III. Napolyon ve okul birincisi Türk -409-

Sultan Abdülaziz Han, zeki, anlayışlı ve dünya siyasetine vakıf ileri görüşlü bir hükümdardı. 1867 yılında Paris''te açılan büyük bir sergiyi görmek için İmparator Napolyon''un davetini kabul ederek Fransa''ya gitti. Oradan, İngiltere, Belçika, Almanya, Avusturya, Macaristan yoluyla memlekete döndü. Bu seyahatlerinde Fransa İmparatoru Üçüncü Napolyon, İngiltere Kraliçesi Victoria, Belçika Kralı İkinci Leopold, Prusya Kralı Birinci Wilhelm, Avusturya İmparatoru ve Macaristan Kralı Birinci Fransuva-Josef, Romanya Prensi Birinci Karol ile görüştü...

Şerefine davet verildi... Sultan Abdülaziz Han, Avrupa''ya tahsil için çok talebe göndermiştir. İbrahim Edhem Paşa da onlardan biridir. Bugün size, Napolyon''la bu Paşamızın öğrencilik yıllarına ait bir anekdot sunacağız... Sultan Abdülaziz devri devlet adamlarından İbrahim Edhem Paşa, Fransa''da öğrenci iken okul birincisi olmuştu. Bunun için İmparator III. Napolyon tarafından şerefine düzenlenen yemeğe davet edildi...

Yanlış bir kelime kullanınca... İmparator, İbrahim Edhem''i birkaç kelime ile tebrik etti. Edhem de Fransızca olarak gayet güzel bir konuşma yaptı. Fakat bir kelimede hata ettiğini anlayınca: -Ben bir Fransız olmadığımdan, yaptığım kelime hatasından dolayı affımı istirham ederim, dedi.

Napolyon, hem de ayağa kalkarak şu cevabı verdi: -Ben böyle bir başarıdan sonra yapılan böyle bir hatayı, değil bir yabancı için, bir Fransız için bile affederim...