İzmir depremi ile süreç hızlanıyor: 'Fay yasası' çıkacak

Fay hattı üzerine yapılaşma yasağı gelecek. Dönüşümde, fay zonlarının yakınındaki bölgelere öncelik verilecek. İmar planları buna göre yapılacak.

YÜCEL KAYAOĞLU

İzmir’de yaşanan depremin ardından yaklaşık 20 yıldır tartışılmasına rağmen bir türlü çıkarılamayan "Fay Yasası" yeniden gündeme geldi. Elâzığ depreminden sonra "Fay Yasası" için; sivil toplum kuruluşları, üniversiteler ve meslek odalarından "Türkiye Afet Risk Azaltma Platformu" kurulmuştu. Bu platformda yer alan bilim adamları hazırlıklarına başlamıştı. İzmir’de yaşanan depremden sonra takvim hızlandırılacak. Komisyonun yeni yılla birlikte çalışmalarını tamamlaması, ortaya çıkan taslağın kanun teklifi hâline getirilerek mart ayında Meclis’e sunulması hedefleniyor. Hem iktidar hem de muhalefet partileri bu konuda hemfikir... İçişleri Bakanlığının koordinasyonunda yürütülen çalışmalarda; Türkiye’de 18 il, İstanbul’da 19 ilçeden geçen ve yıkıcı etkisi olan fay hatlarının yakınında "bina yapılmasına izin verilmemesi" öngörülüyor. Bu kapsamda; yıkıcı etkisi olacak fayların etki alanı hesap edilecek. Ne kadar büyüklükte bir alana yapılaşma yasağı getirileceği, binaların faya ne kadar uzaklıkta olması gerektiği hesaplanacak. Bunun için fay zonu genişlikleri belirlenecek. Bu çemberin etrafına 'sakınım bandı' çizilecek ve tüm bu bölgeler imar haritalarına işlenecek. Yasanın çıkmasının ardından, kentsel dönüşüm projelerinde de fay hattı yakınındaki bölgelere öncelik verilecek. Özellikle İstanbul’da vatandaşın dönüşüme teşvik edilmesi, hatta kat maliklerinin anlaşamaması nedeniyle ortaya çıkan tıkanıkların aşılmasına yönelik bazı yeni yasal düzenlemelerin yapılacağı ifade ediliyor.

Kentsel dönüşüm için kira yardımı: İzmir'e 237 milyon TL

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, 2012'de yürürlüğe giren kanun kapsamında riskli yapıların bulunduğu alanlarda dönüşüm için hak sahiplerine kira yardımında bulunuluyor. O tarihten itibaren ülke genelinde 370 bin hak sahibine 4 milyar 367 milyon lira kira yardımı yapıldı. 10 bin 84 hak sahibine 144 milyon lira faiz desteği sağlandı. Bakanlık, bu yılın 10 ayında ise kentsel dönüşümün alanlarında 521 milyon lira kira yardımı ve 17,5 milyon lira da faiz desteğinde bulundu. En çok kira yardımları İstanbul, Ankara, İzmir, Şırnak ve Mardin'de gitti. İzmir'de, kentsel dönüşüm çalışmaları kapsamında bugüne kadar 237 milyon lira kira yardımında bulunuldu. Karşıyaka'da 76,3 milyon lira, Buca'da 45,7 milyon lira, Karabağlar'da 19 milyon lira, Bayraklı'da 15,9 milyon lira, Bornova'da 13,3 milyon lira ve Konak'ta 10,7 milyon lira yardım yapıldı. İstanbul'da ise konutları kentsel dönüşüme giren riskli yapı sahipleri, 1 milyar 724 milyon lira aldı.

İstanbul'da riskli ilçeler

Avcılar, Küçükçekmece, Bakırköy, Beylikdüzü, Güngören, Zeytinburnu, Bahçelievler, Fatih, Kadıköy, Üsküdar, Ataşehir, Ümraniye, Maltepe, Kartal, Pendik, Sultanbeyli, Sancaktepe, Tuzla ve Adalar.

Anadolu'da riskli iller

Aksaray, Bolu, Sakarya, Yalova, Bursa, Balıkesir, Manisa, İzmir, Aydın, Denizli, Erzurum, Kahramanmaraş, Hatay, Hakkâri, Muğla, Eskişehir, Kütahya ve Bingöl.