Akdeniz’de yine parsel gerilimi

Türkiye'nin kıta sahanlığını ihlal ederek, 5 numaralı ruhsat sahasında doğalgaz arama için izin veren Rum yönetimi yeni bir gerilime sebep oldu

Kıbrıs çevresini tek yanlı parsellemeye çalışan Güney Kıbrıs Rum Yönetimi (GKRY) Bakanlar Kurulu, Doğu Akdeniz’de, ExxonMobil - Katar Petrolleri Ortaklığından oluşan konsorsiyuma doğalgaz arama izni verdi. Rum yönetimine tepki gösteren Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Tanju Bilgiç “GKRY, Türkiye’nin Doğu Akdeniz’deki kıta sahanlığını ihlal etmektedir” dedi. Bilgiç “Güney Kıbrıs Rum Yönetimi’nin ülkemizin ve Kıbrıs Türklerinin haklarını görmezden gelerek, tek taraflı olarak ilan ettiği sözde 5 numaralı ruhsat sahası için doğalgaz arama izni vermesi, Doğu Akdeniz’de gerçekte kimin gerginlikten yana olduğunu bir defa daha açıkça göstermektedir” ifadelerini kullandı. Söz konusu ruhsat sahasının bir bölümü Türkiye’nin Doğu Akdeniz’deki kıta sahanlığını ihlal ettiğini belirten Sözcü Bilgiç “Bu tek taraflı adım, Ada’nın ortak sahibi Kıbrıs Türklerinin haklarını da görmezden gelmektedir. Türkiye, hiçbir yabancı ülkenin, şirketin veya geminin deniz yetki alanlarımızda izinsiz olarak hidrokarbon arama faaliyetlerinde bulunmasına, bundan önce olduğu gibi bundan sonra da asla fırsat vermeyecek, ülkemizin ve KKTC’nin haklarını kararlılıkla savunmaya devam edecektir” diye konuştu.

Rumlar, kıta sahanlığımızda kalan 5. parsel için arama izni verince Ankara resti çekti

SIRADA 10 NUMARA VAR
Rum yönetimi, geçtiğimiz hafta da Amerikan Exxon Mobil şirketine kiraladıkları sözde münhasır ekonomik bölge (MEB) içerisinde bulunan 10’uncu parseldeki “Glafkos” yatağında sondaj çalışmaları için NAVTEX (Denizcilere duyuru) yayınlamıştı. Rum basınında yer alan habere göre ilan edilen NAVTEX ile birlikte 19 Kasım 2021 -22 Ocak 2022 tarihleri arasında ön hazırlık çalışmaları ve sondaj faaliyetlerinin yapılacağı duyuruldu. Exxon Mobil-Qatar Petroleum konsorsiyumu tarafından 2019 yılında “Glafkos” yatağında yapılan araştırma sondajının, 5-8 trilyon ayak küp doğalgaz içerdiği tahmin edilen bir doğalgaz yatağı bulunmasına yol açtığı hatırlatıldı.

PARSELLER ÇAKIŞIYOR
Doğu Akdeniz'de ve özellikle Kıbrıs çevresinde yürütülen petrol ve doğal gaz aramalarıyla belirli bölgelerdeki kaynak keşifleri, Akdeniz’e komşu ülkelerin enerji arz güvenliğini yakından ilgilendiriyor. Rum kesimi, Türkiye’nin itirazlarına rağmen, Ada’nın tek otoritesi gibi davranarak Doğu Akdeniz’de 13 parselden oluşan sözde MEB ilan etti. Rum kesimi, bu sözde MEB sahaları için İtalyan Eni, Fransız Total, Amerikan Exxon Mobil gibi uluslararası enerji firmalarına hidrokarbon arama ve çıkarma ruhsatları verdi. Bu da Türkiye ve KKTC ile olan gerginliği artırdı. Rumların bu çerçevede Türkiye ve KKTC tarafından tanınmayan üç anlaşması bulunuyor. Mısır’la 2003’te deniz yetki alanı sınırlandırmasına imza atan Rum kesimi, 2007'de Lübnan’la, 2010'da ise İsrail’le anlaşma yaptı. Rum tarafından ilan edilen sözde MEB parsellerinden, Kıbrıs'ın güneybatı açıklarındaki 1, 4, 5, 6, 7 numaralı parsellerin Türk kıta sahanlığı ile 2, 3, 8, 9, 12 ve 13 numaralı parsellerin de KKTC’nin hak iddia ettiği alanlarla çakıştığı görülüyor. Rumlar, bu alanlarda Türkiye ve KKTC’ye ait hak ve menfaatleri ihlal ediyor. Bölgede yalnızca sözde 10. ve 11. parsellerde çakışma meydana gelmiyor.

FATİH, YAVUZ VE BARBAROS BÖLGEYE GÖNDERİLMİŞTİ
Exxon Mobil'in 2018 sonunda Kıbrıs adasının güney tarafında yer alan 10 numaralı parselde doğalgaz aramaya başlaması gerginliği tırmandırmış Türkiye de söz konusu hamleye karşılık ilk sondaj gemisi Fatih’i göndererek cevap vermişti. İlk sondaj gemisi Fatih’i Türk savaş gemilerinin korumasında Akdeniz’e çıkaran Türkiye, kendi kıta sahanlığında kalan bölgelerde doğalgaz arama faaliyetlerine başlamıştı. Türkiye, ardından ikinci sondaj gemisi Yavuz’u da doğalgaz arama faaliyetleri için bölgeye göndermişti. Sismik araştırma gemisi “Barbaros Hayreddin Paşa” 2019 yılında gaz aramak için Kıbrıs’ın güneyinde yer alan 9’uncu parsele inmiş ve söz konusu adım o dönemde “misilleme” olarak yorumlanmıştı.