Hollanda'da dünyada bir ilk: Et reklamları yasaklandı

Hollanda’da iklim krizi nedeniyle dünyada bir ilk gerçekleşti. Haarlem kenti, iklim üzerindeki olumsuz etkisi nedeniyle kamusal alanlarda et ve et ürünleri reklamlarını yasaklayacak.

İklim değişikliği gıda krizini de tetikliyor. Daha önce uçak yolculuğu, benzinli otomobil ve fosil yakıtlar için reklam yasağı kararı alan Haarlem kenti, dünyada et ve et ürünleri reklamını yasaklayan ilk şehir olacak. Et reklamları yasağının 2024 yılından itibaren başlaması planlanıyor.

Yeşil Sol Parti'nin (GL) önerisiyle gündeme gelen et ve et ürünleri reklamı yasağı, diğer partilerin de desteğiyle kabul edildi. Önerge sahibi Yeşil Sol Parti'li belediye meclisi üyesi Zigy Klazes, et ve et ürünlerinin, iklim değişikliği konusunda, uçak yolculuğu, benzinli otomobil ve fosil yakıtlarla aynı derecede olumsuz etkiye sahip olduğunu savunarak, reklam yasağı kapsamının genişletilmesini istedi.

Klazes, Haarlem'in bir yandan iklim krizi ile mücadele kararı alırken, diğer yandan iklim büyük zarar veren ürünlerin satılmasını teşvik etmesinin anlamsız olduğunu düşünüyor. Belediye yönetiminde yer alan Hıristiyan Demokrat Parti (CDA) de, "sürdürülebilir" olduğu gerekçesiyle bu öneriye geniş destek verdi.

Haarlem Belediyesi, otobüs durakları ve kamusal alandaki diğer reklam panolarının işletmesini yapan 3 şirketle görüşerek, mevcut sözleşmelerin sona ermesinin ardından kentte "biyo-endüstri ürünlerinin" reklamlarına artık izin verilmeyeceğini bildirdi.

Reklam şirketlerinin sözleşmeleri 2024'ten itibaren sona erecek. Yeni düzenleme uyarınca, 2024'ten itibaren Haarlem sokaklarında et, et ürünleri, tavuk ve havai fişek reklamları yer almayacak.

Hollanda'da yayımlanan Trouw gazetesine göre, organik et veya süt ürünlerinin reklamlarına izin verilip verilmeyeceği henüz belli değil. Sürdürülebilirlikten Sorumlu Belediye Başkan Yardımcısı Robbert Berkhout, hangi reklamların yasak kapsamına alınacağı konusundaki çalışmanın devam ettiğini ve yasak listesinin, 1 yıl içinde reklam şirketleriyle yapılacak yeni sözleşmeye dahil edileceğini söyledi.

Belediye yönetimi, belirli bir kalite işaretine sahip et reklamlarına istisna uygulanılması seçeneğini göz ardı etmiyor ancak bu konuda bir kararsızlık olursa, tüm et reklamları yasaklanacak. Çevre örgütleri, bu karardan oldukça memnun ve bunu diğer belediyelerin de takip etmesi gerektiğini savunuyor.

‘AŞIRIYA KAÇAN BİR ADIM’

Et üreticileri, belediye meclisinin bu kararına tepki gösteriyor. Et Üreticileri Birliği'ne göre, bu "aşırıya kaçan" bir adım. Groningen Üniversitesi'nden idare hukuku uzmanı Prof. Dr. Herman Bröring, Haarlem Belediyesi'nin et reklamı yasağının, ifade özgürlüğünün ihlali anlamına gelebileceğini söylüyor.

Amsterdam Üniversitesi'nden pazarlama uzmanı Prof. Dr. Willemijn van Dolen ise, yapılan araştırmaların, et tüketimindeki artışın reklamlarla bağlantılı olduğunu ortaya koyduğunu söylüyor.

Hollandalı profesör, "Araştırmalar, reklamların insanları mutlu etmekten çok mutsuz ettiğini gösteriyor. Yani et reklamı yasağı belki o kadar da kötü bir fikir değildir” diyor. Haarlem, kamusal alanda et reklamını yasaklayan ilk kent olacak. Hollanda'nın Amsterdam, Leiden ve Lahey kentleri, Haarlem ile birlikte daha önce kamusal alanda uçak yolculuğu, benzinli araç ve fosil yakıt reklamlarına yasak getirmişti.

Fransa'nın Grenoble, Hindistan'ın Chennai ve İsviçre'nin Cenevre kentlerinde ise kamusal alanda reklam tüm panoları yasaklanmıştı.