19 Mayıs
Genel Yayın Müdürümüz Kenan Akın''ın Avrupa Birliği''ne sportmence girdik cümlesine katılıyorum. Kopenhag kriterlerine gerçek bir katkıda bulunduk! 19 Mayıs''ın 81. yıldönümünü böylesine bir sevinç ve şenlik içinde idrak ediyoruz. Galatasaray''ı kutluyoruz. Bize Türk futbol tarihinin en büyük başarısını kazandırdı.
19 Mayıs 1919 günü, 9. Ordu-yı Hümâyûn (imparatorluk ordusu) müfettişliğine atanan 38 yaşındaki "Anafartalar Kahramanı" Mustafa Kemal Paşa, yeni görevine başlamak üzere, karargâhını oluşturan subayları ile, Samsun limanında Anadolu''ya ayak basmıştı.
Osmanlı''nın nice ordu komutanlarından birinin göreve başlaması, sıradan bir hadise idi. Zamanın cihan devleti İngiltere bile böyle sandı ve ancak bir müddet sonra uyanabildi.
19 Mayıs''ın tarihî bir dönüm noktası olacağını hâkan-halîfe Altıncı Mehmed Vahîdeddin de, Harbiye Nezareti de, Mustafa Kemal Paşa da kestiremezlerdi. Eyalet valileri, büyükelçiler, ordu komutanları, atandıkları görevlerine hareketten önce usulen padişahı ziyaret ederlerdi. Padişah, bunu sıradan bir protokol ziyareti şeklinde algılamadığını gerçi -Atatürk''ün sonradan anlattığına göre- Mustafa Kemal Paşa''ya isterseniz memleketi kurtarabilirsiniz diyerek ihsâs etmişti ama, Paşa''nın yapacaklarının çapını bilmesi mümkün değildi.
Zira Mustafa Kemal Paşa''nın İstanbul''dan gemiye binip Karadeniz''e açıldığı 15 Mayıs günüdür ki Yunanlılar, İngiliz filosunun desteğinde İzmir''e çıktılar. Bunu ancak ertesi gün İstanbul hükûmeti öğrenebildi ve inanmakta zorlandı. Millî Mücadele''nin temeli İzmir''in işgalidir. Aksi takdirde Kurtuluş Savaşı olmazdı. Ama İngiltere, Yunan''ı İzmir''e çıkartmak ve bir müddet sonra kendisi İstanbul''u işgal etmekle (16.3.1920), imza koyduğu Mondros mütarekesini temelinden bozdu.
Daha önceki görevi ordular grubu komutanlığı (4., 7., 8. ordularımızın oluşturduğu Filistin cephesi komutanlığı) olan Mustafa Kemal Paşa''ya gerçi Harbiye Nezareti, vaktiyle Köprülü Mehmet Paşa''ya verilenlerle ancak kıyaslanabilecek, Anadolu''nun önemli kısmı üzerinde askerî ve mülkî en geniş yetkiler vermiş, sadrâzam (imparatorluk başbakanı) ve padişah onaylamıştı. Ama Paşa''nın, yenik çıktığımız Birinci Cihan Savaşı sonrası Anadolu''sunu düzenlemesi, asayişi sağlayarak şurada buradaki küçük işgal birliklerini uzaklaştırması bahis konusu idi. Yunan''ın Batı Anadolu''ya yayılması da, yeni bir Kurtuluş Savaşı''nın başlatılması da düşünülmemişti.
19 Mayıs''ın neyin başlangıcı olacağını, olayın kahramanı bile bilemezdi. Büyük Atatürk''ü şükran, saygı ve sevgiyle anıyoruz.
