Dünyada ilk! Haritadan silinme tehlikesiyle karşı karşıya kalan Pasifik adası Tuvalu dijital devlet olacak

Pasifik Okyanusu’nda yükselen deniz seviyeleri nedeniyle tamamen yok olma riskiyle karşı karşıya kalan Tuvalu, dünyada bir ilke imza atarak dijital devlete dönüşmeye hazırlanıyor. Ada ülkesi, yönetimini ve kültürel mirasını sanal ortama taşıyarak varlığını sürdürmeyi hedefliyor. Bu süreçte binlerce Tuvaluluya Avustralya özel bir iklim vizesiyle sığınma hakkı tanıyacak.

Pasifik Okyanusu’nun ortasında yer alan ada ülkesi Tuvalu, iklim krizinin en ciddi etkileriyle karşı karşıya. Deniz seviyesinin yükselmesi nedeniyle yaşanamaz hale gelen bölgelerden kaçan binlerce Tuvalulu, Avustralya’ya sığınma başvurusunda bulundu.

Avustralya’nın başlattığı özel “iklim vizesi” programı, Tuvalu vatandaşlarına yasal göç ve ikamet hakkı tanıyor. Anlaşma kapsamında her yıl yüzlerce kişi kabul edilecek.

Dokuz mercan adasından ikisi halihazırda yaşanmaz hale gelmişken, bilim insanları 80 yıl içinde Tuvalu’nun tamamen denize gömüleceğini söylüyor.

AVUSTRALYA'NIN İKLİM SIĞINAĞI HAMLESİ

Avustralya hükümeti, “Falepili Hareketlilik Yolu” adını verdiği tarihi bir anlaşmayla Tuvalulu sığınmacılara kapılarını açtı. 2023’te imzalanan bu anlaşma sayesinde Temmuz 2025’ten itibaren her yıl 280 kişiye iklim sığınması hakkı tanınıyor. Ancak talep patladı; 3 binden fazla kişi daha ilk aşamada başvurdu.

Canberra yönetimi bu vizeyle, Tuvalu halkına daimi ikamet, sağlık hizmetleri ve eğitim gibi imkanlar sağlayacağını açıklıyor. Avustralya Dışişleri Bakanı Penny Wong ise bu programın iki ülke arasında “onurlu hareketlilik”in sembolü olduğunu vurguluyor.

KAYBOLAN BİR ÜLKEYE DİJİTAL DEVLET VAADİ

Avustralya'nın desteği yalnızca göçmen kabulüyle sınırlı değil. Anlaşma kapsamında Tuvalu’nun devlet statüsü, toprakları sulara gömülse bile resmen tanınacak. Tüm yönetim yapıları dijital bir platforma taşınacak, kültürel miras sanal ortamda korunacak. Tuvalu böylece dünyada “dijital devlet” modelini hayata geçiren ilk ülke olmayı hedefliyor.

JEOPOLİTİK SATRANÇ VE HAYATTA KALMA YARIŞI

Ancak bu insani jestin ardında jeopolitik hesaplar da var. Avustralya, Çin’in Pasifik’teki artan etkisine karşı Tuvalu gibi stratejik öneme sahip küçük adaları yanına çekmek istiyor. Tuvalu içinse mesele çok daha varoluşsal: Başbakan Feleti Teo’nun sözleriyle, "İç bölgeye çekilmek gibi bir şansımız yok, çünkü iç bölgemiz yok!"