriniz ve ilgi alanlarınızla ne kadar uyuştuğudur. Yapılan araştırmalara göre, belli bir fakülteye girdikten sonra dahi yaşanan başarısızlıklarda en önemli nedenlerden birisi hatalı tercihtir. Yani gençler çoğunlukla kendilerini tanımadan, kapasitelerini, sahip olduğu özellikleri ve isteklerini dikkate almadan yanlış tercih sıralaması yaparak istenmeyen hatalara sebep oluyorlar. O halde çok bilinçli tercihler yapmak zorundasınız. Üstelik yeni sınav sisteminde puanınız elinizde olduğu için işiniz çok daha kolay. Önemli olan birkaç ayrıntıya dikkat etmek. Bakın, İstanbul Üniversitesi Eğitim Bilimleri Bölüm Başkanı Prof. Dr. Haluk Yavuzer bu konu ile ilgili açıklamasında şöyle diyor;
"Gençlerin tercih sıralamasında mesleklere ilişkin ayrıntılı bilgiler edinerek titiz davranmaları gerekir. Seçim yaparken öncelikle kendilerini tanıyarak bilgi ve yeteneklerine en uygun olan meslek dalını seçmeleri en sağlıklı yöntemdir. Çünkü belirli bir meslek dalında başarılı olabilmek büyük ölçüde o mesleği sevmeye bağlıdır. Genç, yükseköğretim kurumuna adımını atarken kendini geliştirmeyi de gözardı etmemelidir. Gencin belirli bir dünya görüşüne sahip olabilmesi, düşün gücünü artırabilmesi kitap okuma ve kültürel etkinliklerde bulunmayla yakından ilgilidir. Bu nedenle gencin amacı, sadece diploma almak yerine esnek ve üretici nitelikler olan bir entellektüel aydın konumuna girmek olmalıdır."
Meslekler hakkında neleri bilmek gerekir? 1- Mesleğin faaliyet alanını: Hangi konuları içerir, sorumlulukları, iyi ve kötü yanları nelerdir vb... 2- Çalışma ortamı: Hangi ortamda çalışılacak. Kapalı, açık mekan, karanlık-aydınlık, sakin-gürültülü vb... 3- Çalışma koşullarını: Güvenlik, çalışma saatleri, tatiller, emeklilik vb.. 4- Aranan nitelikleri: İşin özellikleri ile sizin özelliklerinizin birbirine ne kadar uyduğu; beden gücü, yetenekler, sabır vs...
Tercih yaparken nelere dikkat edeceksiniz? *Yaptığınız sıralamada en çok istediğiniz program, en başta olmalıdır. Her sıraya, bir sonrakinden daha çok istediğiniz bir program yerleştirip, listenizi en az istediğiniz programla bitirin. En son tercihiniz bile, kazandığınızda severek okuyabileceğiniz bir bölüm olmalıdır. *Puan kaybına neden olmamak için mutlaka alanınızla ilgili bir yüksek öğretim programını tercih etmeniz gerekir. Bildiğiniz gibi lisedeki alanıyla ilgili bir programı seçen adayların ağırlıklı ortaöğretim başarı puanı 0.5, kendi alanı dışında bir programı seçen adayın ağırlıklı ortaöğretim başarı puanı da 0.2 katsayısı ile çarpılacak. *Sıraladığınız yüksek öğretim programlarının koşullarının (barınma, maddi imkânlar, sağlık, cinsiyet vb.) size uygun olmasına dikkat edin.
*İlgi alanınıza girmeyen ve sizin niteliklerinizle uyuşmayan programları listenizden eleyin. *Kontenjanları gözönünde bulundurun. *Meslekleri ve üniversitelerin bulunduğu şehirleri tanımadan tercih yapmayın. *Üniversite ve bölüm sınırlaması yaparak kazanma şansınızı azaltmayın.
Meslek seçimi gelecekte neleri etkiler? * Mutluluğunuzu * Sağlığınızı * Genel yaşam biçiminizi * Yaşlılıkta güvencenizi * Tatil sürenizi * Nerede yaşayacağınızı * Arkadaş grubunuzu * İş bulmada kolaylık *Toplumdaki konumunuzu *Eş seçiminizi vb...
Okuyucu mektubu
Özel yetenek sınavı Niğde''den yazan sevgili okuyucumuz Öznur Çelik, özel yetenek sınavıyla öğrenci alan bölümlere başvurunun nasıl olduğunu sormuşsunuz. Bu tür yüksek öğretim programlarına başvurabilmek için herhangi bir puan türünde en az 105 ÖSS puanı almak zorunludur. Ardından üniversitelerin kendi içinde açacakları, seçim yapacağınız alanla ilgili yetenek sınavına girmeniz gerekmektedir. Ancak her ne kadar baraj 105 puan gibi gözükse de, üniversitelerin, öğrenci tercihi yaparken adayların ÖSS puanlarındaki farka da baktıklarını bilmekte fayda var. Yani hem yetenekli hem de ÖSS puanı yüksek adaylar tercih nedeni olabilmekte. Ayrıca, Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği, Müzik Öğretmenliği ve Resim-İş öğretmenliği programları için. Üniversitelerin yapacağı özel yetenek sınavına,Öğretmen Liseleri ve Güzel Sanatlar Liselerinin ilgili bölümlerinden mezun değilseniz ÖSS puan türlerinden en az birinden 120 ve daha fazla ÖSS puanı almanız gerekiyor. Sizin isteğiniz olan Reklamcılık ve İç Mimarlık bölümleri için böyle bir koşul yok. Size tavsiyem; özel yetenekle öğrenci alan bölümlere yönelmeniz dışında, alanınızla ilgili tercihlerde de bulunmanızdır. Sağlıklı ve başarılı günler dilerim.

