Sosyal güvenlik yasalarında değişiklik yapan 4447 sayılı yasanın getirmiş olduğu yeniliklerden birisi de, tarımda kendi adına ve hesabına çalışanlar sosyal sigortalar kanununa tabi olan sigortalılara (Tarım Bağ-Kur sigortaları) askerlik borçlanması hakkı verilmesi. Bu kanuna göre sigortalı olanlar, askerlikte er olarak geçen hizmet süreleri ile yedek subay okulunda geçen sürelerinin tamamını borçlanabilecekler. Borçlanılan süreye ait primler, talebin yapıldığı ay itibarıyla sigortalının bulunduğu basamak üzerinden ödemek zorunda olduğu yürürlükteki prim tutarları esas alınarak hesaplanır. Hesap edilen borcun talep tarihinden itibaren üç ay içinde ödenmesi gerekmektedir. Bu süre içinde borcun tamamının ödenmemesi halinde, borçlanma talebi geçersiz sayılacaktır. Ancak, sigortalının tekrar borçlanma talebinde bulunma hakkı vardır. Tarım Bağ-Kur kanununa göre tespit edilen sigortalılık başlangıç tarihinden önceki süreler için borçlanma yapılması halinde, sigortalılığın başlangıç tarihi borçlanılan süre kadar geriye götürülür. Yani sigorta başlangıcından önce askerlik yapıldıysa, askerlik borçlanması ile sigortalılığın başlangıcı borçlanma süresi kadar geri götürülecektir. Sigortalının ölümü halinde hak sahipleri de borçlanma talebinde bulunabileceklerdir. Borç tutarı hak sahiplerince ödenmesi halinde ölüm aylığı, borcun ödendiği tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacaktır. Tarım Bağ-Kur primlerinin süresinde ödenmemesi halinde yeni uygulmaya göre, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkındaki Kanunla belirlenen gecikme zammı oranları uygulanacaktır.
Aylık talebinin reddedilmesi Mehmet Türkoğlu-Seydişehir: Malullük sigortasından aylık bağlanabilmesi için, öncelikle malul sayılmanız gerekmektedir. Bunun için de çalışma gücünüzün en az üçte ikisini yitirmeniz veya çalışamayacak durumda olduğunuzun sağlık kurulu tarafından rapor edilmesi gerekmektedir. Ayrıca malullük durumunuzun ilk defa sigortaya girdiğiniz tarihten sonra ortaya çıkması gerekmektedir. Siz doğuştan sakat olduğunuz için, bu sakatlığınızdan dolayı malullük aylığı alamazsınız. Bu nedenlerden dolayı, Sosyal Sigortalar Kurumu haklı olarak aylık talebinizi reddetmiştir. Ayrıca sakatlık dereceniz de 2/3 oranında değildir. Verilerinize göre 15 yıldan fazla sigortalılık süreniz ve 3600 günden fazla hizmetiniz var. Bu şartlar altında fiilen çalışmaya devam ediyorsanız, iş yerinizden bir çalışma belgesi alın ve defterdarlığa sakatlık vergi indirim belgesi almak için müracaat ediniz. Sakatlık derecenizi gösterir Sağlık Kurulu raporunuz var ise dilekçenize ekleyiniz. Yoksa maliye sizi bir hastaneye sevk edecektir. Gelir Vergisi Kanununda belirtilen sakatlık vergi indirim belgesi ile Sosyal Sigortalar Kurumu''na yaşlılık aylığı almak için tekrar müracaat ediniz. Dikkat ediniz bu malullük aylığı için değil yaşlılık aylığı içindir. Sakatlık vergi indirim belgesi alabilirseniz yaşlılık sigortasından aylık bağlanacaktır. Şu ana kadar yapmış olduğunuz işlem ve talepler tamamen yanlıştır ve haklı olarak red cevabı almışsınız. Yalnız Sigorta Müdürlüğü''nde size doğru bilgi verilmemiştir. Dolayısıyla zaman kaybınız oldu. Eğer çalışmıyorsanız hemen bir yerde işe girin ve vergi indiriminden yararlanmak için işlemlere başlayınız.
SORU-CEVAP Mehmet USTA- Kayseri: Eşinizin staj yaptığı dönemde almış olduğu sigorta sicil numarası geçerlidir. Bu numara üzerinde yaptığınız isteğe bağlı ödemede yanlışlık yoktur. Sadece 18 yaş öncesi hizmetleri sigortalılık süresine dahil edilmeyecek, prim ödeme gün sayısı dikkate alınacaktır. Eşiniz çıraklık statüsünde çalışmış ise gün sayısı değerlendirilmez. Çünkü, çıraklardan uzun vadeli sigorta kollarına (malullük, yaşlılık ve ölüm) prim kesilmemektedir. Eşinizin sigortalılık süresi 10 yıldan az olduğu için ancak 52 yaşını tamamlayarak emekli olabilir.
Muzaffer DEMİR- Zonguldak: Bildiğiniz gibi eski yasa uygulaması ile 50 yaşını dolduran kadın sigortalılar 15 yıl sigortalılık ve 3600 prim ödeme gün sayısı ile emekli olabilmekteydiler. Yeni yasanın yürürlük tarihinde bu şartları taşımayan kadın sigortalılar 52 yaşını doldurması, en az 15 yıllık sigortalılık süresi ve 3600 gün prim ödeme gün sayısı ile yaşlılık aylığına hak kazanabileceklerdir (4447 sayılı yasa 17. madde) sizin eşiniz de bu hüküm gereği 52 yaşını tamamlayacağı 2004 yılında emekli olacaktır.
Bekir KARAMÜRTEZA/ İstanbul: Sigortalılık süreniz 23 yılı geçtiği için yeni yasadan etkilenmiyorsunuz. Prim ödeme gün sayınızı 5000 güne tamamlayarak emekli olacaksınız.
Yahya ÇELİK- İstanbul: Sigortalılık süreniz 15 yıldan az olduğu için 56 yaşında emekli olacaksınız. Askerlik borçlanması ile prim ödeme gün sayınız yükselmiş oluyor. Yaptığınız ödemenin yaş yükselmesi nedeniyle kaybolması diye bir durum söz konusu değildir. Gün sayısı yüksek olanlara daha fazla aylık bağlanacaktır.
Nuh YILDIZ- Osmaniye: Sigortalılık süreniz 17 yıl olduğu için 52 yaşınızı dolduracağınız tarihte en az 5450 gün prim ödeyerek emekli olabileceksiniz. Tarım İşçileri sosyal Sigortalar Yasasında meydana gelen değişiklikleri iki hafta önce açıklamıştık. Yeni kurallara göre hareket etmelisiniz.
Kamil ALAKUŞ- Aksaray: Askerlik yaptığınız dönem içinde adınıza Bağ-Kur primi ödenmiştir. Dolayısıyla Sosyal güvenliğiniz sağlanmıştır. Askerlik borçlanması ile aynı süre için ikinci kez hizmet alabilmeniz mümkün değildir. Askerlik borçlanması, askerlik süresi içinde sosyal güvenliği sağlanamayanlar için getirilmiş bir düzenlemedir. Sizin için bir hak kaybı söz konusu değildir.

