Rusya ve Ukrayna, Antalya'da ilk kez yüz yüze masaya oturdu

Rusya ve Ukrayna Dışişleri Bakanları, Türkiye’nin ara buluculuğunda bir araya geldi. Zirveden barış çıkmadı. Son söz liderler zirvesine kaldı.

SELÇUK BÖKE | ANTALYA

Rusya - Ukrayna savaşı bütün dehşetiyle sürerken Türkiye’nin girişimleriyle en düzey müzakere masası Antalya’da kuruldu. Dı-şişleri Bakanı Mevlût Çavuşoğlu, Rus mevkidaşı Sergey Lavrov ile Ukraynalı mevkidaşı Dmitro Kuleba’yı ortak masada bir araya getirdi. Bakanlar, ilk defa yüz yüze görüştü. Ancak bir buçuk saat süren tarihî zirveden ‘barış’ çıkmadı. Son söz, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın bir araya getirmek istediği Rusya Devlet Başkanı Putin ve Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy’e kaldı.

UKRAYNA İKİ ŞEY İSTEDİ

Taraflar, görüşmenin ardından ayrı ayrı basın toplantısı düzenleyerek müzakereleri değerlendirdi.
Ukrayna Dışişleri Bakanı Kuleba “Bu, savaştan sonra ilk temas oldu. Ben buraya iki şey için geldim, insani koridor oluşturmak ve 24 saat ateşkes ama ilerleme kaydedemedik” dedi. Mariupol’da yaşanan drama temas eden Ukraynalı Bakan “Onun söylediklerini dinlemek kolay olmadı” diye işaret ettiği Lavrov’un kendisine insani koridor için taahhüt vermediğini söyledi.

TESLİMİYET LİSTESİ GİBİ

“Lavrov’un talepleri teslimiyet listesi gibi” diyen Bakan Kuleba, şunları kaydetti: Ben burada karar alabilme yetkisinde biri olarak çözüm bulma amacıyla geldim ama kendisi (Lavrov) sadece dinlemek amacıyla gelmiş. Ukrayna pes etmedi, pes etmiyor ve pes etmeyecek. Biz diplomasiye açığız ama (diplomatik çözümler) olmadığı sürece cesur şekilde kendimizi feda ederek, vatanımızı, insanlarımızı Rus saldırganlığından koruyacağız.

PUTİN ZELENSKİY İLE GÖRÜŞEBİLİR

Rusya Dışişleri Bakanı Lavrov ise müzakerelerin kâğıt üstünde kalmamasını, ciddi sonuç vermesini istediklerini belirtti. Lavrov “Rusya Devlet Başkanı Putin ile Ukrayna Cumhurbaşkanı Zelenskiy görüşecek mi?” sorusuna “Putin temaslardan asla kaçınmaz. Sadece bu temasların laf olsun diye gerçekleşmesini istemiyoruz. Bunu Kuleba ile görüştük” cevabını verdi.

UKRAYNA’YA SALDIRMADIK

Rus Bakan “Diplomasi ile her şeyi çözmek istiyoruz ama Ukrayna’nın askerî varlıktan, Nazizm’den arındırılması gerektiğini söyledik. Rusya Federasyonuna yönelik açık bir tehdit var. Bu çok açık bir şekilde ortaya çıktı” ifadelerini kullandı.
“Biz Ukrayna’nın tarafsız bir ülke olmasını istiyoruz” diyen Lavrov, “Ukrayna’ya saldırmadık, kimseye de saldırmaya niyetimiz yok” ifadesini kullandı.

KİMSEYE ZORLA GAZ SATAMAYIZ

Batı’nın uyguladığı ekonomik ambargolara temas eden Lavrov “Krizi öyle bir çözeceğiz ki bir daha batılı iş ortaklarına ihtiyacımız olmayacak” dedi. Petrol ve doğalgaz alımını durduran Batı ülkelerine “Kimseye zorla satamayız” diye cevap verdi. Savaşın ilk günlerinde nükleer silah tehdidinde bulunan Rus Bakan, bu sefer “Nükleer konuyu bu tartışmaların içine Batılı temsilciler dâhil etti. Nükleer savaşın çıkabileceğini düşünmüyorum” diye konuştu.

SAMİMİ GAYRETLERİ DEVAM ETTİRECEĞİZ

Dışişleri Bakanı Mevlût Çavuşoğlu, Türkiye’nin ara buluculuğu ile Antalya Diplomasi Forumu (ADF) marjında Antalya’da düzenlenen Rusya-Ukrayna-Türkiye üçlü dışişleri bakanları toplantısını değerlendirdi. Toplantının önemli bir başlangıç olduğuna dikkat çeken Çavuşoğlu “Bu toplantı çatışmaların başlamasından sonra dışişleri bakanları düzeyince ilk üst düzey buluşma özelliğini taşıyor. Bu görüşmeden umulmadık bir şey beklememek gerekir. Bu bir başlangıçtır” dedi.
Dışişleri Bakanı Çavuşoğlu, şunları söyledi: Belarus’ta devam eden bir süreç var. Bunun başlamasını da teşvik ettik. Toplantının yeri önemli değil. Müzakerelerin başlaması önemliydi. Türkiye olarak samimi gayretlerimizi sürdüreceğiz. Davetimi kabul eden her ikisi isime de teşekkür ediyorum. Görüşme kolay bir ortamda gerçekleşmedi. Savaş devam ediyor. Taraflar kendilerini savundu. Herhangi bir gerginliğe yol açan, ses tonunu yükselten bir görüşme olmadı. Son derece medeni bir görüşme oldu. Sonuçta bu ilk düzeyde yapılan toplantıda tüm taleplerin karşılanması yönünde bir beklentim yoktu. Bu tür toplantının devam etmesini istiyoruz. Biz ev sahipliği de yapmak isteriz. Başka yerde görüşmek isterlerse de memnun oluruz. Bundan sonraki süreçte bu diyaloglar devam ederse teknik müzakerelere ilaveten son kararı siyasetçiler verecek. Biz bir neticeye varılacağına inanıyoruz. Rusya ve Ukrayna arasında tarafsızlık dâhil birçok müzakere ettikleri unsurlar var. Kapsamlı bir barış anlaşması imzalanması durumunda Ukrayna’nın bazı ülkeleri garantör istediğini biliyorsunuz. Bunlardan biri de Türkiye’dir.

DÜNYA ZİRVESİNİ DÜNYA İZLİYOR

> Dünyanın gözü Antalya’da Türkiye’nin arabuluculuğunda yapılan Rusya-Ukrayna zirvesindeydi.
> Görüşmeyi 150’si yabancı 334 gazeteci takip etti.
> Rus ve Ukrayna Dışişleri Bakanları üçlü zirvenin ardından yan yana bulunan odalarda eş zamanlı basın toplantısı düzenledi. Basın mensupları hangisini takip edeceği konusunda kararsızlık yaşadı.
> Basın toplantılarının yapıldığı her iki salonda da basın mensupları içeri girdikten sonra kapılar kapatıldı. Gazetecilerin çıkışı engellendi.
> Zirvenin ardından Lavrov’un basın toplantısının yapılacağı salondaki hazırlıkları incelemek üzere salona gelen Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova kırmızı ceketi ve ceketinin yakasındaki siyah çiçekle en dikkat çeken isimdi. Siyah gülün cesaret, güç ve direnci sembolize ettiği biliniyor. İlgi odağı hâline gelen Zaharova ile birçok basın mensubu da fotoğraf çektirdi.
> Basın mensuplarıyla ayak üstü muhabbet eden Zaharova, Rusya’nın Ukrayna’da ölümlere sebep olduğunu söyleyen CNN International muhabiri ile kısa süreli bir polemik yaşadı.
> 3’lü zirvenin yapıldığı Belek’te Antalya Havalimanından toplantının düzenlendiği otele kadar geniş güvenlik tedbirleri alındı.