Deprem etkisi azalacak, cari açığa neşter olacak

Hazine ve Maliye Bakanlığı, akaryakıtta fiyat artışlarının, deprem etkisinin azaltılması ve cari açığın düşürülmesi maksadıyla gerçekleştiğini belirtirken, buna rağmen Türkiye’nin akaryakıtın en ucuz satıldığı ülkelerden biri olduğunu açıkladı...

Akaryakıt üzerinden alınan Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) tutarlarında yapılan düzenlemeler, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın imzasıyla Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. 6 liralık ÖTV zammı dünden geçerli olmak üzere uygulanıyor. Karara göre kurşunsuz benzinin litre fiyatı üzerinden alınan ÖTV tutarı 2,52 liradan 7,52 liraya, motorinin litre fiyatı üzerinden alınan vergi tutarı ise 2,05 liradan 7,05 liraya yükseldi. Otogazdan alınan ÖTV ise 5,77 lira oldu. Yüksek oranlı zamlardan sonra gelen tepkiler üzerine Hazine ve Maliye Bakanlığı benzin ve motorinin litre fiyatına yapılan ÖTV zammına ilişkin açıklamada bulundu.

2016’DAN BERİ NEREDEYSE HİÇ ARTMADI

Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada şu ifadelere yer verildi: Birincisi, yapılan artış ile depremin yol açtığı ilave maliyetlerin bütçe üzerindeki etkisini bir miktar azaltmak hedeflenmiştir. Düzenleme, bu ürünlerin ithal ürünler olması sebebiyle dolaylı olarak cari açığı kontrol altına almaya da destek verecektir. İkinci olarak, maktu olan bu vergilerde uluslararası petrol fiyatları ve döviz kurundaki artışlara rağmen 2016 yılından itibaren bugüne kadar neredeyse hiç vergi artışı yapılmamıştır. ÖTV tutarları, maktu olması hasebiyle enflasyon karşısında erimiştir.

ORAN YÜZDE 38.5 SEVİYESİNDE

Bunun sonucunda, akaryakıt ürünlerinden alınan ÖTV’nin; 2016 yılında GSYH içindeki payı yüzde 4,58 iken 2022 yılında yüzde 2,80’e, vergi gelirleri içindeki payı ise 2016 yılında yüzde 26,23 iken 2022 yılında yüzde 17,84’e düşmüştür. Söz konusu ürünlerden en çok tüketilen benzin, motorin ve LPG’de, KDV dâhil satış fiyatındaki vergilerin oranı yüzde 50’lerin üzerinde iken yeni yapılan artışa rağmen 38,5 seviyesinde kalmıştır.

ENFLASYONUN ALTINDA

Bugün yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı ile akaryakıt ürünlerinden alınan ve yaklaşık 7 yıldır artırılmamış olan maktu ÖTV tutarları; benzinde ve motorinde 5 TL, LPG’de 4 TL, diğer ürünlerde de bu ürünlerin ÖTV tutarlarında yapılan artış oranları esas alınarak artış yapılmıştır. Artışlar, 2016 yılından itibaren meydana gelen enflasyon artışının çok altındadır. Yapılan artışa rağmen Ülkemiz hâlen benzinde de motorinde de Avrupa’da en ucuz 4. ülke konumundadır. Sınır komşumuz Yunanistan’da benzin 2,057 dolar, motorin 1,861 dolar iken vergi artışları sonrası ülkemizde benzin 1,303 dolar, motorin ise 1,239 dolardır.

ENFLASYONU 2 PUAN ARTIRACAK

Akaryakıt zamları enflasyondaki düşüşü de olumsuz etkileyecek. Eski Merkez Bankası Başekonomisti Hakan Kara, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda zamların TÜFE’yi 2 puan artıracağını söyledi. Kara mesajından şu bilgileri paylaştı: Akaryakıt zamları temmuz ve ağustosta TÜFE enflasyonunu toplamda 2 puan civarında artıracak. Dolaylı yansımalarla birlikte yıl sonuna kadar birikimli etki 5 puana ulaşabilir.