Merkez Bankasından sürpriz faiz artışı

Merkez Bankası Para Politikası Kurulu beklentilerin üzerinde 750 baz puan artış yaparak 17,5 olan politika faizini yüzde 25’e çıkardı. Faiz kararının yabancı sermaye girişine olumlu katkı vermesi beklenirken, dolar, avro ve gram altın çakıldı.

CEVDET FIRAT AYDOĞMUŞ'UN HABERİ - Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Hafize Gaye Erkan başkanlığında değişen yeni üyeleriyle ilk defa toplanan Para Politikası Kurulu (PPK), politika faizinde sürpriz bir artışa gitti. 250 baz puan artış beklenirken PPK 750 baz puan artış yaparak 17,5 olan politika faizini yüzde 25’e çıkardı. Başkan Hafize Gaye Erkan ile üyeler Osman Cevdet Akçay, Elif Haykır Hobikoğlu, Yaşar Fatih Karahan ve Hatice Karahan’ın bulunduğu toplantının ardından açıklanan kurul kararında piyasalara önemli mesajlar verildi. Enflasyon görünümünde belirgin iyileşme sağlanana kadar parasal sıkılaştırmanın gerektiği zamanda ve gerektiği ölçüde kademeli olarak güçlendirileceği açıklandı.

SIKILAŞTIRMA DEVAM EDECEK

Fiyatlama davranışlarındaki bozulmanın kontrol altına alınması için parasal sıkılaştırma sürecinin devamına karar verildiği belirtilen PPK Kararında “Yakın döneme ilişkin göstergeler enflasyonun ana eğiliminde yükselişin sürdüğünü gösteriyor. Bu gelişmede yurt içi talepteki güçlü seyir, ücret ve kur kaynaklı maliyet yönlü baskılar, hizmet enflasyonundaki katılık ve vergi düzenlemeleri belirleyici olmaktadır. Akaryakıt fiyatlarındaki yükselişin de etkisiyle enflasyon beklentilerinde ve fiyatlama davranışlarında öngörülenin üzerindeki bozulma, enflasyonun yıl sonunda Enflasyon Raporu’ndaki tahmin aralığının üst sınırına yakın seyredeceğine işaret ediyor. Kurul, parasal sıkılaştırma adımlarının etkisiyle, dezenflasyonun 2024 yılında rapor ile uyumlu şekilde tesis edileceğini öngörmektedir” denildi. Ayrıca, doğrudan yabancı yatırımlar, dış finansman şartlarındaki iyileşme, rezervlerde süregelen artış ve turizm gelirlerinin cari işlemler hesabına desteğinin fiyat istikrarına güçlü katkıda bulunacağı belirtildi.

Politika faizinin, enflasyonun ana eğilimini geriletecek ve enflasyonu orta vadede yüzde 5 hedefine ulaştıracak parasal ve finansal koşulları sağlayacak şekilde belirleneceğine dikkat çekilen kararda, şunlar kaydedildi: Kurul, mevcut mikro- ve makroihtiyati çerçeveyi, piyasa mekanizmalarının işlevselliğini artıracak ve makro finansal istikrarı güçlendirecek şekilde sadeleştirmektedir. Sadeleşme süreci, etki analizleri dikkate alınarak kademeli olarak devam edecektir. Bu kapsamda, Türk lirası mevduat payının artırılmasına yönelik düzenlemeler parasal aktarım mekanizmasını güçlendirecektir. Kurul, faiz artırımının yanı sıra, parasal sıkılaştırma sürecini destekleyecek seçici kredi ve miktarsal sıkılaştırma kararları almaya devam edecektir. Enflasyon ve enflasyonun ana eğilimine ilişkin göstergeler yakından takip edilecek ve Kurul, fiyat istikrarı temel amacı doğrultusunda elindeki tüm araçları kararlılıkla kullanmaya devam edecektir.

ERDOĞAN: İLK ETKİSİNİ GÖRDÜK

Merkez Bankasının kararını gazetemize değerlendiren Ekonomist Prof. Dr. Seyfettin Erdoğan, uygulanan yüksek faiz politikası ile döviz kurlarının gerileyeceğine işaret etti. Erdoğan “Enflasyonla mücadelede, yüksek faiz politikasına giderek toplam talebi daraltıcı bir politika yöntemi izlemeniz gerekiyor. Bu, enflasyonla mücadelede bilimsel bir gerçek. Yüksek faiz politikasının ilk etkisini dolar, avro ve altında gördük, düşme meydana geldi. Dolar ve avronun düşmesi, döviz kurlarındaki artışın enflasyon üzerindeki etkisinin azaltılması anlamına gelir. Dolayısıyla parasal sıkılaştırmaya gidildiğinde bunun etkisi, döviz kurunun gerilemesi ve döviz kurundan enflasyona geçişkenliğin kısmen de olsa kırılmasıdır. Diğer yandan faizin artmasının, kredi politikaları üzerinde kısmi bir negatif etki meydana getirme ihtimali var ancak enflasyondaki gerilemeyle birlikte bu etki de zamanla ortadan kalkacaktır” dedi.

KESKİN ETKİ OLUŞTURMAK İSTENDİ

Piyasaların beklentilerinin 250 baz puan olduğunu ancak PPK’nın üç kat daha fazla artış yaptığını ifade eden Erdoğan “Buna ‘şok politika’ uygulaması diyebiliriz. Merkez Bankası, 3-5 ay bekleyip 750 baz puan artırmaktansa bir anda artışa giderek enflasyon üzerinde daha keskin, daha net ve daha kısa vadeli bir etki ortaya çıkarmak için bu tarz bir politika uyguladı. Piyasaya da ‘Enflasyonda mücadelede çok kararlıyız. Gerekirse faizlerde, beklentileri de aşan artış yaparız’ denmiş oldu. Bu durum, fiyatlama davranışlarının daha rasyonel temellere dayanması imkânını ortaya çıkarır” diye konuştu. Erdoğan, Merkez Bankasının faiz artırımı politikasını sürdüreceğini de dikkat çekti.

Yüksek faiz politikasının yatırıma etkisini de değerlendiren Erdoğan “Daha olumlu bir makroekonomik ortamın tesis edilmesiyle beraber Körfez ülkeleri, Japonya ve Avrupa ile daha sıkı ilişkiler kurmak suretiyle buralardan Türkiye’ye sermaye girişi söz konusu olabilir. Merkez Bankası’nın kararlı duruşu konusunda uluslararası olumlu algı da Türkiye ekonomisine gelmek isteyen doğrudan yabancı yatırımlar açısından olumlu bir gelişme” açıklamasını yaptı.

DOLAR, AVRO VE ALTIN ÇAKILDI

Merkez Bankasının faiz kararı sonrasında dolar/TL’deki düşüş gün içerisinde yüzde 7’ye yaklaştı. Karar öncesinde 27,23 olan dolar/TL, rekor faiz artışı kararı sonrası 25,28’e kadar gerilerken 29,70 seviyesinde olan avro da 27,43’ü gördü. Kurdaki düşüşle birlikte gram altın fiyatları da 1.550 seviyelerine kadar çekildi. Gram altın böylece 23 Haziran’dan bu yana ilk kez bu seviyeyi gördü.

BANKALAR YÜZDE 9 YÜKSELDİ

Faiz artışının ardından Borsa İstanbul’da alımlar hızlandı. BIST 100 endeksi ilk tepki olarak, yüzde 3’ün üzerine çıkarken; bankacılık endeksinde ise primli seyir yüzde 9’un üzerine kadar çıktı. BIST 100 endeksinde teknik açıdan, 7.600 ve 7.500 seviyeleri destek, 7.700 ve 7.900 puan direnç konumunda bulunuyor.

KKM GÖREVİNİ YAPTI

Sadeleşme süreci kapsamında KKM dönüşüm hedefi uygulamasına ve TL payına göre ilave veya indirimli menkul kıymet tesis uygulamasına son verilmişti. Uygulanmaya başladığı dönemde KKM’nin son derece doğru bir adım olduğunu belirten Ekonomist Prof. Dr. Seyfettin Erdoğan, kur istikrarı sağlandığı sürece KKM uygulamasından vazgeçilebileceğini söyledi. Erdoğan “KKM uygulaması, o günün şartlarında, kurlarda ani sıçramanın ortaya çıkmasını engellemek adına atılmış son derece doğru bir adımdır” dedi.