Mutlu bir hayatın sırrı 'uyku'... Bilim insanları kanıtladı: Bir saat bile geç uyumak insanı perişan ediyor

Normalden daha az uyumak insanların kendilerini daha az olumlu ve mutlu hissetmelerine neden olmakta. Bu, bilim insanları tarafından yeni bir çalışmada kanıtlandı. Araştırmacılar 50 yılı aşkın bir süreyi kapsayan 154 çalışmayı inceleyerek bu sonuca vardıklarını söylüyor.

Çok geç saatlere kadar uyanık kalmak, yalnızca bir saat bile geç yatmak, ertesi gün hayata karşı daha az hevesli hissetmenize neden olabilir. Bilimsel bir inceleme, kaç saat olursa olsun normalden daha az uyumanın insanların kendilerini daha az olumlu ve mutlu hissetmesine neden olduğunu ortaya çıkardı.

Araştırmacılar, 50 yılı aşkın bir süreyi kapsayan ve 7 ila 79 yaşları arasındaki 5 binden fazla kişinin uyku eksikliğiyle ilgili 154 çalışmayı inceledi. İnsanların normalden daha az uyuduğu uyku yoksunluğunun, coşku ve mutluluk gibi olumlu duyguları önemli ölçüde azalttığı görüldü.

Çalışmaya göre, insanların normalden dört saat daha az uyuduklarında en büyük darbeyi olumlu duyguları alıyor; uyku süresindeki azalma sonucunda kişilerin kendilerini daha az pozitif hissettikleri görüldü.

Uykunun kaçması da daha yüksek endişe ve depresif ruh hali riskiyle bağlantılı çıktı ancak bu etki daha küçüktü.

UYKUSUZLUK DEPRESİF RUH HALİNE SOKUYOR

Doğu Anglia Üniversitesinden araştırmayı yöneten Dr. Jo Bower, "Bu sonuçlar önemli çünkü kendilerini daha az olumlu hisseden insanlar arkadaşlarıyla görüşmek, heyecan verici etkinliklere gitmek veya en sevdikleri televizyon programını daha az izlemek gibi şeylerden daha az keyif alıyor ve bu da onları daha büyük depresyon riskine sokuyor." dedi.

Dr. Bower, bulguları şu şekilde değerlendirdi:

"Genellikle sosyalleşme konusunda daha az motive oluyorlar, dolayısıyla izolasyon ve yalnızlık riski daha fazla. Büyük ölçüde uykudan mahrum olan toplumumuzda, insanlar genellikle geç saatlere kadar uyanık kalıyor ve biz onların bundan korkmasını istemiyoruz ancak bu analiz, daha az uykunun ruh hali üzerinde bir etkisi olacağını öne sürüyor."

UYKU YOKSUNLUĞU YAŞAYANLAR TESTLERDE DAHA ZAYIF TEPKİLER GÖSTERDİ

Çalışma, Psychological Bulletin dergisinde yayımlanan çalışmada ekip, normalden daha az uyumanın ve gece boyunca uyanmanın etkilerini de inceledi. Bahsi geçen uyku kayıplarının aksine bu, olumsuz duygu halinde önemli bir artışla bağlantılı çıkmadı. Ancak bunun nedeni, bu konuda yeterli bilimsel çalışma bulunmaması olabilir.

Çalışmada, insanlara yılan veya silah doğrultulması gibi rahatsız edici resimler gösterildi ve deneklerden zihinsel aritmetik tarzı stresli görevler yapmaları istendi. Daha az uyuyan insanların daha zayıf ve daha az olumsuz tepki göstermeleri, görsellere yeterince odaklanmamalarını ve testi daha az önemsediklerini gösteriyordu.

SEROTONİN EKSİKLİĞİ, DAHA AZ MUTLULUK, ÖZGÜVEN DÜŞÜKLÜĞÜ...

Şaşırtıcı bir şekilde, hem tam uyku eksikliği hem de daha az uyku, üzüntü veya endişe gibi olumsuz duygulardaki artıştan ziyade olumlu duygulardaki azalmayla daha fazla bağlantılıydı. Bunun nedeni, uyku yoksunluğunun vücudun sinir sisteminde 'savaş ya da kaç' tepkisini harekete geçiren stres hormonu kortizolün daha yüksek miktarlarda salınmasına neden olması olabilir.

Bu tepki, hızlı nefes alma ve yüksek kalp atış hızı gibi fiziksel kaygı semptomlarına yol açar. Ayrıca yeterince uyku almamak, beynin ürettiği ve ruh halini düzenleyen serotonin miktarını da değiştirir. Serotonin eksikliği, düşük mutluluk ve azalan özgüven dahil olmak üzere depresyon duygularına neden olabilir.

Uyku eksikliği sürekli olarak uyku apnesi, kalp hastalığı, böbrek hastalığı, yüksek tansiyon, diyabet, felç, obezite ve depresyon gibi kronik sağlık sorunlarıyla ilişkilendirilmiştir. Ayrıca kişinin rutin olarak uykuya dalmakta zorlandığı uykusuzluğa da yol açabilir.

Analiz edilen çalışmalarda insanlar genellikle coşku, neşe ve memnuniyet gibi olumlu duygularını bir ölçekte derecelendirdiler.

Dr. Bower, "Evrimsel olarak, keyif alma gibi olumlu duygular, sosyal bağlar kurmamıza ve öğrenmemize yardımcı olmak açısından iyidir. Ancak yeterince uyumadığımızda bilişsel işlevimiz azalır, bu nedenle tehditleri işlemek gibi şeylere öncelik vermemiz gerekir. Olumlu duyguların azalmasının nedeni bu olabilir, çünkü kısa vadeli bir faydaları yoktur." diyor.

Çalışmalara katılan kişilerin çoğu 20'li yaşlarındaydı ve bu da sonuçları etkilemiş olabilir. Araştırmacılar, uyku yoksunluğunun insanları yaşlandıkça nasıl etkilediğini anlamak için gelecekteki çalışmaların daha çeşitli yaş örneklemlerini kapsaması gerektiğini söyledi.