3 kişiden 2’si sağlıklı olduğunu düşünüyor... Türkiye’nin sağlık okuryazarlığı raporu açıklandı

Türkiye’nin sağlık verilerini ortaya koyan rapora göre halkın yüzde 75’i kronik hastalıklarının farkında değil. 30 yaş üzeri kadınların yüzde 77’si hiç mamografi çektirmemiş. Spor yapmayanların oranı yüzde 21’den yüzde 26’ya çıkmış. Bu da kardiyoloji, kanser ve nörolojik hastalıkları tetikliyor.

ZİYNETİ KOCABIYIK'IN HABERİ - Türkiye’nin çeşitli illerinde yaşayan, 18-65 yaş arasındaki vatandaşlarla yapılan ‘Sağlık Okuryazarlığı Araştırması’na göre Türk halkının yüzde 64’ü sağlıklı olduğunu düşünüyor. Bu yıl ikincisi yapılan araştırma, kişilerin hastane tercihi, yaşam tarzı, hastalıklar, koruyucu sağlık hizmetleri kullanımı, sağlık bilgisine erişim ve gelecek beklentileri hakkındaki görüşlerini ortaya koyuyor.

SAĞLIKLIYIM DİYENLERİN SAYISI AZALIYOR

Siemens Healthineers Türkiye tarafından gerçekleştirilen Türkiye Sağlık Okuryazarlığı Raporu’na göre Türkiye’de kendini sağlıklı görenlerin oranı yüzde 64. Bu oran 2022’deki ilk araştırmada yüzde 71 seviyesindeydi. Araştırmaya göre vatandaşın öncelikli sağlık merkezi tercihi devlet hastanesinden yana. Yüzde 55’lik kesimin ilk tercihi devlet hastanesi, bunu yüzde 25 ile özel hastaneler izliyor.

KANSER YAŞLILARDA AZALIYOR GENÇLERDE ARTIYOR

Raporun sonuçlarını değerlendiren Türk Radyoloji Derneği Başkanı ve Akdeniz Üniversitesi Radyoloji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Can Çevikol nörolojik hastalıklarda artış olduğunu belirterek,” 2022’deki ilk araştırmada yüzde 3 seviyesinde olan nörolojik hastalıkların oranı yüzde yediye yükseldi. Hem dünyada hem de ülkemizde, son yıllarda özellikle nörovasküler, kardiyovasküler ve kanser hastalıklarında artış gözlemliyoruz. Avrupa’da her iki ölüm nedeninden birisi nörovasküler ve kardiyovasküler hastalıklar. Bu artışı, kişilere özel genetik ve çevresel sebeplerin yanında nüfusun yaşlanmasına bağlayabileceğimiz gibi, düzenli sağlık kontrollerinin yaptırılmamasına ve kişilerin yaşam tarzlarına da bağlayabiliriz. Araştırma sonuçlarından halkımızın check-up yaptırma oranının ve spor alışkanlığının oldukça düşük olduğunu, stres seviyesinin yüksek seyrettiğini, neredeyse yarısının sigara içtiğini ve bu oranların 2022’ye göre artış gösterdiğini görüyoruz” dedi.

Gençlerde kanser vakalarında artış izlendiğini aktaran Prof. Dr. Can Çevikol, “40 yaş ve üstü kişilerde kanser vakaları son yıllarda düşüş gösterirken, genç nüfusta kansere yakalanma oranı hızla artıyor. Ulusal Kanser Enstitüsü’nün verilerine göre ABD’de 1975-2019 arasında ortaya çıkan kanser vakalarında 15-39 yaş arası hastaların oranı yüzde 35’e kadar yükseldi. Gençlerde en hızlı artan kanser vakaları mide ve bağırsakla ilgili olanlar. BMJ Oncology dergisinde 2023’te yayımlanan ve yaklaşık otuz farklı kanser türünü inceleyen araştırmaya göre de 1990-2019 arasında dünya çapında 50 yaş grubunda kanser oranı neredeyse iki katına çıktı. Özellikle gelişmiş ülkeleri etkileyen bu durum, 50 yaşın altındaki kişilerde kanserden ölümlerin artmasına neden oluyor. Gençlerin bu tür hastalıklara karşı farkındalık kazanması gelecekte sağlıklı bir toplum oluşturulmasında büyük önem arz ediyor” diye konuştu.

YANLIŞ BİLİNİYOR MR'DA RADYASYON YOK

Siemens Healthineers Görüntülemeden Sorumlu Genel Müdür Yardımcısı Ertan Cömert konuya ilişkin yaptığı açıklamada, “Ülkemizde görüntüleme sistemlerinde yapılan çekim sayısı OECD ülkelerine göre yüksek olsa da halkın büyük kısmının radyoloji konusundaki bilgisi yetersiz. Örneğin katılımcıların yüzde 85’i MR cihazlarında radyosyona maruz kaldığını zannediyor, ancak MR cihazları tomografi cihazlarının aksine radyasyon kullanmaz” dedi.

"BİLMENDE FAYDA VAR" PLATFORMU

Erken teşhisin önemine değinen Siemens Healthineers Türkiye Kurumsal İletişim Direktörü Nesrin Kalay Bozpınar buna rağmen çalışmaya katılanların yüzde 21’nin hiç kan tahlili yaptırmadığını belirterek, “Hastalıklarla mücadele etmenin en etkin yöntemlerinden birisi de erken teşhis. Bunun için halkımızı düzenli sağlık kontrolü yaptırmaları konusunda bilinçlendirmeye çalışıyoruz. Bu noktada sağlık okuryazarlığı oranının artması da çok önemli. Bu konuda hayata geçireceğimiz projeleri, bundan böyle ‘Bilmende Fayda Var’ platformu çatısı altında toplayacağız” diye konuştu.