Bartholin apsesi ve kistleri
"35 yaşındayım. 3 yıl içinde 2 kez bartholin apsesi operasyonu geçirdim. Bu hastalıktan nasıl kurtulabilirim? (T.L-Sinop)
Vulvanın her iki kenarında var olan bartholin bezlerinin kistleri ve apseleri ilk kez 1676 tarihinde tanımlanmıştır. Normalde her iki labia majoranın tabanında yer alan 4-5 gr. ağırlığındaki bartholin bezlerinin bir kısmının ya da tamamının ciddi, akut enfeksiyonları sonucunda oluşur. Enfeksiyon öncesi kist olabileceği gibi kist olmadan da apse gelişebilir. Bartholin bezinin iltihapları, kanalı tıkayan durumlar ve kistik hadiseler şeklinde pek çok klinik problem ile karşılaşabiliriz.
Çift taraflı apse hadiselerinde gonore denilen etken patojenden şüphelenilir. Hastaların ateş, halsizlik, yürüme sırasında ağrı ve gerginlik, vulvada ağrı ve şişlik yakınmaları vardır. Apse gelişen taraftaki bartholin bezi şişmiştir, etrafında geniş bir kızarıklık vardır. Dokunma ile ileri derecede hassastır ve apse drene edilecek olursa yani apse cerrahi olarak açılırsa hasta ani bir rahatlama hisseder. Tedavi edilmeyen vakalar genellikle kendiliğinden açılarak drene olurlar.
Bartholin enfeksiyonu tesbit edildiğinde akut safhada yatak istirahati ağrı kesiciler, uygun antibiyotikler ve günde 2 kez sıcak oturma banyoları tavsiye edilir. Apse formasyonu oluşmuşsa drene etmek şarttır. Bartholin bezinin kanseri çok nadir görülür. Kanal tıkanıklıkları nadir olmasına rağmen bartholin bezinin kistik tümörlerinin % 25''ini veya fazlasını oluştururlar. Bunlar genellikle travmaya bağlı meydana gelebilir ve küçük çocuklarda yaralanmaların iyileşmesi sonucu oluşurlar, fakat ancak ergenlik döneminde kendilerini belli ederler. Ayrıca doğum esnasında açılan epizyotomi (dikiş) sonrası oluşabilirler. Bu tümörler nadiren 2-3 cm''den büyük olabilirler. Tedavileri kistik kitleyi çıkartmakla mümkündür. En sık bartholin tümörü enfeksiyona ve kanal tıkanıklığına bağlı gelişen akut iltahabi değişikliklerdir. Bu hastalar hemen tedavi edilmelidir.
Hastanın şiddetli ağrısı varken ve rahatlama kolaylıkla sağlanabilecekken beklemek gereksizdir. İnsizyon ve drenajdan oluşan klasik tedavi hâlâ mantıklı tedavi yöntemidir. Kronik iltihaplı durumlarda hastalar herhangi bir şikayetle gelmezler ve tesadüfen tesbit edilir. Bazen ilişkide zorluk nedeni ile başvurabilirler. Bartholin bezinin çıkarılması için en uygun hasta grubu bunlardır. Nadiren drene edilen apseden sonra kist oluşabilir. Bartholin bezinin tamamen çıkarılması en ideal tedavi şeklidir fakat her zaman mümkün olamayabilir. Sadece apsenin açılıp akıtılması işlemi % 10, 15 oranında tekrarlar. Bunun en önemli nedeni apse ağzının tekrar tıkanmasıdır.
Mektup Adresi: Opr. Dr. Yurdanur Erkılıç Türkiye Gazetesi Hastanesi. Darülaceze cad. Nadide sok No 7 80270 Şişli- İstanbul
