Tarım İşçileri Sigorta Kanunu''nda değişiklik

Sigortalılığın başlangıcı Eski uygulamada tarım işçileri yıl içinde kanun kapsamına girmek için müracaat ettiklerinde sigorta başlangıcı takip eden yılbaşından geçerli oluyor ve primler bu tarihten ödenmeye başlanıyordu. Yeni uygulama ile kapsama girmek için müracaat tarihini takip eden ay başından itibaren başlatılacaktır. 1999 yılı içinde müracaat edenler yılbaşını beklemeden kapsama girmek istediklerini yazılı olarak bildirirlerse, bildirim tarihini takip eden aybaşından başlatılacaktır. Prim oranı yükseltildi Önceden memur maaş katsayısının en düşük göstergeyle çarpımının yüzde yirmisi olarak alınan sigorta prim oranı yüzde otuza çıkarılmıştır. Matrah belirlemede uygulanan gösterge ve katsayı sistemi kaldırılmıştır. Buna göre 01.01.2000 tarihinden itibaren uygulanacak prime esas kazanç günlük 4.000.000.TL ve aylık 120.000.000-TL matrah olarak alınacaktır. Buna göre halen süreksiz tarım işçisi olanların ödeyecekleri prim tutarı; a)-01.10.1999-31.12.1999 tarihleri arasındaki her ay için 3.790.000 TL x%30x15=17.055.000 TL, b)-01.01.2000 tarihinden sonra 4.000.000TLx%30x15=18.000.000-TL, olacaktır. Yaşlılık aylığına hak kazanma Yeni kanun ile süreksiz tarım işçilerinin yaş hadleri kadınlarda 58, erkeklerde 60 olarak belirlenmiş, ayrıca yaşlılık aylığı için kademeli geçiş süreci getirilmiştir. Buna göre ilk tarım sigortasına girenler, yaş hadlerine ilave olarak 15 yıllık sigortalılık süresi ve en az 3600 günlük prim ödemesi gerekmektedir. Yeni yasanın yürürlüğe girdiği 8 Eylül tarihin de 13 yıl ve daha fazla sigortalılığı bulunanlar, en az 15 yıllık sigortalılık ve 3600 gün prim ödemesini tamamlayarak yaş haddine bakılmadan emekli olabileceklerdir. 13 yıldan az sigortalılık süresi bulunan sigortalılar ile aşağıda tabloda belirtilen kademeli geçiş sürecine tabi olarak emekli olabileceklerdir. Hizmet tespitinde zaman aşımı Mehmet Bayraktar-Karabük: 1976 yılında 79 günlük hizmetim işveren tarafından SSK''ya bildirilmemiştir. Aynı işyerinde askerlik öncesi ve sonrası uzun yıllar sigortalı olarak çalıştım. İşveren askere giderken 1976-1980 yıllarında çalıştığımı gösterir bonservis verdi. Yeni çıkan yasadan etkilenmemek için hizmet iki tanık ve bonservisi delil gösterip hizmet tespit davası açarsam kazanabilir miyim? Bu konuda işveren de bana yardımcı olacak. Ayrıca dosyamız Zonguldak''tan Karabük''e geldi. Nerede dava açabilirim? Cevap: Sosyal Sigortalar Kanunu hizmet tespit davaları için 5 yıllık bir hak düşürücü süre öngörmüştür. İşveren çalıştığımızı kabul etse ve bununla ilgili deliller sabit olsa dahi hizmet tespit davası reddedilecektir. Zira mahkeme hak düşürücü süreye kendiliğinden bakacaktır. Davacının veya başka bir tarafın bunu ileri sürmesi şartı aranmamaktadır. Eğer elinizde o tarihlerde SSK''ya bildiriminizin yapıldığını gösterir bildirge veya sigorta sicil kartı gibi resmi bir delil var ise hak düşürücü süreye bakılmaksızın sigorta başlangıcınızın tespitini yaptırabilirsiniz. Örneğin 1976 yılında ilk işe girdiğiniz tarih itibarıyla sicil numarası almış olsanız ve işveren diğer bildirimleri yapmamış olsaydı dava yolu ile sigorta başlangıcınızın tespitini lehinize yapabilirdiniz. Mektubunuzda bahsettiğiniz deliller dava kazanmanız için yeterli değildir. Şartlarınız uygun olsa idi, çalıştığınız yer Karabük olduğu için tespit davasını bu ilin iş mahkemesinde açacaktınız. KISA KISA KISA ... Erol AKBAŞ- M. Köy- Sosyal güvenlik yasasında değişiklik yapan kanun ile emekliliğine iki yıl kalan sigortalılar eski yasadaki şartlara göre emekli olacaklardır. Sizin emekliliğinize iki yıldan az bir süre kaldığı için yeni yasanın getirmiş olduğu yaş sınırlamasına tabi değilsiniz. Prim ödeme gün sayınız 5000 günü geçtiği için 25 yıllık sigortalılık sürenizin tamamlanacağı Haziran 2001 tarihinde SSK''dan yaşlılık aylığı almaya hak kazanacaksınız. İbrahim DEMİR Bildiğiniz gibi Bağ-Kur yasası 1972 yılından itibaren yürürlüktedir ve vergi mükellefiyeti bulunanların zorunlu sigortalılığı Nisan 1982 tarihinde yürürlüğe girdi. Bu tarihten önceki vergi kaydı nedeniyle Bağ-Kur''a borçlanamazsınız. Babanızın yanında çalıştığınız süreleri 5 yıllık hak düşürücü süre geçmediyse hizmet tespit davası yolu ile kazanabilirsiniz. Son olarak vergi mükellefiyetinizin başladığı tarihten itibaren zorunlu olarak Bağ-Kur sigortalısı olmanız gerekmektedir. Sigorta başlangıcınız eski olmasına rağmen toplam hizmet süreniz 2.5 yıl olduğu içinkısa sürede emekli olamazsınız. Bundan sonra aralıksız prim ödeyerek gün sayınızı yükseltmeniz gerekmektedir. Toplu olarak ödeme yaparak hizmet kazanamazsınız. SSK''ya geçerseniz gün sayınızı 3600''e çıkararak yaş haddinden emekli olabilirsiniz. Kemalettin GÜLTEKİN İstanbul: Askerlik borçlanması ile birlikte toplam hizmet süreniz 23.5 yıl olduğu için, 1.5 yıl daha prim ödeyerek Bağ-Kur''dan yaşlılık aylığı talep edebilirsiniz. Yeni yasanın yürürlüğe girmesini beklediğimiz için bir süre sorularınıza cevap vermedik. Orhan AKÇAM Bildiğiniz gibi eski uygulamada 01.04.1981 tarihinden sonra 18 yaş öncesi sigortalılık süre olarak yaşlılık aylığı hesabında değerlendirilmemekte, gün sayısı olarak hesaba katılmaktadır. SSK eski Genel Müdürü Kemal Kılıçdaroğlu''nun yaş miladı olarak bahsettiği konu budur. Yeni yasa ile bunun bir hükmü kalmamıştır. Zira, sigortalılık süresinden daha çok yaş haddi emekli aylığına hak kazanmada önemli rol oynayacaktır. Sizin sigorta başlangıç tarihiniz 01.02.1994 olarak kabul edilecektir.