Malprezentasyon

"İki çocuğum da makat geliş ile doğdu. Nedeni hakkında bilgi verebilir misiniz?" (S.C.-Samsun)

Normal bir doğum eylemi sırasında bebek başı aşağıda sırt sağ veya solda makatı yukarıda duran bir pozisyonda durur. Ancak vakaların % 5''inde normalden sapmalara rastlanabilir. Malprezentasyon dediğimiz bu durumlar hem anne hem de bebekte sakatlık ve ölüm riskini artırır. Nedenlerinde rol oynayan faktörler anneye, bebeğe ya da plasentaya ait olabilir. Anneye ait nedenler: Birden çok doğum yapmış olması, yaşın ileri oluşu, tümörlerdir. Bebeğe ait nedenler; çoğul gebelik, hidramnios (suyun fazla oluşu), iri bebek, prematürite ve anomalilerdir. Plasentaya ait nedenler ise: Plasentanın rahim içinde alt bölgelere yerleşmesi ve suların erken gelimi sayılabilir. Başlıca Malprezentasyonlar; yüz gelişi, alın gelişi, transvers (yan) geliş, oblik geliş ve makat gelişidir. Makat gelişte bebeğin başı yukarıda makat ise aşağıdadır. Gebeliklerin % 4''ünde görülür. Erken doğumların ise % 10-25''ince görülmektedir. Vakaların % 20''sinde daha önceden de makat doğum hikayesi vardır. Makat gelişinde bebeğe ait riskler normalden daha fazladır. Son yıllarda yüksek yan etkiler nedeni ile makat doğumlarda sezaryen uygulanmaktadır.

Doğum sonu kanamalar "Doğumdan sonra kanamamı zor durdurdular. Daha sonraki gebeliklerimde aynı problemi yaşar mıyım?" (H.B.-İstanbul)

Anne ölümlerinin en büyük nedeni doğum sonu kanamalarıdır. Gelişmiş üniversite kliniklerinde bile, doğumların % 4''ünde rastlanan önemli bir sorundur. Ancak kan kaybından oluşan şoka yol açabilecek kanamaların oranı % 5''tir. Kanama az ya da çok olabilir ama devamlıdır. Kanamanın yavaş olması genellikle tedavinin gecikmesine neden olur. Doğum sonu kanamaları doğumu takiben ilk 24 saat içinde olursa erken, 24 saatten sonra olursa geç doğum kanaması adını alır. Erken doğum sonu kanamalarının nedenlerinden bazıları şunlardır: Rahimin toparlanamayıp gevşek kalması (atoni), doğum kanalı yırtıkları, plasenta ve eklerinin bir kısmının rahim içinde kalması, rahim yırtılmaları, kan hastalıkları gibi. Rahimin gevşek kalması yani atonosi en ciddi kanama nedenidir ve doğum sonu kanamaların % 76-81''ini oluşturur. Buna neden olan en önemli faktörler yüksek tansiyon ve hızlı doğum eylemidir. Uzamış doğum eylemi, rahimin anomalileri, myom, çoğul gebelikler gibi nedenlerle de oluşabilir. Doğum sonu kanamaların sadece % 1''i geç tiptedir. Bunların % 50''si de plasenta ve eklerinin bir kısmının rahim içinde kalması ile oluşur. Doğum sonu kanama açısından yüksek risk altında olan kadınların dikkatle takip edilmesinde, doğum öncesi kansızlıkların düzeltilmesinde ve kan hazırlatılmasında sayısız yarar vardır. Bir kez doğum sonu kanama geçiren bir hasta tüm gebeliklerinde aynı olayla karşılaşacak diye bir kaide yoktur.