Gazze'nin hazineleri Paris'te sergileniyor! '5000 Yıllık Tarih' şehrin değerini gözler önüne seriyor

İsrail tarafından yıkım ve yok oluşa karşı direnen Gazze'nin antik eserleri Paris'te sergileniyor. '5000 Yıllık Tarih' adlı sergide Gazze'den kurtarılan eserler dikkat çekiyor.

Paris'teki Institut du Monde Arabe'de ‘Gazze'nin Kurtarılmış Hazineleri’ başlıklı yeni bir sergi açıldı.

'5000 Yıllık Tarih' başlıklı sergi, İsrail tarafından başlatılan yıkıma karşı farkındalık oluşturan sergide dikkat çeken eserler yer alıyor.

İsrail'in yıkıcı savaşı ve acımasız insani ablukası devam ederken, bir zamanlar Akdeniz'in ticaret, kültür ve dini birliktelik merkezi olan antik Gazze Şeridi sadece haritalardan değil, dünyanın kolektif hafızasından da bir silinmeyle karşı karşıya kalıyor.

Bu yıl Nisan ayından Kasım ayına kadar devam edecek olan sergi, Gazze'nin Bronz Çağı'ndan modern zamanlara kadar bir medeniyetler kavşağı olarak sahip olduğu zengin mirası aydınlatan yaklaşık 100 arkeolojik şaheser sunuyor.

ANTİK GAZZE ESERLERİ

Gazze'nin stratejik konumu onu her zaman imparatorlukların -Mısır, Pers, Roma ve Osmanlı- gözdesi haline getirmiştir; ancak aynı zamanda kültürlerin ve dinlerin birleştiği bir bağlantı kanalı oldu.

Amforalar, kandiller, sikkeler, heykelcikler ve mozaiklerin sergilendiği bu sergi de Gazze'nin hayati bir Akdeniz limanı ve kültürel buluşma noktası olarak hikâyesini anlatıyor.

Kenan, Mısır, Filist, Yeni Asur, Babil, Pers, Yunan, Roma, Bizans, İslam ve Haçlı etkileriyle şekillenen tarihi, antik ticaretin ve entelektüel alışverişin kalbinde gelişen bir şehri ortaya koyuyor.

En çarpıcı eserler arasında, Gazze'nin erken dönem Hıristiyan mirasını yansıtan bir kilise kompleksinin parçası olan Jabaliya'dan göz kamaştırıcı bir Bizans mozaiği yer alıyor.

Yakınlarda, bir zamanlar şarap ticaretinde kullanılan amforalar şehrin Akdeniz ticaretindeki önemli rolüne şahitlik ederken, Mısır motiflerinin Helenistik dönemle harmanlandığı eserler, bölgenin kültürel sınırların olduğu bir dünyayı yansıtmaktadır.

GAZZE'DE ZARAR GÖREN TARİHİ ESERLER

İsrail'in Ekim 2023'te Gazze'ye yönelik savaşının başlamasından bu yana, bölgenin kültürel mirası büyük zarar gördü.

UNESCO'ya göre, dünyanın en eski aktif kiliselerinden biri olan tarihi Aziz Porfir Rum Ortodoks Kilisesi de dahil olmak üzere yaklaşık 70 kültürel alan yıkıldı ya da ciddi hasar gördü.

Bir zamanlar mozaiklerin, tapınakların ve asırlık mezarların bulunduğu yerlerde şimdi İsrail'in devam eden bombardımanı nedeniyle kraterler ve molozlar var. Bu bağlamda, Paris'teki sergi acil ve meydan okuyan bir şeye dönüşüyor: hafıza için bir koruma, sürgünde bir müze.

Serginin içeriğinin büyük bir kısmı, 2007 yılından bu yana Cenevre Sanat ve Tarih Müzesi'nde muhafaza edilen ve Filistin Ulusal Yönetimi tarafından İsviçre'ye emanet edilen 500'den fazla eserden oluşuyor.

Eserlerin birçoğu 1995 yılında başlatılan Fransa-Filistin kazılarından kaynaklanıyor ve bazıları ilk kez kamuya açık olarak sergilenen özel koleksiyonlardan parçalarla destekleniyor.

Küratörler, Gazze'nin antik ihtişamını İsrail'in günümüzde yaşattığı acılardan ayrı tutmamaya özen göstermişler.

Serginin özel bir bölümünde, 2023'ten bu yana kültürel mirasın uğradığı tahribatın haritasını çıkarmak için uydu görüntüleri ve saha raporları kullanılıyor.

Fransız, İsviçreli ve Filistinli akademisyenler, Gazze'nin 20. yüzyıl başlarında çekilmiş fotoğrafları da dahil olmak üzere, bir zamanlar var olan ve asla geri gelmeyecek olana dair görsel bir arşiv sunan nadir belgelere katkıda bulunmuşlardır.

Sergi, siyasi bağlamı gizlemek için hiçbir girişimde bulunmuyor. Yıkımdan açıkça “İsrail'in acımasız soykırımının” bir parçası olarak bahsediyor ve kültürel imhayı daha geniş bir işgal, abluka ve savaş sistemine bağlıyor.

Paris sergisi bu şekilde, savaş bölgelerindeki kültürel kayıpları çevreleyen sessizliğe meydan okuyarak, uluslararası kurumların sorumlulukları ve koruma politikaları hakkında sorular gündeme getiriyor.