Helsinki''ye az kaldı

Helsinki''de yapılacak Avrupa Birliği toplantısına iki hafta kaldı. Türkiye''nin resmî adaylığı görüşülecek. Önümüzdeki kısa müddet içinde çok olumsuz bir gelişme olmadığı takdirde kabûl edilecek. Hemen ekliyelim, olumsuz gelişme ihtimalinin bizden kaynaklanabileceği varittir. Zira yüce Türk devletini öylesine içine kapalı, yoksul, fakat gururlu hâle getirdik ki, benim gibi tarihle fazlaca uğraşanlar temkinli düşünüp yazmak durumundadır.

Adaylığımızın onaylanacağını söyledim. Burada tatsızlık, adaylığın temenni mahiyetine bürünmüş şartlara bağlanmasıdır. Slovakya ve Litvanya''ya koşulmamış şartları soğuk karşılarız. Şartlar, adaylığımızın tescilinden sonra başlayacak ve diğer devletlerden ne isteniyorsa tabiatiyle bizden de onlar talep edilecektir. Aksi takdirde milletçe haklı olarak öfkeleneceğiz. Zaten soğukkanlı bir toplum ünümüz yoktur. Bütün Akdenizliler gibi heyecanlı ve duygusalız.

Öfkelenmeye hakkımız şuradan doğar ki, bizim adaylığımız zaten 40 yıl önce kararlaştırılmış, kabûl ve imza edilmişti. Ancak akıl almaz bir iş yaptık, çeyrek yüzyıl önce Yunanistan''la beraber tam üyeliğe geçiş müracaatında bulunmadık. 5-10 yıl mühlet istedik. Efendim, o müddet içinde sanayiimiz gelişecekmiş! Bu yutturmacayı, öylesi kuruluşlar makul karşıladı ki, inanamazsınız. Acıyla ve asabiyetle hatırlıyorum. Zira sanayiimiz asıl, üyeliğe geçiş periyodunda gelişecekti. On milyarlarca dolar yardım alacaktık.

Bu hatırlatmayı çok kişinin sevimli karşılamıyacağını biliyorum. Ama hatırlamaya mecburuz ki, gene sakarlık yapmıyalım.

Türk milletinin geleceği, yüksek menfaatleri ve tarihin her döneminde olduğu gibi dünya üzerinde önemli düzeyde bulunması bahis konusudur. Diplomasi gerçek bir san''attır. Katı kalıplar, diplomasiyi işlemez hâle getirir. Diplomasinin sınırlandığı rejimlerde büyük zararlar göze alınır.

Biz, resmen aday olup, uygar devletlerin çizgisini elde etmek istiyoruz. Bunu Türk insanı için istediğimiz âşikârdır. Yabancılara hoş görünmek illetinde bulunduğumuz iddiası lâf salatasıdır.

Temennimiz Sayın Başbakan''ın 15 gün sonraki Helsinki toplantısının kapanışına gidip huzur içinde akşam yemeğine katılmasıdır (şartlı adaylık hâlinde Ecevit, bu yemeğe katılmıyacaktır).